Mahābhārata 3.275.39-49

Devanāgarī

ततो वरं ददौ तस्मै अविन्ध्याय परंतपः ॥
त्रिजटां चार्थमानाभ्यां योजयाम् आस राक्षसीम् ॥
तम् उवाच ततो ब्रह्मा देवैः शक्रमुखैर् वृतः ॥
कौसल्यामातर् इष्टांस् ते वरान् अद्य ददानि कान् ॥
वव्रे रामः स्थितिं धर्मे शत्रुभिश् चापराजयम् ॥
राक्षसैर् निहतानां च वानराणां समुद्भवम् ॥
ततस् ते ब्रह्मणा प्रोक्ते तथेति वचने तदा ॥
समुत्तस्थुर् महाराज वानरा लब्धचेतसः ॥
सीता चापि महाभागा वरं हनुमते ददौ ॥
रामकीर्त्या समं पुत्र जीवितं ते भविष्यति ॥
दिव्यास् त्वाम् उपभोगाश् च मत्प्रसादकृताः सदा ॥
उपस्थास्यन्ति हनुमन्न् इति स्म हरिलोचन ॥
ततस् ते प्रेक्षमाणानां तेषाम् अक्लिष्टकर्मणाम् ॥
अन्तर्धानं ययुर् देवाः सर्वे शक्रपुरोगमाः ॥
दृष्ट्वा तु रामं जानक्या समेतं शक्रसारथिः ॥
उवाच परमप्रीतः सुहृन्मध्य इदं वचः ॥
देवगन्धर्वयक्षाणां मानुषासुरभोगिनाम् ॥
अपनीतं त्वया दुःखम् इदं सत्यपराक्रम ॥
सदेवासुरगन्धर्वा यक्षराक्षसपन्नगाः ॥
कथयिष्यन्ति लोकास् त्वां यावद् भूमिर् धरिष्यति ॥
इत्य् एवम् उक्त्वानुज्ञाप्य रामं शस्त्रभृतां वरम् ॥
संपूज्यापाक्रमत् तेन रथेनादित्यवर्चसा ॥

Transliteración (IAST)

tato varaṃ dadau tasmai avindhyāya paraṃtapaḥ ||
trijaṭāṃ cārthamānābhyāṃ yojayām āsa rākṣasīm ||
tam uvāca tato brahmā devaiḥ śakramukhair vṛtaḥ ||
kausalyāmātar iṣṭāṃs te varān adya dadāni kān ||
vavre rāmaḥ sthitiṃ dharme śatrubhiś cāparājayam ||
rākṣasair nihatānāṃ ca vānarāṇāṃ samudbhavam ||
tatas te brahmaṇā prokte tatheti vacane tadā ||
samuttasthur mahārāja vānarā labdhacetasaḥ ||
sītā cāpi mahābhāgā varaṃ hanumate dadau ||
rāmakīrtyā samaṃ putra jīvitaṃ te bhaviṣyati ||
divyās tvām upabhogāś ca matprasādakṛtāḥ sadā ||
upasthāsyanti hanumann iti sma harilocana ||
tatas te prekṣamāṇānāṃ teṣām akliṣṭakarmaṇām ||
antardhānaṃ yayur devāḥ sarve śakrapurogamāḥ ||
dṛṣṭvā tu rāmaṃ jānakyā sametaṃ śakrasārathiḥ ||
uvāca paramaprītaḥ suhṛnmadhya idaṃ vacaḥ ||
devagandharvayakṣāṇāṃ mānuṣāsurabhoginām ||
apanītaṃ tvayā duḥkham idaṃ satyaparākrama ||
sadevāsuragandharvā yakṣarākṣasapannagāḥ ||
kathayiṣyanti lokās tvāṃ yāvad bhūmir dhariṣyati ||
ity evam uktvānujñāpya rāmaṃ śastrabhṛtāṃ varam ||
saṃpūjyāpākramat tena rathenādityavarcasā ||

Palabra por palabra

SánscritoIASTSignificado

ततो वरं ददौ तस्मै अविन्ध्याय परंतपः ॥ त्रिजटां चार्थमानाभ्यां योजयाम् आस राक्षसीम् ॥ तम् उवाच ततो ब्रह्मा देवैः शक्रमुखैर् वृतः ॥ कौसल्यामातर् इष्टांस् ते वरान् अद्य ददानि कान् ॥ वव्रे रामः स्थितिं धर्मे शत्रुभिश् चापराजयम् ॥ राक्षसैर् निहतानां च वानराणां समुद्भवम् ॥ ततस् ते ब्रह्मणा प्रोक्ते तथेति वचने तदा ॥ समुत्तस्थुर् महाराज वानरा लब्धचेतसः ॥ सीता चापि महाभागा वरं हनुमते ददौ ॥ रामकीर्त्या समं पुत्र जीवितं ते भविष्यति ॥ दिव्यास् त्वाम् उपभोगाश् च मत्प्रसादकृताः सदा ॥ उपस्थास्यन्ति हनुमन्न् इति स्म हरिलोचन ॥ ततस् ते प्रेक्षमाणानां तेषाम् अक्लिष्टकर्मणाम् ॥ अन्तर्धानं ययुर् देवाः सर्वे शक्रपुरोगमाः ॥ दृष्ट्वा तु रामं जानक्या समेतं शक्रसारथिः ॥ उवाच परमप्रीतः सुहृन्मध्य इदं वचः ॥ देवगन्धर्वयक्षाणां मानुषासुरभोगिनाम् ॥ अपनीतं त्वया दुःखम् इदं सत्यपराक्रम ॥ सदेवासुरगन्धर्वा यक्षराक्षसपन्नगाः ॥ कथयिष्यन्ति लोकास् त्वां यावद् भूमिर् धरिष्यति ॥ इत्य् एवम् उक्त्वानुज्ञाप्य रामं शस्त्रभृतां वरम् ॥ संपूज्यापाक्रमत् तेन रथेनादित्यवर्चसा ॥tato varaṃ dadau tasmai avindhyāya paraṃtapaḥ || trijaṭāṃ cārthamānābhyāṃ yojayām āsa rākṣasīm || tam uvāca tato brahmā devaiḥ śakramukhair vṛtaḥ || kausalyāmātar iṣṭāṃs te varān adya dadāni kān || vavre rāmaḥ sthitiṃ dharme śatrubhiś cāparājayam || rākṣasair nihatānāṃ ca vānarāṇāṃ samudbhavam || tatas te brahmaṇā prokte tatheti vacane tadā || samuttasthur mahārāja vānarā labdhacetasaḥ || sītā cāpi mahābhāgā varaṃ hanumate dadau || rāmakīrtyā samaṃ putra jīvitaṃ te bhaviṣyati || divyās tvām upabhogāś ca matprasādakṛtāḥ sadā || upasthāsyanti hanumann iti sma harilocana || tatas te prekṣamāṇānāṃ teṣām akliṣṭakarmaṇām || antardhānaṃ yayur devāḥ sarve śakrapurogamāḥ || dṛṣṭvā tu rāmaṃ jānakyā sametaṃ śakrasārathiḥ || uvāca paramaprītaḥ suhṛnmadhya idaṃ vacaḥ || devagandharvayakṣāṇāṃ mānuṣāsurabhoginām || apanītaṃ tvayā duḥkham idaṃ satyaparākrama || sadevāsuragandharvā yakṣarākṣasapannagāḥ || kathayiṣyanti lokās tvāṃ yāvad bhūmir dhariṣyati || ity evam uktvānujñāpya rāmaṃ śastrabhṛtāṃ varam || saṃpūjyāpākramat tena rathenādityavarcasā ||Rama grants a boon to Avindhya and rewards the rakshasi Trijata with wealth and honor; Brahma, surrounded by the gods headed by Indra, offers Rama boons; Rama chooses abiding in dharma, invincibility before enemies, and the revival of the vanaras slain by the rakshasas; at Brahma's word the vanaras rise up with their consciousness restored; Sita grants Hanuman a boon that his life will equal Rama's fame, and that by her grace divine enjoyments will always await him; the gods vanish before Rama's eyes; Matali, seeing Rama together with Janaki, rejoices and says that Rama has removed the suffering of the gods, gandharvas, yakshas, men, asuras, serpents, and rakshasas, and that the worlds will speak of him as long as the earth endures; having honored Rama, Matali departs on the solar chariot.

Traducción

Rama gave a boon to Avindhya and rewarded the rakshasi Trijata with wealth and honor. Brahma, surrounded by the gods headed by Indra, offered Rama boons. Rama chose abiding in dharma, invincibility before his enemies, and the revival of the vanaras slain by the rakshasas. At Brahma's word the vanaras rose up with their consciousness restored. Sita granted Hanuman a boon: his life would equal Rama's fame, and by her grace divine enjoyments would always await him. The gods vanished before Rama's eyes. Matali, seeing Rama together with Janaki, rejoiced and said: "You have removed the suffering of the gods, gandharvas, yakshas, men, asuras, serpents, and rakshasas. The worlds will speak of you as long as the earth endures." Having honored Rama, Matali departed on the solar chariot.

Comentario

Rama asks not for personal reward but for dharma, victory over enemies, and life for his fallen helpers. Thus the victor returns good to those who served Sita's cause.

Versión

9a08b0b080eb · publicado 16 jul 2026, 17:32:14 UTC

Disponible enRUEN