न च पित्रा परित्यक्तो नामर्यादः कथं चन । न लुब्धो न च दुःशीलो न च क्षत्रियपांसनः ॥
न च धर्मगुणैर् हीनैः कौसल्यानन्दवर्धनः । न च तीक्ष्णो हि भूतानां सर्वेषां च हिते रतः ॥
वञ्चितं पितरं दृष्ट्वा कैकेय्या सत्यवादिनम् । करिष्यामीति धर्मात्मा ततः प्रव्रजितो वनम् ॥
कैकेय्याः प्रियकामार्थं पितुर् दशरथस्य च । हित्वा राज्यं च भोगांश् च प्रविष्टो दण्डकावनम् ॥
न रामः कर्कशस् तात नाविद्वान् नाजितेन्द्रियः । अनृतं न श्रुतं चैव नैव त्वं वक्तुम् अर्हसि ॥
रामो विग्रहवान् धर्मः साधुः सत्यपराक्रमः । राजा सर्वस्य लोकस्य देवानाम् इव वासवः ॥
कथं त्वं तस्य वैदेहीं रक्षितां स्वेन तेजसा । इच्छसि प्रसभं हर्तुं प्रभाम् इव विवस्वतः ॥
na ca pitrā parityakto nāmaryādaḥ kathaṃ cana | na lubdho na ca duḥśīlo na ca kṣatriyapāṃsanaḥ ||
na ca dharmaguṇair hīnaiḥ kausalyānandavardhanaḥ | na ca tīkṣṇo hi bhūtānāṃ sarveṣāṃ ca hite rataḥ ||
vañcitaṃ pitaraṃ dṛṣṭvā kaikeyyā satyavādinam | kariṣyāmīti dharmātmā tataḥ pravrajito vanam ||
kaikeyyāḥ priyakāmārthaṃ pitur daśarathasya ca | hitvā rājyaṃ ca bhogāṃś ca praviṣṭo daṇḍakāvanam ||
na rāmaḥ karkaśas tāta nāvidvān nājitendriyaḥ | anṛtaṃ na śrutaṃ caiva naiva tvaṃ vaktum arhasi ||
rāmo vigrahavān dharmaḥ sādhuḥ satyaparākramaḥ | rājā sarvasya lokasya devānām iva vāsavaḥ ||
kathaṃ tvaṃ tasya vaidehīṃ rakṣitāṃ svena tejasā | icchasi prasabhaṃ hartuṃ prabhām iva vivasvataḥ ||
«Рама не оставлен отцом из-за вины, он никак не нарушитель границ; он не жаден, не дурного нрава и не позор кшатриев. Он не лишён качеств дхармы, он увеличивает радость Каусальи, не жесток к существам и радуется благу всех. Увидев, что Кайкейи обманула его правдивого отца, праведный Рама сказал: “Я исполню это”, и ушёл в лес. Ради желания Кайкейи и ради блага отца Дашаратхи он оставил царство и наслаждения и вошёл в лес Дандаку. Рама не груб, дорогой, не невежда и не раб чувств. Ты не должен говорить неправду и то, чего сам не знаешь. Рама — дхарма, воплощённая в форме; он благой, истинной доблести, царь всего мира, как Васава — царь богов. Как же ты хочешь силой похитить его Вайдехи, защищённую его собственной силой, словно сияние солнца?»
595b2e83e3a9 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Марича восстанавливает правду о Раме после клеветы Раваны. Изгнание Рамы не знак падения, а проявление верности слову отца и дхарме. Поэтому Сита не просто жена в лесу: она защищена силой того, кто сам является воплощённой дхармой.