ब्रह्मोवाच । उद्यतस्तु गयां गन्तुं श्राद्धं कृत्वा विधानतः । विधाय कार्पटीविषं ग्रामस्यापि प्रदक्षिणम्
ततो ग्रामान्तरं गत्वा श्राद्धशेषस्य भोजनम् । कृत्वा प्रदक्षिणं गच्छेत्प्रतिग्रहविवर्जितः
गृहाच्चलितमात्रस्य गयायां गमनं प्रति । स्वर्गारोहणसोपानं पितॄणां तु पदेपदे
मुण्डनं चोपवासश्च सर्वतीर्थेष्वयं विधिः । वर्जयित्वा कुरुक्षेत्रं विशालां विरजां गयाम्
दिवा च सर्वदा रात्रौ गयायां श्राद्धकृद्भवेत् । वाराणस्यां कृतं श्राद्धं तीर्थे शोणनदे तथा
पुनः पुनामहानद्यां श्राद्धी स्वर्गं पितॄन्नयेत् । उत्तरं मानसं गत्वा सिद्धिं प्राप्नोत्यनुत्तमाम्
तस्मिन्निवर्तयेच्छ्राद्धं स्नानं चैव निवर्तयेत् । कामान्स लभते दिव्यान्मोक्षोपायं च सर्वशः
दक्षिणं मानसं गत्वा मौनी पिण्डादि कारयेत् । ऋणत्रयापाकरणं लभेद्दक्षिणमानसे
सिद्धानां प्रीतिजननैः पापानां च भयङ्करैः । लेलिहानैर्महाघोरैरक्षतैः पन्नगोत्तमैः
नाम्ना कनखलं तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् । उदीच्यां मुण्डपृष्ठस्य देवर्षिगणसेवितम्
brahmovāca / udyatastu gayāṃ gantuṃ śrāddhaṃ kṛtvā vidhānataḥ / vidhāya kārpaṭīviṣaṃ grāmasyāpi pradakṣiṇam
tato grāmāntaraṃ gatvā śrāddhaśeṣasya bhojanam / kṛtvā pradakṣiṇaṃ gacchetpratigrahavivarjitaḥ
gṛhāccalitamātrasya gayāyāṃ gamanaṃ prati / svargārohaṇasopānaṃ pitṝṇāṃ tu padepade
muṇḍanaṃ copavāsaśca sarvatīrtheṣvayaṃ vidhiḥ / varjayitvā kurukṣetraṃ viśālāṃ virajāṃ gayām
divā ca sarvadā rātrau gayāyāṃ śrāddhakṛdbhavet / vārāṇasyāṃ kṛtaṃ śrāddhaṃ tīrthe śoṇanade tathā
punaḥ punāmahānadyāṃ śrāddhī svargaṃ pitṝnnayet / uttaraṃ mānasaṃ gatvā siddhiṃ prāpnotyanuttamām
tasminnivartayecchrāddhaṃ snānaṃ caiva nivartayet / kāmānsa labhate divyānmokṣopāyaṃ ca sarvaśaḥ
dakṣiṇaṃ mānasaṃ gatvā maunī piṇḍādi kārayet / ṛṇatrayāpākaraṇaṃ labheddakṣiṇamānase
siddhānāṃ prītijananaiḥ pāpānāṃ ca bhayaṅkaraiḥ / lelihānairmahāghorairakṣataiḥ pannagottamaiḥ
nāmnā kanakhalaṃ tīrthaṃ triṣu lokeṣu viśrutam / udīcyāṃ muṇḍapṛṣṭhasya devarṣigaṇasevitam
Брахма сказал: приготовившийся идти в Гаю, совершив шраддху по уставу и надев паломничье облачение, да обойдёт посолонь и своё селение. Затем, придя в иное селение и вкусив остаток шраддхи, да идёт он, совершив обход и воздержавшись от принятия даров. У того, кто лишь двинулся из дома в хождение к Гае, на каждом шагу — ступень восхождения предков на небо. Бритьё головы и пост — таков устав во всех бродах, кроме Курукшетры, Вишалы, Вираджи и Гаи. Днём и всегда ночью в Гае да будет он совершающим шраддху. Шраддха, совершённая в Варанаси, в броде на реке Шоне и вновь и вновь в великой реке, — совершающий её приведёт предков на небо. Придя в северный Манас, достигает он непревзойдённого совершенства; там да завершит он шраддху и да завершит омовение — обретает он божественные желания и во всём средство освобождения. Придя в южный Манас, молчащий да совершит приношение и прочее: в южном Манасе обретёт он снятие трёх долгов. Там — лучшие из змеев, рождающие радость сиддхам и наводящие страх на грешных, лижущие, весьма грозные и невредимые. По имени Канакхала — брод, прославленный в трёх мирах, к северу от Мундаприштхи, чтимый сонмами богов и мудрецов.
4d2ccbbdc5d4 · published Sep 2, 2026, 9:08:15 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Заслуга начинается не в Гае, а на пороге дома: с первого шага каждый шаг паломника — ступень, по которой поднимаются умершие. Дорога засчитана прежде прихода.
Паломнику запрещено принимать дары в пути. Идущий расплачиваться по долгу не должен по дороге входить в новые обязательства.
Бритьё и пост, обязательные во всех бродах, для Гаи отменены. Место, где всё делается ради других, освобождает пришедшего от обрядов над самим собой.