Padma Purāṇa
The Glory of Prabodhinī Ekādaśī6.62.34-44
3821 / 5781
LinuxTurn pages
Padma Purāṇa · 6.62.34-44
Devanāgarī

तत्सहस्रगुणं प्रोक्तं प्रबोधिन्यां प्रजागरे । स्नानं दानं जपो होमः स्वाध्यायोऽभ्यर्चनं हरेः
तत्सर्वकोटिगुणितं प्रबोधिन्यां कृतं तु यत् । जन्मप्रभृति यत्पुण्यं नरेणोपार्जितं भवेत्
वृथा भवति तत्सर्वमकृत्वा कार्तिके व्रतम् । अकृत्वा नियमं विष्णोः कार्तिकं यः क्षिपेन्नरः
न जन्मार्जितपुण्यस्य फलं प्राप्नोति नारद । तस्मात्सर्वप्रयत्मेन देवदेवं जनार्दनम्
उपसेवेत विप्रेन्द्र सर्वकामफलप्रदम् । परान्नं वर्जयेद्यस्तु कार्तिके विष्णुतत्परः
परान्नवर्जनात्स तु चान्द्रायणफलं लभेत् । नित्यं शास्त्रविनोदेन कार्तिकं यः क्षिपेन्नरः
स दहेत्सर्वपापानि यज्ञायुतफलं लभेत् ॥ न तथा तुष्यते यज्ञैर्न दानैर्वा जपादिभिः
यथा शास्त्रकथालापैः कार्तिके मधुसूदनः । ये कुर्वन्ति कथां विष्णोर्ये शृण्वन्ति शुभान्विताः
श्लोकार्धं श्लोकपादं वा कार्तिके गोशतं फलम् । सर्वधर्मान्परित्यज्य कार्तिके केशवाग्रतः
शास्त्रावधारणं कार्यं श्रोतव्यं च महामुने । श्रेयसा लोभबुद्ध्या च यः करोति हरेः कथाम्
कार्तिके मुनिशार्दूल कुलानां तारयेच्छतम् । नियमेन नरो यस्तु शृणुते वैष्णवीं कथाम्

Transliteration (IAST)

tatsahasraguṇaṃ proktaṃ prabodhinyāṃ prajāgare | snānaṃ dānaṃ japo homaḥ svādhyāyo'bhyarcanaṃ hareḥ
tatsarvakoṭiguṇitaṃ prabodhinyāṃ kṛtaṃ tu yat | janmaprabhṛti yatpuṇyaṃ nareṇopārjitaṃ bhavet
vṛthā bhavati tatsarvamakṛtvā kārtike vratam | akṛtvā niyamaṃ viṣṇoḥ kārtikaṃ yaḥ kṣipennaraḥ
na janmārjitapuṇyasya phalaṃ prāpnoti nārada | tasmātsarvaprayatmena devadevaṃ janārdanam
upaseveta viprendra sarvakāmaphalapradam | parānnaṃ varjayedyastu kārtike viṣṇutatparaḥ
parānnavarjanātsa tu cāndrāyaṇaphalaṃ labhet | nityaṃ śāstravinodena kārtikaṃ yaḥ kṣipennaraḥ
sa dahetsarvapāpāni yajñāyutaphalaṃ labhet || na tathā tuṣyate yajñairna dānairvā japādibhiḥ
yathā śāstrakathālāpaiḥ kārtike madhusūdanaḥ | ye kurvanti kathāṃ viṣṇorye śṛṇvanti śubhānvitāḥ
ślokārdhaṃ ślokapādaṃ vā kārtike gośataṃ phalam | sarvadharmānparityajya kārtike keśavāgrataḥ
śāstrāvadhāraṇaṃ kāryaṃ śrotavyaṃ ca mahāmune | śreyasā lobhabuddhyā ca yaḥ karoti hareḥ kathām
kārtike muniśārdūla kulānāṃ tārayecchatam | niyamena naro yastu śṛṇute vaiṣṇavīṃ kathām

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
ताम्tāmеё
उपोष्यupoṣyaотпостившись
हरेःhareḥХари
भक्त्याbhaktyāс преданностью
दुर्-लभम्dur-labhamтруднодостижимого
naне
भवेत्bhavetбывает
क्वचित्kvacitнигде
चन्द्र-सूर्य-उपरागेcandra-sūrya-uparāgeпри затмении луны и солнца
caи
यत्yatкакой
फलम्phalamплод
परिकीर्तितम्parikīrtitamвозглашён
तत्tatтот
सहस्र-गुणम्sahasra-guṇamтысячекратным
प्रोक्तम्proktamназван
प्रबोधिन्याम्prabodhinyāmв Прабодхини
प्रजागरेprajāgareпри бдении
स्नानम्snānamомовение
दानम्dānamдаяние
जपःjapaḥповторение
होमःhomaḥвозлияние
स्वाध्यायःsvādhyāyaḥизучение
अभ्यर्चनम्abhyarcanamпочитание
तत्tatто
सर्वम्sarvamвсё
कोटि-गुणितम्koṭi-guṇitamумноженное на коти
तुtuже
कृतम्kṛtamсовершено
जन्म-प्रभृतिjanma-prabhṛtiот рождения
पुण्यम्puṇyamзаслуга
नरेणnareṇaчеловеком
उपार्जितम्upārjitamнакоплена
भवेत्bhavetбывает
वृथाvṛthāнапрасной
भवतिbhavatiстановится
अ-कृत्वाa-kṛtvāне совершив
कार्तिकेkārtikeв карттику
व्रतम्vratamобет
नियमम्niyamamправила
विष्णोःviṣṇoḥВишну
कार्तिकम्kārtikamкарттику
यःyaḥкто
क्षिपेत्kṣipetпроводит впустую
नरःnaraḥчеловек
जन्म-अर्जित-पुण्यस्यjanma-arjita-puṇyasyaзаслуги, накопленной за жизнь
फलम्phalamплода
प्राप्नोतिprāpnotiобретает
नारदnāradaо Нарада
तस्मात्tasmātпотому
सर्व-प्रयत्नेनsarva-prayatnenaсо всем усердием
देव-देवम्deva-devamбога богов
जनार्दनम्janārdanamДжанардану
उपसेवेतupasevetaпусть чтит
विप्र-इन्द्रvipra-indraо владыка брахманов
सर्व-काम-फल-प्रदम्sarva-kāma-phala-pradamдающего плод всех желаний
पर-अन्नम्para-annamчужой пищи
वर्जयेत्varjayetизбегает
विष्णु-तत्-परःviṣṇu-tat-paraḥпреданный Вишну
पर-अन्न-वर्जनात्para-anna-varjanātот избегания чужой пищи
सःsaḥон
चान्द्रायण-फलम्cāndrāyaṇa-phalamплод чандраяны
लभेत्labhetобретает
नित्यम्nityamпостоянно
शास्त्र-विनोदेनśāstra-vinodenaуслаждением шастрой
दहेत्dahetсжигает
सर्व-पापानिsarva-pāpāniвсе грехи
यज्ञ-अयुत-फलम्yajña-ayuta-phalamплод десяти тысяч жертв
naне
तथाtathāтак
तुष्यतेtuṣyateрадуется
यज्ञैःyajñaiḥжертвами
दानैःdānaiḥдарами
वाили
जप-आदिभिःjapa-ādibhiḥповторениями и прочим
यथाyathāкак
शास्त्र-कथा-आलापैःśāstra-kathā-ālāpaiḥбеседами о шастрах
मधु-सूदनःmadhu-sūdanaḥСокрушитель Мадху
येyeкто
कुर्वन्तिkurvantiведут
कथाम्kathāmсказание
शृण्वन्तिśṛṇvantiслушают
शुभ-अन्विताःśubha-anvitāḥнаделённые благом
श्लोक-अर्धम्śloka-ardhamполовину шлоки
श्लोक-पादम्śloka-pādamчетверть шлоки
गो-शतम्go-śatamсотни коров
सर्व-धर्मान्sarva-dharmānвсе дхармы
परित्यज्यparityajyaоставив
केशव-अग्रतःkeśava-agrataḥпред Кешавой
शास्त्र-अवधारणम्śāstra-avadhāraṇamусвоение шастры
कार्यम्kāryamдолжно совершаться
श्रोतव्यम्śrotavyamдолжно слушать
महा-मुनेmahā-muneо великий мудрец
श्रेयसाśreyasāради блага
लोभ-बुद्ध्याlobha-buddhyāс жадным разумением
करोतिkarotiведёт
कथाम्kathāmсказание
मुनि-शार्दूलmuni-śārdūlaо тигр среди мудрецов
कुलानाम्kulānāmродов
तारयेत्tārayetпереправляет
शतम्śatamсотню
नियमेनniyamenaпо уставу
शृणुतेśṛṇuteслушает
वैष्णवीम्vaiṣṇavīmвайшнавское
Translation

«Отпостившись в неё с преданностью Хари, человек нигде не встречает труднодостижимого. Какой плод возглашён при затмении луны и солнца — тот назван тысячекратным при бдении в Прабодхини. Омовение, даяние, повторение, возлияние, изучение, почитание Хари — всё это, совершённое в Прабодхини, умножается на коти. А заслуга, накопленная человеком от самого рождения, становится напрасной, если не совершён обет в карттику. Кто проводит карттику впустую, не приняв правил Вишну, тот не обретает плода заслуги, накопленной за жизнь, о Нарада. Потому со всем усердием пусть чтит он бога богов Джанардану, о владыка брахманов, дающего плод всех желаний. Кто, преданный Вишну, избегает в карттику чужой пищи, тот от избегания чужой пищи обретает плод чандраяны. Кто проводит карттику в постоянном услаждении шастрой, тот сжигает все грехи и обретает плод десяти тысяч жертв. Не так радуется Сокрушитель Мадху в карттику жертвами, дарами или повторениями, как беседами о шастрах. Кто ведёт сказание о Вишну и кто слушает, наделённые благом, — за половину шлоки или четверть шлоки в карттику плод им сотни коров. Оставив все дхармы, пред Кешавой в карттику должно совершаться усвоение шастры и должно слушать, о великий мудрец. Кто ради блага, а хотя бы и с жадным разумением ведёт сказание о Хари в карттику, о тигр среди мудрецов, тот переправляет сотню родов. Человек, что по уставу слушает вайшнавское сказание…»

Version

af2918ea34b8 · published Sep 3, 2026, 4:13:55 AM UTC

Available inRU

Page between verses with