पुराहं त्वरितो यातः सभाम् ऐन्द्रीं जितक्लमः ॥
अपश्यं तत्र च तदा समवेतान् दिवौकसः ॥
नारदप्रमुखांश् चापि सर्वान् देवऋषींस् तथा ॥
तत्र चापि मया दृष्टा पृथिवी पृथिवीपते ॥
कार्यार्थम् उपसंप्राप्ता देवतानां समीपतः ॥
उपगम्य तदा धात्री देवान् आह समागतान् ॥
यत् कार्यं मम युष्माभिर् ब्रह्मणः सदने तदा ॥
प्रतिज्ञातं महाभागास् तच् छीघ्रं संविधीयताम् ॥
तस्यास् तद् वचनं श्रुत्वा विष्णुर् लोकनमस्कृतः ॥
उवाच प्रहसन् वाक्यं पृथिवीं देवसंसदि ॥
धृतराष्ट्रस्य पुत्राणां यस् तु ज्येष्ठः शतस्य वै ॥
दुर्योधन इति ख्यातः स ते कार्यं करिष्यति ॥
तं च प्राप्य महीपालं कृतकृत्या भविष्यसि ॥
तस्यार्थे पृथिवीपालाः कुरुक्षेत्रे समागताः ॥
अन्योन्यं घातयिष्यन्ति दृढैः शस्त्रैः प्रहारिणः ॥
ततस् ते भविता देवि भारस्य युधि नाशनम् ॥
गच्छ शीघ्रं स्वकं स्थानं लोकान् धारय शोभने ॥
स एष ते सुतो राजंल् लोकसंहारकारणात् ॥
कलेर् अंशः समुत्पन्नो गान्धार्या जठरे नृप ॥
अमर्षी चपलश् चापि क्रोधनो दुष्प्रसाधनः ॥
दैवयोगात् समुत्पन्ना भ्रातरश् चास्य तादृशाः ॥
शकुनिर् मातुलश् चैव कर्णश् च परमः सखा ॥
समुत्पन्ना विनाशार्थं पृथिव्यां सहिता नृपाः ॥
एतम् अर्थं महाबाहो नारदो वेद तत्त्वतः ॥
purāhaṃ tvarito yātaḥ sabhām aindrīṃ jitaklamaḥ ||
apaśyaṃ tatra ca tadā samavetān divaukasaḥ ||
nāradapramukhāṃś cāpi sarvān devaṛṣīṃs tathā ||
tatra cāpi mayā dṛṣṭā pṛthivī pṛthivīpate ||
kāryārtham upasaṃprāptā devatānāṃ samīpataḥ ||
upagamya tadā dhātrī devān āha samāgatān ||
yat kāryaṃ mama yuṣmābhir brahmaṇaḥ sadane tadā ||
pratijñātaṃ mahābhāgās tac chīghraṃ saṃvidhīyatām ||
tasyās tad vacanaṃ śrutvā viṣṇur lokanamaskṛtaḥ ||
uvāca prahasan vākyaṃ pṛthivīṃ devasaṃsadi ||
dhṛtarāṣṭrasya putrāṇāṃ yas tu jyeṣṭhaḥ śatasya vai ||
duryodhana iti khyātaḥ sa te kāryaṃ kariṣyati ||
taṃ ca prāpya mahīpālaṃ kṛtakṛtyā bhaviṣyasi ||
tasyārthe pṛthivīpālāḥ kurukṣetre samāgatāḥ ||
anyonyaṃ ghātayiṣyanti dṛḍhaiḥ śastraiḥ prahāriṇaḥ ||
tatas te bhavitā devi bhārasya yudhi nāśanam ||
gaccha śīghraṃ svakaṃ sthānaṃ lokān dhāraya śobhane ||
sa eṣa te suto rājaṃl lokasaṃhārakāraṇāt ||
kaler aṃśaḥ samutpanno gāndhāryā jaṭhare nṛpa ||
amarṣī capalaś cāpi krodhano duṣprasādhanaḥ ||
daivayogāt samutpannā bhrātaraś cāsya tādṛśāḥ ||
śakunir mātulaś caiva karṇaś ca paramaḥ sakhā ||
samutpannā vināśārthaṃ pṛthivyāṃ sahitā nṛpāḥ ||
etam arthaṃ mahābāho nārado veda tattvataḥ ||
«Прежде я быстро отправился в собрание Индры, победив усталость, и увидел там собравшихся небожителей, а также Нараду во главе всех божественных риши. Там же, о владыка земли, я увидел Землю, пришедшую к богам ради своего дела. Подойдя тогда к собравшимся богам, Дхатрī сказала: “О великосчастные, дело, которое вы обещали мне тогда в обители Брахмы, пусть будет исполнено скорее”. Услышав её слова, Вишну, почитаемый мирами, улыбаясь, сказал Земле в собрании богов: “Старший из ста сыновей Дхритараштры, известный как Дурьодхана, совершит твоё дело. Обретя этого владыку земли, ты достигнешь цели. Ради него владыки земли соберутся на Курукшетре и, нанося удары крепким оружием, будут убивать друг друга. Тогда, о богиня, в битве будет уничтожено твоё бремя. Иди скорее в своё место, прекрасная, и поддерживай миры”. О царь, этот твой сын родился в чреве Гандхари как доля Кали ради причины мирового уничтожения. Он был нетерпим, переменчив, гневлив и трудно умиротворим. По соединению судьбы такими же родились и его братья. Его дядя Шакуни, его высший друг Карна и собравшиеся цари родились на земле ради уничтожения. О мощнорукий, Нарада знает эту истину в точности».
3966621a70e9 · published Jun 20, 2026, 1:43:09 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Война раскрывается как часть космического облегчения Земли. Но Вишну указывает именно на Дурьодхану как инструмент: судьба действует через характер, а не мимо него.