Śrī-Hari
हरिरुवाच । हरितालं यवक्षांरं पत्राङ्गं रक्तचन्दनम् । जातिहिङ्गुलकं लाक्षां पक्त्वा दन्तान्प्रलेपयेत्
हरीतकीकषायेण मृष्ट्वा दन्तान्प्रलेपयेत् । दन्ताः स्युर्लोहिताः पुंसः श्वेता रुद्र न संशयः
मूलकं स्विद्य मन्दाग्नौ रसं तस्य प्रपूरयेत् । कर्णयोः पूरणात्तेन कर्णस्त्रावो विनश्यति
अर्कपत्रं गृहीत्वा तु मन्दाग्नौ तापयेच्छनैः । निष्पीड्य पूरयेत्कर्णौ कर्णशूलं विनश्यति
प्रियङ्गुमधुका चैव धातक्युत्पलपाङ्क्तिभिः । मञ्जिष्ठा लोध्रलाक्षाभिः कपित्थस्वरसेन च । पचेत्तैलं तथा स्त्रीणां नश्येत्क्लेदः प्रपूरणात्
शुष्कमूलकशुण्ठीनां क्षारो हिङ्गुमहौषधम् । सतपुष्पावचा कुष्ठं दारु शिग्र रसाञ्जनम्
hariruvāca / haritālaṃ yavakṣāṃraṃ patrāṅgaṃ raktacandanam / jātihiṅgulakaṃ lākṣāṃ paktvā dantānpralepayet
harītakīkaṣāyeṇa mṛṣṭvā dantānpralepayet / dantāḥ syurlohitāḥ puṃsaḥ śvetā rudra na saṃśayaḥ
mūlakaṃ svidya mandāgnau rasaṃ tasya prapūrayet / karṇayoḥ pūraṇāttena karṇastrāvo vinaśyati
arkapatraṃ gṛhītvā tu mandāgnau tāpayecchanaiḥ / niṣpīḍya pūrayetkarṇau karṇaśūlaṃ vinaśyati
priyaṅgumadhukā caiva dhātakyutpalapāṅktibhiḥ / mañjiṣṭhā lodhralākṣābhiḥ kapitthasvarasena ca / pacettailaṃ tathā strīṇāṃ naśyetkledaḥ prapūraṇāt
śuṣkamūlakaśuṇṭhīnāṃ kṣāro hiṅgumahauṣadham / satapuṣpāvacā kuṣṭhaṃ dāru śigra rasāñjanam
Хари сказал: аурипигмент, ячменную щёлочь, патрангу, красный сандал, жасмин, киноварь и лакшу, сварив, да обмажет он зубы. Натерев зубы отваром харитаки, да обмажет их: и становятся зубы у мужчины красными или белыми, о Рудра, — нет в том сомнения. Редьку, распарив на слабом огне, — сок её да вольёт он в оба уха: от наполнения тем гибнет истечение из уха. Взяв лист арки и медленно нагрев его на слабом огне, отжав, да наполнит он уши: гибнет боль в ухе. Приянгу, мадхука, дхатаки, утпала — рядом с ними марена, лодхра и лакша; с соком капиттхи да сварит он масло: от наполнения им гибнет выделение у женщин.
0a00823bd6ea · publicado 2 sept 2026, 18:31:24 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Красные и белые зубы названы в одном стихе как две возможности одного средства. Цвет здесь дело выбора, а не порчи, и текст не предпочитает ни того ни другого.
Лист арки нагревают медленно и отжимают прямо в ухо. Снадобье готовится на месте, в тот же миг, а не заранее.
Один и тот же приём — наполнение — служит и уху, и лону; меняется лишь состав. Способ применения оказывается устойчивее вещества.