Harivaṃśa
Уграсена возвращается на престолHV 78.1-8
403 / 607
Harivaṃśa · HV 78.1-8
Devanāgarī

उग्रसेनस् तु कृष्णस्य समीपं दुःखितो ययौ पुत्रशोकाभिसंतप्तो विषपीत इव स्खलन् ॥
स ददर्श गृहे कृष्णं यादवैर् अभिसंवृतम् पश्चानुतापाद् ध्यायन्तं कंसस्य निधनाविलम् ॥
कंसारीप्रलोपांश् च श्रुत्वा सुकरुणान् बहून् विगर्हमाणम् आत्मानं तस्मिन् यादवसंसदि ॥
अहो मयातिबाल्येन नररोषानुवर्तिना वैधव्यं स्त्रीसहस्राणां कंसस्यास्य कृते कृतम् ॥
कारुण्यं खलु नारीषु प्राकृतस्यापि जायते एवम् आर्तं रुदन्तीषु मया भर्तरि पातिते ॥
परिदेवितमात्रेण शोकः खलु विधीयते कृतान्तस्यानभिज्ञातः स्त्रीणां कारुण्यसंभवः ॥
कंसस्य हि वधः श्रेयान् प्राग् एवाभिमतो मम सुताम् उद्वेजनीयस्य पापेष्व् अभिरतस्य च ॥
लोके पतितवृत्तस्य पुरुषस्याल्पमेधसः अक्लिष्टं मरणं श्रेयो न विद्विष्टस्य जीवितम् ॥

Transliteración (IAST)

ugrasenas tu kṛṣṇasya samīpaṃ duḥkhito yayau putraśokābhisaṃtapto viṣapīta iva skhalan ||
sa dadarśa gṛhe kṛṣṇaṃ yādavair abhisaṃvṛtam paścānutāpād dhyāyantaṃ kaṃsasya nidhanāvilam ||
kaṃsārīpralopāṃś ca śrutvā sukaruṇān bahūn vigarhamāṇam ātmānaṃ tasmin yādavasaṃsadi ||
aho mayātibālyena nararoṣānuvartinā vaidhavyaṃ strīsahasrāṇāṃ kaṃsasyāsya kṛte kṛtam ||
kāruṇyaṃ khalu nārīṣu prākṛtasyāpi jāyate evam ārtaṃ rudantīṣu mayā bhartari pātite ||
paridevitamātreṇa śokaḥ khalu vidhīyate kṛtāntasyānabhijñātaḥ strīṇāṃ kāruṇyasaṃbhavaḥ ||
kaṃsasya hi vadhaḥ śreyān prāg evābhimato mama sutām udvejanīyasya pāpeṣv abhiratasya ca ||
loke patitavṛttasya puruṣasyālpamedhasaḥ akliṣṭaṃ maraṇaṃ śreyo na vidviṣṭasya jīvitam ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
उग्रसेनस् तु कृष्णस्यugrasenas tu kṛṣṇasyaУграсена же к Кришне; Уграсена к Кришне
समीपं दुःखितो ययौsamīpaṃ duḥkhito yayauблизко, скорбящий, пошёл; подошёл в скорби
पुत्रशोकाभिसंतप्तोputraśokābhisaṃtaptoмучимый горем о сыне; опалённый скорбью по сыну
विषपीत इव स्खलन्viṣapīta iva skhalanспотыкаясь, словно выпивший яд; шатаясь как от яда
स ददर्श गृहे कृष्णंsa dadarśa gṛhe kṛṣṇaṃон увидел Кришну в доме; он нашёл Кришну в доме
यादवैर् अभिसंवृतम्yādavair abhisaṃvṛtamокружённого Ядавами; обступленного Ядавами
पश्चानुतापाद् ध्यायन्तंpaścānutāpād dhyāyantaṃразмышляющего от последующего раскаяния; погружённого в позднее сожаление
कंसस्य निधनाविलम्kaṃsasya nidhanāvilamсмущённого гибелью Камсы; омрачённого смертью Камсы
कंसारीप्रलोपांश् चkaṃsārīpralopāṃś caи плачи врагов Камсы; и рыдания родных Камсы
श्रुत्वा सुकरुणान् बहून्śrutvā sukaruṇān bahūnуслышав многие очень жалобные; услышав множество горьких
विगर्हमाणम् आत्मानंvigarhamāṇam ātmānaṃпорицающего самого себя; укоряющего себя
तस्मिन् यादवसंसदिtasmin yādavasaṃsadiв том собрании Ядавов; на том совете Яду
अहो मयातिबाल्येनaho mayātibālyenaувы, мной из-за крайней незрелости; о, я по великой детскости
नररोषानुवर्तिनाnararoṣānuvartināпоследовавшим человеческому гневу; поддавшимся людскому гневу
वैधव्यं स्त्रीसहस्राणांvaidhavyaṃ strīsahasrāṇāṃвдовство тысяч женщин; тысячам женщин вдовство
कंसस्यास्य कृते कृतम्kaṃsasyāsya kṛte kṛtamради этого Камсы сделано; из-за Камсы причинено
कारुण्यं खलु नारीषुkāruṇyaṃ khalu nārīṣuсострадание ведь к женщинам; жалость к женщинам конечно
प्राकृतस्यापि जायतेprākṛtasyāpi jāyateдаже у обычного рождается; возникает даже у простого человека
एवम् आर्तं रुदन्तीषुevam ārtaṃ rudantīṣuкогда они так страдальчески рыдают; когда они плачут так мучительно
मया भर्तरि पातितेmayā bhartari pātiteкогда мной муж повержен; после того как я свалил мужа
परिदेवितमात्रेणparidevitamātreṇaодним лишь оплакиванием; только через плач
शोकः खलु विधीयतेśokaḥ khalu vidhīyateскорбь ведь устанавливается; горе действительно проявляется
कृतान्तस्यानभिज्ञातःkṛtāntasyānabhijñātaḥне познавший рока; не ведая смерти
स्त्रीणां कारुण्यसंभवःstrīṇāṃ kāruṇyasaṃbhavaḥрождённый состраданием к женщинам; возникающий из жалости к женщинам
कंसस्य हि वधः श्रेयान्kaṃsasya hi vadhaḥ śreyānведь убийство Камсы лучше; гибель Камсы была благом
प्राग् एवाभिमतो ममprāg evābhimato mamaпрежде же была желанна мне; с самого начала мною одобрена
सुताम् उद्वेजनीयस्यsutām udvejanīyasyaпугавшего дочь; устрашавшего дочь
पापेष्व् अभिरतस्य चpāpeṣv abhiratasya caи привязанного к злым делам; и преданного грехам
लोके पतितवृत्तस्यloke patitavṛttasyaв мире с падшим поведением; чьё поведение в мире пало
पुरुषस्याल्पमेधसःpuruṣasyālpamedhasaḥчеловека малого разума; мужа слабого ума
अक्लिष्टं मरणं श्रेयोakliṣṭaṃ maraṇaṃ śreyoбезмучительная смерть лучше; лёгкая смерть лучше
न विद्विष्टस्य जीवितम्na vidviṣṭasya jīvitamне жизнь ненавидимого; чем жизнь всеми ненавидимого
Traducción

Уграсена, скорбящий, мучимый горем о сыне, шатаясь словно выпивший яд, подошёл к Кришне. В доме он увидел Кришну, окружённого Ядавами: тот, услышав множество жалобных плачей родных Камсы, сидел в собрании Ядавов, погружённый в позднее сожаление, смущённый гибелью Камсы и укоряющий самого себя: «Увы, я по крайней незрелости, поддавшись человеческому гневу, причинил вдовство тысячам женщин из-за этого Камсы. Сострадание к женщинам рождается даже у обычного человека, когда они так мучительно рыдают после того, как мной повержен их муж. Одним лишь оплакиванием возникает скорбь, рождённая состраданием к женщинам и ещё не познавшая рока. Но гибель Камсы с самого начала была для меня благом: он пугал дочь и был привязан к злым делам. Для человека малого разума, чьё поведение в мире пало, лёгкая смерть лучше, чем жизнь ненавидимого».

Versión

126288637e65 · publicado 22 jun 2026, 4:10:03 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con