Mahabharata
Keśava Describes Why Nārada Is Loved Everywhere12.223.1-4
11016 / 15823
Mahabharata · 12.223.1-4
Devanāgarī

युधिष्ठिर उवाच
प्रियः सर्वस्य लोकस्य सर्वसत्त्वाभिनन्दिता ॥
गुणैः सर्वैर् उपेतश् च को न्व् अस्ति भुवि मानवः ॥
भीष्म उवाच
अत्र ते वर्तयिष्यामि पृच्छतो भरतर्षभ ॥
उग्रसेनस्य संवादं नारदे केशवस्य च ॥
उग्रसेन उवाच
पश्य संकल्पते लोको नारदस्य प्रकीर्तने ॥
मन्ये स गुणसंपन्नो ब्रूहि तन् मम पृच्छतः ॥
वासुदेव उवाच
कुकुराधिप यान् मन्ये शृणु तान् मे विवक्षतः ॥
नारदस्य गुणान् साधून् संक्षेपेण नराधिप ॥

Transliteration (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
priyaḥ sarvasya lokasya sarvasattvābhinanditā ||
guṇaiḥ sarvair upetaś ca ko nv asti bhuvi mānavaḥ ||
bhīṣma uvāca
atra te vartayiṣyāmi pṛcchato bharatarṣabha ||
ugrasenasya saṃvādaṃ nārade keśavasya ca ||
ugrasena uvāca
paśya saṃkalpate loko nāradasya prakīrtane ||
manye sa guṇasaṃpanno brūhi tan mama pṛcchataḥ ||
vāsudeva uvāca
kukurādhipa yān manye śṛṇu tān me vivakṣataḥ ||
nāradasya guṇān sādhūn saṃkṣepeṇa narādhipa ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
युधिष्ठिरः उवाचyudhiṣṭhiraḥ uvācaЮдхиштхира сказал; спросил
प्रियः सर्वस्य लोकस्यpriyaḥ sarvasya lokasyaдорогой всему миру; любимый всеми людьми
सर्व सत्त्व अभिनन्दिताsarva sattva abhinanditāвсеми существами приветствуемый; одобряемый
गुणैः सर्वैः उपेतः चguṇaiḥ sarvaiḥ upetaḥ caи всеми качествами наделённый; со всеми добродетелями
कः नु अस्ति भुवि मानवःkaḥ nu asti bhuvi mānavaḥкакой же человек есть на земле; кто существует среди людей
भीष्मः उवाचbhīṣmaḥ uvācaБхишма сказал; ответил
अत्र ते वर्तयिष्यामिatra te vartayiṣyāmiздесь тебе расскажу; изложу
पृच्छतः भरत ऋषभpṛcchataḥ bharata ṛṣabhaспрашивающему, лучший Бхарата; о бык Бхаратов
उग्रसेनस्य संवादम्ugrasenasya saṃvādamбеседу Уграсены; разговор
नारदे केशवस्य चnārade keśavasya caо Нараде и Кешаве; и Кешаве
उग्रसेनः उवाचugrasenaḥ uvācaУграсена сказал; спросил
पश्य संकल्पते लोकःpaśya saṃkalpate lokaḥпосмотри, мир устремляется; сходится мыслью
नारदस्य प्रकीर्तनेnāradasya prakīrtaneк прославлению Нарады; при воспевании
मन्ये सः गुण संपन्नःmanye saḥ guṇa saṃpannaḥдумаю, он исполнен качеств; добродетелей
ब्रूहि तत् मम पृच्छतःbrūhi tat mama pṛcchataḥскажи это мне спрашивающему; объясни мне
वासुदेवः उवाचvāsudevaḥ uvācaВасудева сказал; ответил
कुकुर अधिपkukura adhipaо владыка Кукуров; царь Кукуров
यान् मन्ये शृणु तान्yān manye śṛṇu tānкакие я считаю, слушай те; о них
मे विवक्षतःme vivakṣataḥот меня желающего сказать; объяснить
नारदस्य गुणान् साधून्nāradasya guṇān sādhūnдобрые качества Нарады; благие достоинства
संक्षेपेण नराधिपsaṃkṣepeṇa narādhipaкратко, о владыка людей; царь
Translation

Юдхиштхира спросил: «Есть ли на земле человек, дорогой всему миру, приветствуемый всеми существами и наделённый всеми добрыми качествами?» Бхишма ответил: «На этот вопрос я расскажу тебе, лучший из Бхаратов, беседу Уграсены с Кешавой о Нараде». Уграсена сказал: «Посмотри, весь мир стремится прославлять Нараду. Думаю, он исполнен добродетелей; скажи мне об этом, раз я спрашиваю». Васудева ответил: «О владыка Кукуров, выслушай от меня кратко те благие качества Нарады, которые я вижу в нём, о царь».

Version

92f0bd2fcf42 · published Jun 21, 2026, 1:50:41 AM UTC

Available inRU

Page between verses with