एवं चिन्तयते यावद्राजा परमधार्मिकः । तावत्प्रोवाच सा देवी रतिपुत्री वरानना
किमु चिन्तयसे राजंस्त्वमिहैव महामते । प्रायेणापि स्त्रियः सर्वाश्चपलाः स्युर्न संशयः
नाहं चापल्यभावेन त्वामेवं प्रविचालये । नाहं हि कारयाम्यद्य भवत्पार्श्वं नृपोत्तम
अन्यस्त्रियो यथा लोके चपलत्वाद्वदन्ति च । अकार्यं राजराजेन्द्र लाभान्मोहाच्च लम्पटाः
लोकानां दर्शनायैव जाता श्रद्धा ममोरसि । देवानां दर्शनं पुण्यं दुर्लभं हि सुमानुषैः
तेषां च दर्शनं राजन्कारयामि वदस्व मे । दोषं पापकरं यत्तु मत्सङ्गादिह चेद्भवेत्
कथं चिन्तयसे दुःखं यथान्यः प्राकृतो जनः । महाभयाद्यथा भीतो मोहगर्ते गतो यथा
evaṃ cintayate yāvadrājā paramadhārmikaḥ | tāvatprovāca sā devī ratiputrī varānanā
kimu cintayase rājaṃstvamihaiva mahāmate | prāyeṇāpi striyaḥ sarvāścapalāḥ syurna saṃśayaḥ
nāhaṃ cāpalyabhāvena tvāmevaṃ pravicālaye | nāhaṃ hi kārayāmyadya bhavatpārśvaṃ nṛpottama
anyastriyo yathā loke capalatvādvadanti ca | akāryaṃ rājarājendra lābhānmohācca lampaṭāḥ
lokānāṃ darśanāyaiva jātā śraddhā mamorasi | devānāṃ darśanaṃ puṇyaṃ durlabhaṃ hi sumānuṣaiḥ
teṣāṃ ca darśanaṃ rājankārayāmi vadasva me | doṣaṃ pāpakaraṃ yattu matsaṅgādiha cedbhavet
kathaṃ cintayase duḥkhaṃ yathānyaḥ prākṛto janaḥ | mahābhayādyathā bhīto mohagarte gato yathā
«Пока так размышлял весьма праведный царь, прекрасноликая богиня, дочь Рати, сказала: „О чём же ты здесь размышляешь, о великоразумный царь? Обыкновенно все женщины непостоянны, нет сомнения; но я не по непостоянству тебя так тревожу и не заставляю тебя ныне, о лучший из царей, быть при мне. Иные женщины в мире по непостоянству говорят и недолжное, о владыка царей, — из корысти, из ослепления, распутные. А у меня на сердце родилась вера ради того лишь, чтобы увидеть миры: ведь видеть богов есть заслуга и для добрых людей труднодостижимо. Их-то зрелища, о царь, я и хочу; скажи мне: если от общения со мною случился бы здесь порок, творящий грех, — отчего же ты сокрушаешься горем, как всякий заурядный человек, точно устрашённый великим страхом, точно упавший в яму ослепления?“»
892a0d247caf · published Sep 3, 2026, 4:13:36 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Речь построена ловко: сперва отвод от подозрения — «не по непостоянству», потом отделение себя от «иных женщин», и лишь затем прежняя просьба, поданная как благочестие. А укол в конце самый действенный: сокрушаешься, как заурядный.