Mahabharata
Karṇa-parva, adhyāya 18.1.47-48
8642 / 15823
Mahabharata · 8.1.47-48
Devanāgarī

संजय उवाच
पाण्डवेयैर् हि यद् वृत्तं कौरवेयेषु मारिष ॥
तच् छ्रुत्वा मा व्यथां कार्षीद् इष्टे न व्यथते मनः ॥
यस्माद् अभावी भावी वा भवेद् अर्थो नरं प्रति ॥
अप्राप्तौ तस्य वा प्राप्तौ न कश् चिद् व्यथते बुधः ॥

Transliteration (IAST)

saṃjaya uvāca
pāṇḍaveyair hi yad vṛttaṃ kauraveyeṣu māriṣa ||
tac chrutvā mā vyathāṃ kārṣīd iṣṭe na vyathate manaḥ ||
yasmād abhāvī bhāvī vā bhaved artho naraṃ prati ||
aprāptau tasya vā prāptau na kaś cid vyathate budhaḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
संजय उवाचsaṃjaya uvācaСанджая сказал; Санджая произнёс
पाण्डवेयैः हि यत् वृत्तम्pāṇḍaveyaiḥ hi yat vṛttamс Пандавеями ведь что произошло; что случилось с Пандавами
कौरवेयेषु मारिषkauraveyeṣu māriṣaс Кауравеями, господин; и с Кауравами, о владыка
तत् श्रुत्वा मा व्यथाम् कार्षीःtat śrutvā mā vyathām kārṣīḥэто услышав, не делай страдания; услышав, не мучайся
इष्टे न व्यथते मनःiṣṭe na vyathate manaḥот желаемого ум не страдает; из-за предназначенного ум не должен страдать
यस्मात् अभावी भावी वाyasmāt abhāvī bhāvī vāпоскольку несбывшееся или сбывающееся; ибо то, чему быть или не быть
भवेत् अर्थः नरम् प्रतिbhavet arthaḥ naram pratiстановится делом для человека; приходит к человеку
अप्राप्तौ तस्य वा प्राप्तौaprāptau tasya vā prāptauпри недостижении его или достижении; когда оно приходит или нет
न कः चिद् व्यथते बुधःna kaḥ cid vyathate budhaḥникто мудрый не страдает; разумный не терзается
Translation

Санджая сказал: «О господин, услышав, что произошло с Пандавеями и Кауравеями, не предавайся мучению. Ум не должен страдать из-за того, что предназначено. Ведь если какое-либо дело должно случиться с человеком или не должно случиться, мудрый не терзается ни при его достижении, ни при недостижении».

Version

03d70eb00024 · published Jun 20, 2026, 3:15:01 AM UTC

Available inRU

Page between verses with