Mahabharata
Nārāyaṇāstra-parva (nara-nārāyaṇa-rudra-māhātmyam) (The Glory of Nara, Nārāyaṇa, and Rudra)7.172.1–3
8569 / 15823
Mahabharata · 7.172.1–3
Devanāgarī

संजय उवाच
तत् प्रभग्नं बलं दृष्ट्वा कुन्तीपुत्रो धनंजयः ॥
न्यवारयद् अमेयात्मा द्रोणपुत्रवधेप्सया ॥
ततस् ते सैनिका राजन् नैव तत्रावतस्थिरे ॥
संस्थाप्यमाना यत्नेन गोविन्देनार्जुनेन च ॥
एक एव तु बीभत्सुः सोमकावयवैः सह ॥
मत्स्यैर् अन्यैश् च संधाय कौरवैः संन्यवर्तत ॥

Transliteration (IAST)

saṃjaya uvāca
tat prabhagnaṃ balaṃ dṛṣṭvā kuntīputro dhanaṃjayaḥ ||
nyavārayad ameyātmā droṇaputravadhepsayā ||
tatas te sainikā rājan naiva tatrāvatasthire ||
saṃsthāpyamānā yatnena govindenārjunena ca ||
eka eva tu bībhatsuḥ somakāvayavaiḥ saha ||
matsyair anyaiś ca saṃdhāya kauravaiḥ saṃnyavartata ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तत् प्रभग्नम् बलम् दृष्ट्वाtat prabhagnam balam dṛṣṭvāhaving seen that broken army; having beheld that shattered host
कुन्तीपुत्रः धनंजयःkuntīputraḥ dhanaṃjayaḥthe son of Kunti, Dhananjaya; the son of Kunti, Dhananjaya
न्यवारयत् अमेयात्माnyavārayat ameyātmāstopped [it], immeasurable in spirit; held [it] back, immeasurable in spirit
द्रोणपुत्रवधेप्सयाdroṇaputravadhepsayāwishing to slay the son of Drona; longing to slay the son of Drona
ततः ते सैनिकाः राजन्tataḥ te sainikāḥ rājanyet those warriors, O king; yet those soldiers, O king
न एव तत्र अवतस्थिरेna eva tatra avatasthirestill did not stand fast there; still did not hold their ground there
संस्थाप्यमानाः यत्नेनsaṃsthāpyamānāḥ yatnenathough being rallied with effort; though being halted with effort
गोविन्देन अर्जुनेन चgovindena arjunena caby Govinda and by Arjuna; by Govinda and by Arjuna
एक एव तु बीभत्सुःeka eva tu bībhatsuḥBibhatsu alone; Bibhatsu [Arjuna] alone
सोमकावयवैः सहsomakāvayavaiḥ sahatogether with the remnants of the Somakas; together with the remnants of the Somakas
मत्स्यैः अन्यैः च संधायmatsyaiḥ anyaiḥ ca saṃdhāyahaving joined with the Matsyas and others; having united with the Matsyas and others
कौरवैः संन्यवर्ततkauravaiḥ saṃnyavartataturned back against the Kauravas; turned once more upon the Kauravas
Translation

Seeing that army broken, the son of Kunti, Dhananjaya, immeasurable in spirit, tried to stop it, wishing to slay the son of Drona. But those warriors, O king, would not stand their ground there, though rallied with effort by Govinda and by Arjuna. Bibhatsu alone, joining with the remnants of the Somakas and the Matsyas and others, turned back to face the Kauravas.

Version

deb1f8354f0b · published Jul 19, 2026, 5:12:46 PM UTC

Available inRUEN

Page between verses with