Mahabharata
The All-Pervading Dharma: The Threefold Authority and the Paths of Action and Liberation (Part 1)13.129.29-31
12702 / 15823
Linux
Turn pages
Mahabharata · 13.129.29-31

Махешвара

Devanāgarī

तुर्विधा भिक्षवस् ते कुटीकृतोकः
हंसः हंसश् यो यः श्चात् त्तमः
तः रं नास्ति नारं तिरो ऽग्रतः
दुःखम् सुखं सौम्यम् रारम् व्ययम्
मोवा
गार्हस्थ्यो मोक्षर्मश् ज्जनारितस् त्वया
भाषितो र्त्यलोस्य मार्गः श्रेस्करो हान्

Transliteration (IAST)

caturvidhā bhikṣavas te kuṭīcarakṛtodakaḥ ||
haṃsaḥ paramahaṃsaś ca yo yaḥ paścāt sa uttamaḥ ||
ataḥ parataraṃ sti dharaṃ na tiro 'grataḥ ||
aduḥkham asukhaṃ saumyam ajamaram avyayam ||
umoca
rhasthyo mokṣadharmaś ca sajjacaritas tva ||
bhāṣito martyalokasya rgaḥ śreyaskaro mahān ||

metre not identified

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
चतुर्विधाः भिक्षवः तेcaturvidhāḥ bhikṣavaḥ teчетырёхвидны нищенствующие те
कुटीचर-कृतोदकःkuṭīcara-kṛtodakaḥкутичара, критодака
हंसः परमहंसः चhaṃsaḥ paramahaṃsaḥ caхамса и парамахамса
यः यः पश्चात् स उत्तमःyaḥ yaḥ paścāt sa uttamaḥкто каждый последующий, тот выше
अतः परतरं न अस्तिataḥ parataraṃ na astiвыше этого нет
न अधरं न तिरः अग्रतःna adharaṃ na tiraḥ agrataḥни ниже, ни сбоку, ни впереди
अदुःखम् असुखं सौम्यम्aduḥkham asukhaṃ saumyamбеспечальное, безрадостное, благое
अजर-अमरम् अव्ययम्ajara-amaram avyayamнестареющее, бессмертное, неизменное
गार्हस्थ्यः मोक्षधर्मः चgārhasthyaḥ mokṣadharmaḥ caдомохозяина и мокши дхарма
सज्जनाचरितः त्वयाsajjanācaritaḥ tvayāдобрыми творимая, тобою
भाषितः मर्त्यलोकस्यbhāṣitaḥ martyalokasyaповедана смертного мира
मार्गः श्रेयस्करः महान्mārgaḥ śreyaskaraḥ mahānпуть благотворный великий
Translation

Махешвара сказал: «Четырёхвидны нищенствующие те: кутичара, критодака, хамса и парамахамса; кто каждый последующий, тот выше. Выше этого нет, ни ниже, ни сбоку, ни впереди, — беспечальное, безрадостное, благое, нестареющее, бессмертное, неизменное». Ума сказала: «Домохозяина и мокши дхарма, добрыми творимая, тобою поведана смертного мира путь благотворный великий».

Version

da44c88f7022 · published Jun 22, 2026, 5:40:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with