Mahabharata
Abhimanyu-uttara-vivaha-parva (The Wedding of Abhimanyu and Uttara)4.67.10-14
3992 / 15823
Mahabharata · 4.67.10-14
Devanāgarī

विराट उवाच
उपपन्नं कुरुश्रेष्ठे कुन्तीपुत्रे धनंजये ॥
य एवं धर्मनित्यश् च जातज्ञानश् च पाण्डवः ॥
यत्कृत्यं मन्यसे पार्थ क्रियतां तदनन्तरम् ॥
सर्वे कामाः समृद्धा मे संबन्धी यस्य मे ऽर्जुनः ॥
वैशंपायन उवाच
एवं ब्रुवति राजेन्द्रे कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ॥
अन्वजानात् स संयोगं समये मत्स्यपार्थयोः ॥
ततो मित्रेषु सर्वेषु वासुदेवे च भारत ॥
प्रेषयाम् आस कौन्तेयो विराटश् च महीपतिः ॥
ततस् त्रयोदशे वर्षे निवृत्ते पञ्च पाण्डवाः ॥
उपप्लव्ये विराटस्य समपद्यन्त सर्वशः ॥

Transliteration (IAST)

virāṭa uvāca
upapannaṃ kuruśreṣṭhe kuntīputre dhanaṃjaye ||
ya evaṃ dharmanityaś ca jātajñānaś ca pāṇḍavaḥ ||
yatkṛtyaṃ manyase pārtha kriyatāṃ tadanantaram ||
sarve kāmāḥ samṛddhā me saṃbandhī yasya me 'rjunaḥ ||
vaiśaṃpāyana uvāca
evaṃ bruvati rājendre kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ ||
anvajānāt sa saṃyogaṃ samaye matsyapārthayoḥ ||
tato mitreṣu sarveṣu vāsudeve ca bhārata ||
preṣayām āsa kaunteyo virāṭaś ca mahīpatiḥ ||
tatas trayodaśe varṣe nivṛtte pañca pāṇḍavāḥ ||
upaplavye virāṭasya samapadyanta sarvaśaḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
विराटvirāṭaVirata
उवाचuvācasaid
उपपन्नंupapannaṃform upapannaṃ
कुरुश्रेष्ठेkuruśreṣṭheKuru
कुन्तीपुत्रेkuntīputreson
धनंजयेdhanaṃjayeDhananjaya, wealth
yawho
एवंevaṃthus
धर्मनित्यश्dharmanityaśdharma
caand
जातज्ञानश्jātajñānaśto know
caand
पाण्डवःpāṇḍavaḥPandava
यत्कृत्यंyatkṛtyaṃform yatkṛtyaṃ
मन्यसेmanyaseyou consider
पार्थpārthaPartha
क्रियतांkriyatāṃform kriyatāṃ
तदनन्तरम्tadanantaramform tadanantaram
सर्वेsarveall
कामाःkāmāḥform kāmāḥ
समृद्धाsamṛddhāform samṛddhā
मेmeto me, my
संबन्धीsaṃbandhīform saṃbandhī
यस्यyasyawhose, of whom
मेmeto me, my
ऽर्जुनः'rjunaḥform 'rjunaḥ
वैशंपायनvaiśaṃpāyanaVaishampayana
उवाचuvācasaid
एवंevaṃthus
ब्रुवतिbruvatiform bruvati
राजेन्द्रेrājendreking
कुन्तीपुत्रोkuntīputroson
युधिष्ठिरःyudhiṣṭhiraḥYudhishthira
अन्वजानात्anvajānātform anvajānāt
sahe, this
संयोगंsaṃyogaṃform saṃyogaṃ
समयेsamayein time, on the occasion
मत्स्यपार्थयोःmatsyapārthayoḥMatsya, Partha
ततोtatothen, from there
मित्रेषुmitreṣuform mitreṣu
सर्वेषुsarveṣuform sarveṣu
वासुदेवेvāsudeveVasudeva, Krishna
caand
भारतbhārataO Bharata
प्रेषयाम्preṣayāmform preṣayām
आसāsawas
कौन्तेयोkaunteyoKaunteya
विराटश्virāṭaśVirata
caand
महीपतिःmahīpatiḥform mahīpatiḥ
ततस्tatasthen
त्रयोदशेtrayodaśein the thirteenth
वर्षेvarṣeform varṣe
निवृत्तेnivṛtteform nivṛtte
पञ्चpañcafive
पाण्डवाःpāṇḍavāḥPandavas
उपप्लव्येupaplavyeform upaplavye
विराटस्यvirāṭasyaVirata
समपद्यन्तsamapadyantaform samapadyanta
सर्वशःsarvaśaḥcompletely
Translation

Virata said: 'This befits the best of the Kurus, Dhananjaya son of Kunti, the Pandava who is ever devoted to dharma and knows what is right. Whatever you deem fitting, Partha, let it be done at once. All my desires are fulfilled now that Arjuna has become my kinsman.' When the king spoke thus, Yudhishthira, son of Kunti, gave his consent to this union between the Matsyas and the Parthas. Then the son of Kunti and King Virata sent word to all their friends and to Vasudeva. When the thirteenth year had come to an end, the five Pandavas settled in every respect at Upaplavya, in Virata's realm.

Version

69d74fc02d44 · published Jul 16, 2026, 6:42:56 PM UTC

Available inRUEN

Page between verses with