Mahabharata
Janamejaya and the Weight of Unintended Sin12.146.2-7
10616 / 15823
Mahabharata · 12.146.2-7
Devanāgarī

भीष्म उवाच
अत्र ते वर्णयिष्ये ऽहम् इतिहासं पुरातनम् ॥
इन्द्रोतः शौनको विप्रो यद् आह जनमेजयम् ॥
आसीद् राजा महावीर्यः पारिक्षिज् जनमेजयः ॥
अबुद्धिपूर्वं ब्रह्महत्या तम् आगच्छन् महीपतिम् ॥
तं ब्राह्मणाः सर्व एव तत्यजुः सपुरोहिताः ॥
जगाम स वनं राजा दह्यमानो दिवानिशम् ॥
स प्रजाभिः परित्यक्तश् चकार कुशलं महत् ॥
अतिवेलं तपस् तेपे दह्यमानः स मन्युना ॥
तत्रेतिहासं वक्ष्यामि धर्मस्यास्योपबृंहणम् ॥
दह्यमानः पापकृत्या जगाम जनमेजयः ॥
वरिष्यमाण इन्द्रोतं शौनकं संशितव्रतम् ॥
समासाद्योपजग्राह पादयोः परिपीडयन् ॥

Transliteration (IAST)

bhīṣma uvāca
atra te varṇayiṣye 'ham itihāsaṃ purātanam ||
indrotaḥ śaunako vipro yad āha janamejayam ||
āsīd rājā mahāvīryaḥ pārikṣij janamejayaḥ ||
abuddhipūrvaṃ brahmahatyā tam āgacchan mahīpatim ||
taṃ brāhmaṇāḥ sarva eva tatyajuḥ sapurohitāḥ ||
jagāma sa vanaṃ rājā dahyamāno divāniśam ||
sa prajābhiḥ parityaktaś cakāra kuśalaṃ mahat ||
ativelaṃ tapas tepe dahyamānaḥ sa manyunā ||
tatretihāsaṃ vakṣyāmi dharmasyāsyopabṛṃhaṇam ||
dahyamānaḥ pāpakṛtyā jagāma janamejayaḥ ||
variṣyamāṇa indrotaṃ śaunakaṃ saṃśitavratam ||
samāsādyopajagrāha pādayoḥ paripīḍayan ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
भीष्म उवाचbhīṣma uvācaБхишма сказал; Бхишма ответил
अत्र ते वर्णयिष्ये अहम्atra te varṇayiṣye ahamздесь я расскажу тебе; опишу
इतिहासम् पुरातनम्itihāsam purātanamдревнее предание; старую историю
इन्द्रोतः शौनकः विप्रःindrotaḥ śaunakaḥ vipraḥИндрота Шаунака, брахман; мудрец
यत् आह जनमेजयम्yat āha janamejayamчто сказал Джанамеджае; произнёс
आसीत् राजा महा वीर्यःāsīt rājā mahā vīryaḥбыл царь великой силы; могущества
पारिक्षित् जनमेजयःpārikṣit janamejayaḥДжанамеджая, сын Парикшита; Пāрикшита
अबुद्धि पूर्वम् ब्रह्म हत्याabuddhi pūrvam brahma hatyāнепреднамеренное убийство брахмана; брахма-убийство
तम् आगच्छत् मही पतिम्tam āgacchat mahī patimпришло к тому владыке земли; постигло его
तम् ब्राह्मणाः सर्वे एवtam brāhmaṇāḥ sarve evaего брахманы все именно; без исключения
तत्यजुः स पुरोहिताःtatyajuḥ sa purohitāḥоставили вместе с жрецами; пурохитами
जगाम सः वनम् राजाjagāma saḥ vanam rājāтот царь ушёл в лес; отправился
दह्यमानः दिवा निशम्dahyamānaḥ divā niśamсжигаемый днём и ночью; мучимый
सः प्रजाभिः परित्यक्तःsaḥ prajābhiḥ parityaktaḥон, оставленный подданными; народом
चकार कुशलम् महत्cakāra kuśalam mahatсовершил великое благо; добрый подвиг
अतिवेलम् तपः तेपेativelam tapaḥ tepeчрезвычайно совершал аскезу; тапас
दह्यमानः सः मन्युनाdahyamānaḥ saḥ manyunāсжигаемый скорбью; раскаянием
तत्र इतिहासम् वक्ष्यामिtatra itihāsam vakṣyāmiздесь я расскажу предание; историю
धर्मस्य अस्य उपबृंहणम्dharmasya asya upabṛṃhaṇamподтверждающее эту дхарму; укрепление закона
दह्यमानः पाप कृत्याdahyamānaḥ pāpa kṛtyāсжигаемый греховным делом; злодеянием
जगाम जनमेजयःjagāma janamejayaḥДжанамеджая пошёл; отправился
वरिष्यमाणः इन्द्रोतम्variṣyamāṇaḥ indrotamжелая избрать Индроту; прибегнуть
शौनकम् संशित व्रतम्śaunakam saṃśita vratamШаунаку строгого обета; твёрдого
समासाद्य उपजग्राहsamāsādya upajagrāhaподойдя, он обхватил; припал
पादयोः परिपीडयन्pādayoḥ paripīḍayanк стопам, крепко сжимая; припадая
Translation

Бхишма ответил: «Здесь я расскажу тебе древнее предание о том, что брахман Индрота Шаунака сказал Джанамеджае. Был некогда могущественный царь Джанамеджая, сын Парикшита. Его постигло непреднамеренное убийство брахмана. Все брахманы вместе с жрецами оставили этого владыку земли, и он, сжигаемый днём и ночью, ушёл в лес. Оставленный подданными, он совершил великое благо: снедаемый раскаянием, он предался чрезвычайной аскезе. Я расскажу это предание, подтверждающее данную дхарму. Сжигаемый греховным делом, Джанамеджая пришёл к Индроте Шаунаке, строгому в обетах, желая принять его наставником; подойдя, он припал к его стопам и крепко обхватил их».

Version

064c80b82081 · published Jun 20, 2026, 10:14:08 PM UTC

Available inRU

Page between verses with