Ramayana
Сумитра утешает Каусалью2.39.7-12
477 / 2464
Ramayana · 2.39.7-12
Devanāgarī

कीर्तिभूतां पताकां यो लोके भ्रामयति प्रभुः । दमसत्यव्रतपरः किं न प्राप्तस् तवात्मजः ॥
व्यक्तं रामस्य विज्ञाय शौचं माहात्म्यम् उत्तमम् । न गात्रम् अंशुभिः सूर्यः संतापयितुम् अर्हति ॥
शिवः सर्वेषु कालेषु काननेभ्यो विनिःसृतः । राघवं युक्तशीतोष्णः सेविष्यति सुखो ऽनिलः ॥
शयानम् अनघं रात्रौ पितेवाभिपरिष्वजन् । रश्मिभिः संस्पृशञ् शीतैश् चन्द्रमा ह्लादयिष्यति ॥
ददौ चास्त्राणि दिव्यानि यस्मै ब्रह्मा महौजसे । दानवेन्द्रं हतं दृष्ट्वा तिमिध्वजसुतं रणे ॥
पृथिव्या सह वैदेह्या श्रिया च पुरुषर्षभः । क्षिप्रं तिसृभिर् एताभिः सह रामो ऽभिषेक्ष्यते ॥

Transliteration (IAST)

kīrtibhūtāṃ patākāṃ yo loke bhrāmayati prabhuḥ | damasatyavrataparaḥ kiṃ na prāptas tavātmajaḥ ||
vyaktaṃ rāmasya vijñāya śaucaṃ māhātmyam uttamam | na gātram aṃśubhiḥ sūryaḥ saṃtāpayitum arhati ||
śivaḥ sarveṣu kāleṣu kānanebhyo viniḥsṛtaḥ | rāghavaṃ yuktaśītoṣṇaḥ seviṣyati sukho 'nilaḥ ||
śayānam anaghaṃ rātrau pitevābhipariṣvajan | raśmibhiḥ saṃspṛśañ śītaiś candramā hlādayiṣyati ||
dadau cāstrāṇi divyāni yasmai brahmā mahaujase | dānavendraṃ hataṃ dṛṣṭvā timidhvajasutaṃ raṇe ||
pṛthivyā saha vaidehyā śriyā ca puruṣarṣabhaḥ | kṣipraṃ tisṛbhir etābhiḥ saha rāmo 'bhiṣekṣyate ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
कीर्तिभूताम्kīrtibhūtāmставшую славой; воплощённую славу
पताकाम्patākāmзнамя; флаг
यःyaḥкоторый; тот, кто
लोकेlokeв мире; среди людей
भ्रामयतिbhrāmayatiразвевает; движет
प्रभुःprabhuḥгосподин; владыка
दमसत्यव्रतपरःdamasatyavrataparaḥпреданный самообузданию и обету истины; сосредоточенный на сдержанности и правде
किम्kimчто; чего
न प्राप्तःna prāptaḥне достиг; не получил
तव आत्मजःtava ātmajaḥтвой сын; твоё дитя
व्यक्तम्vyaktamясно; очевидно
रामस्यrāmasyaРамы; у Рамы
विज्ञायvijñāyaузнав; поняв
शौचम्śaucamчистоту; безупречность
माहात्म्यम्māhātmyamвеличие; великодушие
उत्तमम्uttamamвысшее; превосходное
naне; нет
गात्रम्gātramтело; члены
अंशुभिःaṃśubhiḥлучами; жарами
सूर्यःsūryaḥсолнце; сурья
संतापयितुम् अर्हतिsaṃtāpayitum arhatiспособно обжечь; может мучить жаром
शिवःśivaḥблагой; приятный
सर्वेषु कालेषुsarveṣu kāleṣuво все времена; во все часы
काननेभ्यःkānanebhyaḥиз лесов; от рощ
विनिःसृतःviniḥsṛtaḥисходящий; выходящий
राघवम्rāghavamРагхаву; Раму
युक्तशीतोष्णःyuktaśītoṣṇaḥс правильной прохладой и теплом; умеренный холодом и жаром
सेविष्यतिseviṣyatiбудет служить; станет обдувать
सुखःsukhaḥприятный; дарящий лёгкость
अनिलःanilaḥветер; воздух
शयानम्śayānamлежащего; спящего
अनघम्anaghamбезупречного; безгрешного
रात्रौrātrauночью; в ночное время
पिता इवpitā ivaкак отец; словно отец
अभिपरिष्वजन्abhipariṣvajanобнимая; окружая объятием
रश्मिभिःraśmibhiḥлучами; сияниями
संस्पृशन्saṃspṛśanкасаясь; прикасаясь
शीतैःśītaiḥпрохладными; холодными
चन्द्रमाcandramāлуна; месяц
ह्लादयिष्यतिhlādayiṣyatiбудет радовать; освежит
ददौ चdadau caи дал; также даровал
अस्त्राणिastrāṇiоружия; астры
दिव्यानिdivyāniбожественные; небесные
यस्मैyasmaiкоторому; тому
ब्रह्माbrahmāБрахма; творец Брахма
महौजसेmahaujaseвеликомощному; обладающему великой энергией
दानवेन्द्रम्dānavendramвладыку данавов; царя демонов
हतम्hatamубитым; поражённым
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев; после того как увидел
तिमिध्वजसुतम्timidhvajasutamсына Тимидхваджи; потомка Тимидхваджи
रणेraṇeв битве; на поле боя
पृथिव्याpṛthivyāс землёй; с царством
सह वैदेह्याsaha vaidehyāвместе с Вайдехи; с Ситой
श्रिया चśriyā caи с процветанием; и со Шри
पुरुषर्षभःpuruṣarṣabhaḥбык среди людей; лучший из мужей
क्षिप्रम्kṣipramскоро; быстро
तिसृभिः एताभिःtisṛbhiḥ etābhiḥс этими тремя; вместе с этими тремя
सहsahaвместе; в сопровождении
रामःrāmaḥРама; царевич Рама
अभिषेक्ष्यतेabhiṣekṣyateбудет помазан; примет посвящение на царство
Translation

«Твой сын, владыка, преданный самообузданию и обету истины, разве не достиг всего, раз в мире он развевает знамя, ставшее славой? Солнце, ясно зная чистоту Рамы и его высшее величие, не сможет обжечь его тело лучами. Приятный ветер, исходящий из лесов, умеренный холодом и теплом, будет служить Рагхаве во всякое время. Ночью луна, словно отец, будет радовать безупречного Раму прохладными лучами, касаясь его, как объятиями. Ведь Брахма даровал этому великомощному божественные астры, увидев, как в битве был убит владыка данавов, сын Тимидхваджи. Скоро Рама, бык среди людей, будет помазан на царство вместе с землёй, Вайдехи и Шри — с этими тремя».

Version

0e5a3a6cb2a8 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with