रुद्र उवाच
हत्वाथ यवनं तत्र मुचुकुन्देन धीमता । दत्त्वा तस्मै वरं मुक्तिं निष्क्रान्तो यदुनन्दनः
हतं च यवनं श्रुत्वा जरासन्धः सुदुर्मतिः । युयुधे रामकृष्णाभ्यां स्वबलेन समावृतः
कृष्णेन निहतं सैन्यं सर्वं तस्य दुरात्मनः । सोऽपि रामेण सङ्ग्रामे द्वन्द्वयुद्धं चकार ह
मुसलेनाहनद्रामो वक्षस्यस्य दुरात्मनः । स पपात महीपृष्ठे मूर्च्छितो मगधाधिपः
चिरेण लब्ध्वा सञ्ज्ञां तु विह्वलाङ्गो भयातुरः । न शशाक रणे योद्धुं रामेण मगधेश्वरः
विमुखः प्राद्रवत्तूर्णं हतशेषबलानुगः । अजेयाविति तौ मत्वा रामकृष्णौ महाबलौ
तयोर्विरोधं त्यक्त्वाथ नगरीं स्वां विवेश ह । अथ तौ वसुदेवस्य तनयौ सह सेनया
मथुरां त्यक्त्वा नगरीं प्रविष्टौ द्वारिकां पुरीम् । इन्द्रेण प्रेषितो वायुः सभां तत्र दिवौकसाम्
कृष्णाय प्रददौ प्रीत्या निर्मितां विश्वकर्मणा । वज्रवैडूर्यरचितां बह्वासनविचित्रिताम्
नानारत्नमयैर्दिव्यैः स्वर्णच्छत्रैर्विराजिताम् । तां प्राप्य रम्यां तु सभामुग्रसेनादयो नृपाः
मोदन्ते नैगमैः सार्धं दिवि देवगणा इव । इक्ष्वाकुवंशसम्भूतो रैवतो नाम पार्थिवः
hatvātha yavanaṃ tatra mucukundena dhīmatā | dattvā tasmai varaṃ muktiṃ niṣkrānto yadunandanaḥ
hataṃ ca yavanaṃ śrutvā jarāsandhaḥ sudurmatiḥ | yuyudhe rāmakṛṣṇābhyāṃ svabalena samāvṛtaḥ
kṛṣṇena nihataṃ sainyaṃ sarvaṃ tasya durātmanaḥ | so'pi rāmeṇa saṅgrāme dvandvayuddhaṃ cakāra ha
musalenāhanadrāmo vakṣasyasya durātmanaḥ | sa papāta mahīpṛṣṭhe mūrcchito magadhādhipaḥ
cireṇa labdhvā sañjñāṃ tu vihvalāṅgo bhayāturaḥ | na śaśāka raṇe yoddhuṃ rāmeṇa magadheśvaraḥ
vimukhaḥ prādravattūrṇaṃ hataśeṣabalānugaḥ | ajeyāviti tau matvā rāmakṛṣṇau mahābalau
tayorvirodhaṃ tyaktvātha nagarīṃ svāṃ viveśa ha | atha tau vasudevasya tanayau saha senayā
mathurāṃ tyaktvā nagarīṃ praviṣṭau dvārikāṃ purīm | indreṇa preṣito vāyuḥ sabhāṃ tatra divaukasām
kṛṣṇāya pradadau prītyā nirmitāṃ viśvakarmaṇā | vajravaiḍūryaracitāṃ bahvāsanavicitritām
nānāratnamayairdivyaiḥ svarṇacchatrairvirājitām | tāṃ prāpya ramyāṃ tu sabhāmugrasenādayo nṛpāḥ
modante naigamaiḥ sārdhaṃ divi devagaṇā iva | ikṣvākuvaṃśasambhūto raivato nāma pārthivaḥ
«Убив там явану через разумного Мучукунду и дав тому дар — освобождение, отрада Яду вышел. Услышав, что явана убит, весьма злоумный Джарасандха, окружённый своим войском, сразился с Рамою и Кришною. Кришною было истреблено всё войско того злодушного; и он сам вёл в битве единоборство с Рамою. Рама ударил булавою в грудь того злодушного, и владыка Магадхи пал беспамятный на поверхность земли. Нескоро обретя сознание, с обессилевшим телом, измученный страхом, владыка Магадхи не смог сражаться в битве с Рамою; отвернувшись, он поспешно побежал со свитою из уцелевшего войска. Сочтя тех двоих, весьма мощных Раму и Кришну, непобедимыми, он оставил вражду с ними и вошёл в свой город. А затем те двое сыновей Васудевы вместе с войском оставили город Матхуру и вошли в город Двараку. Посланный Индрою Ветер отдал туда Кришне с любовью собрание небожителей — чертог, сооружённый Вишвакарманом, сложенный из алмаза и вайдурьи, изукрашенный многими сиденьями, сияющий божественными золотыми зонтами из разных самоцветов. Обретя тот отрадный чертог собраний, Уграсена и прочие цари
2a64fd21145b · published Sep 3, 2026, 4:14:07 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Побеждённый уходит не потому, что раскаялся, а потому, что счёл их непобедимыми. Расчёт остался тем же — переменилась лишь оценка сил; и вражда прекращается арифметикой, а не переменою сердца.