शक्र उवाच
भूतानाम् इह वै यस् त्वा मया विनिहितां सतीम् ॥
उपहन्यात् स मे द्विष्यात् तथा शृण्वन्तु मे वचः ॥
भीष्म उवाच
ततस् त्यक्तः श्रिया राजा दैत्यानां बलिर् अब्रवीत् ॥
यावत् पुरस्तात् प्रतपेत् तावद् वै दक्षिणां दिशम् ॥
पश्चिमां तावद् एवापि तथोदीचीं दिवाकरः ॥
तथा मध्यंदिने सूर्यो अस्तम् एति यदा तदा ॥
पुनर् देवासुरं युद्धं भावि जेतास्मि वस् तदा ॥
सर्वांल् लोकान् यदादित्य एकस्थस् तापयिष्यति ॥
तदा देवासुरे युद्धे जेताहं त्वां शतक्रतो ॥
शक्र उवाच
ब्रह्मणास्मि समादिष्टो न हन्तव्यो भवान् इति ॥
तेन ते ऽहं बले वज्रं न विमुञ्चामि मूर्धनि ॥
यथेष्टं गच्छ दैत्येन्द्र स्वस्ति ते ऽस्तु महासुर ॥
आदित्यो नावतपिता कदा चिन् मध्यतः स्थितः ॥
स्थापितो ह्य् अस्य समयः पूर्वम् एव स्वयंभुवा ॥
अजस्रं परियात्य् एष सत्येनावतपन् प्रजाः ॥
अयनं तस्य षण्मासा उत्तरं दक्षिणं तथा ॥
येन संयाति लोकेषु शीतोष्णे विसृजन् रविः ॥
भीष्म उवाच
एवम् उक्तस् तु दैत्येन्द्रो बलिर् इन्द्रेण भारत ॥
जगाम दक्षिणाम् आशाम् उदीचीं तु पुरंदरः ॥
इत्य् एतद् बलिना गीतम् अनहंकारसंज्ञितम् ॥
वाक्यं श्रुत्वा सहस्राक्षः खम् एवारुरुहे तदा ॥
śakra uvāca
bhūtānām iha vai yas tvā mayā vinihitāṃ satīm ||
upahanyāt sa me dviṣyāt tathā śṛṇvantu me vacaḥ ||
bhīṣma uvāca
tatas tyaktaḥ śriyā rājā daityānāṃ balir abravīt ||
yāvat purastāt pratapet tāvad vai dakṣiṇāṃ diśam ||
paścimāṃ tāvad evāpi tathodīcīṃ divākaraḥ ||
tathā madhyaṃdine sūryo astam eti yadā tadā ||
punar devāsuraṃ yuddhaṃ bhāvi jetāsmi vas tadā ||
sarvāṃl lokān yadāditya ekasthas tāpayiṣyati ||
tadā devāsure yuddhe jetāhaṃ tvāṃ śatakrato ||
śakra uvāca
brahmaṇāsmi samādiṣṭo na hantavyo bhavān iti ||
tena te 'haṃ bale vajraṃ na vimuñcāmi mūrdhani ||
yatheṣṭaṃ gaccha daityendra svasti te 'stu mahāsura ||
ādityo nāvatapitā kadā cin madhyataḥ sthitaḥ ||
sthāpito hy asya samayaḥ pūrvam eva svayaṃbhuvā ||
ajasraṃ pariyāty eṣa satyenāvatapan prajāḥ ||
ayanaṃ tasya ṣaṇmāsā uttaraṃ dakṣiṇaṃ tathā ||
yena saṃyāti lokeṣu śītoṣṇe visṛjan raviḥ ||
bhīṣma uvāca
evam uktas tu daityendro balir indreṇa bhārata ||
jagāma dakṣiṇām āśām udīcīṃ tu puraṃdaraḥ ||
ity etad balinā gītam anahaṃkārasaṃjñitam ||
vākyaṃ śrutvā sahasrākṣaḥ kham evāruruhe tadā ||
Шакра объявил: «Кто среди существ повредит тебе, установленной мною, тот будет моим врагом. Пусть все услышат моё слово». Бхишма продолжил: «Затем Бали, царь дайтьев, оставленный Шри, сказал: “Когда солнце будет палить спереди, с юга, с запада и с севера, когда в полдень оно зайдёт, тогда снова будет война богов и асуров, и тогда я победю вас. Когда Адитья, стоя в одном месте, будет палить все миры, тогда в битве богов и асуров я победю тебя, Шатакрату”. Шакра ответил: “Брахма велел мне: ‘Он не должен быть убит’. Поэтому, Бали, я не выпускаю ваджру в твою голову. Иди, как хочешь, владыка дайтьев; благо тебе, великий асур. Солнце никогда не будет палить, стоя посередине: его порядок заранее установлен Самосущим. Оно непрерывно движется, согревая существ истиной; его путь — северное и южное полугодие, по которому солнце проходит в мирах, отпуская холод и жар”. Так сказанный Индрой, Бали пошёл в южную сторону, а Пурандара — в северную. Услышав эту речь Бали, называемую свободной от аханкары, Тысячеокий тогда поднялся в небо».
90be351790ed · published Jun 21, 2026, 1:39:45 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Бали сохраняет надежду на будущий поворот времени, но Индра напоминает о космическом порядке, установленном Самосущим. Главный итог главы назван прямо: речь Бали — об отсутствии аханкары.