Mahābhārata
Ballava-praveśa-parva (Bhīma Enters Virāṭa's Service)4.7.1-5
3791 / 15823
Mahābhārata · 4.7.1-5
Devanāgarī

वैशंपायन उवाच
अथापरो भीमबलः श्रिया ज्वलन्न्; उपाययौ सिंहविलासविक्रमः ॥
खजं च दर्वीं च करेण धारयन्न्; असिं च कालाङ्गम् अकोशम् अव्रणम् ॥
स सूदरूपः परमेण वर्चसा; रविर् यथा लोकम् इमं प्रभासयन् ॥
सुकृष्णवासा गिरिराजसारवान्; स मत्स्यराजं समुपेत्य तस्थिवान् ॥
तं प्रेक्ष्य राजा वरयन्न् उपागतं; ततो ऽब्रवीज् जानपदान् समागतान् ॥
सिंहोन्नतांसो ऽयम् अतीव रूपवान्; प्रदृश्यते को नु नरर्षभो युवा ॥
अदृष्टपूर्वः पुरुषो रविर् यथा; वितर्कयन् नास्य लभामि संपदम् ॥
तथास्य चित्तं ह्य् अपि संवितर्कयन्; नरर्षभस्याद्य न यामि तत्त्वतः ॥
ततो विराटं समुपेत्य पाण्डवः; सुदीनरूपो वचनं महामनाः ॥
उवाच सूदो ऽस्मि नरेन्द्र बल्लवो; भजस्व मां व्यञ्जनकारम् उत्तमम् ॥

Transliteración (IAST)

vaiśaṃpāyana uvāca
athāparo bhīmabalaḥ śriyā jvalann; upāyayau siṃhavilāsavikramaḥ ||
khajaṃ ca darvīṃ ca kareṇa dhārayann; asiṃ ca kālāṅgam akośam avraṇam ||
sa sūdarūpaḥ parameṇa varcasā; ravir yathā lokam imaṃ prabhāsayan ||
sukṛṣṇavāsā girirājasāravān; sa matsyarājaṃ samupetya tasthivān ||
taṃ prekṣya rājā varayann upāgataṃ; tato 'bravīj jānapadān samāgatān ||
siṃhonnatāṃso 'yam atīva rūpavān; pradṛśyate ko nu nararṣabho yuvā ||
adṛṣṭapūrvaḥ puruṣo ravir yathā; vitarkayan nāsya labhāmi saṃpadam ||
tathāsya cittaṃ hy api saṃvitarkayan; nararṣabhasyādya na yāmi tattvataḥ ||
tato virāṭaṃ samupetya pāṇḍavaḥ; sudīnarūpo vacanaṃ mahāmanāḥ ||
uvāca sūdo 'smi narendra ballavo; bhajasva māṃ vyañjanakāram uttamam ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
वैशंपायनvaiśaṃpāyanaVaishampayana
उवाचuvācasaid
अथापरोathāparoform of athāparo
भीमबलःbhīmabalaḥBhima
श्रियाśriyāwith glory, with beauty
ज्वलन्न्jvalannform of jvalann
उपाययौupāyayauform of upāyayau
सिंहविलासविक्रमःsiṃhavilāsavikramaḥform of siṃhavilāsavikramaḥ
खजंkhajaṃform of khajaṃ
caand
दर्वींdarvīṃform of darvīṃ
caand
करेणkareṇaform of kareṇa
धारयन्न्dhārayannform of dhārayann
असिंasiṃform of asiṃ
caand
कालाङ्गम्kālāṅgamto go
अकोशम्akośamtreasury
अव्रणम्avraṇamform of avraṇam
sahe, this
सूदरूपःsūdarūpaḥform of sūdarūpaḥ
परमेणparameṇaform of parameṇa
वर्चसाvarcasāform of varcasā
रविर्ravirsun
यथाyathāas, like
लोकम्lokamform of lokam
इमंimaṃthis
प्रभासयन्prabhāsayanform of prabhāsayan
सुकृष्णवासाsukṛṣṇavāsāKrishna; Draupadi
गिरिराजसारवान्girirājasāravānking
sahe, this
मत्स्यराजंmatsyarājaṃMatsya, king
समुपेत्यsamupetyaform of samupetya
तस्थिवान्tasthivānform of tasthivān
तंtaṃhim, that
प्रेक्ष्यprekṣyahaving seen
राजाrājāking
वरयन्न्varayannform of varayann
उपागतंupāgataṃform of upāgataṃ
ततोtatothen, from there
ऽब्रवीज्'bravījform of 'bravīj
जानपदान्jānapadānform of jānapadān
समागतान्samāgatānform of samāgatān
सिंहोन्नतांसोsiṃhonnatāṃsoform of siṃhonnatāṃso
ऽयम्'yamthis
अतीवatīvaform of atīva
रूपवान्rūpavānform of rūpavān
प्रदृश्यतेpradṛśyateform of pradṛśyate
कोkowho?
नुnuindeed, whether
नरर्षभोnararṣabhoman, hero
युवाyuvāyoung
अदृष्टपूर्वःadṛṣṭapūrvaḥformer, previous
पुरुषोpuruṣoman
रविर्ravirsun
यथाyathāas, like
वितर्कयन्vitarkayanform of vitarkayan
नास्यnāsyanot his
लभामिlabhāmito obtain
संपदम्saṃpadamform of saṃpadam
तथास्यtathāsyaform of tathāsya
चित्तंcittaṃform of cittaṃ
ह्य्hyindeed
अपिapialso, even
संवितर्कयन्saṃvitarkayanform of saṃvitarkayan
नरर्षभस्याद्यnararṣabhasyādyaman, hero
nanot
यामिyāmiform of yāmi
तत्त्वतःtattvataḥin truth
ततोtatothen, from there
विराटंvirāṭaṃVirata
समुपेत्यsamupetyaform of samupetya
पाण्डवःpāṇḍavaḥPandava
सुदीनरूपोsudīnarūpoman, hero
वचनंvacanaṃword
महामनाःmahāmanāḥgreat-souled
उवाचuvācasaid
सूदोsūdoform of sūdo
ऽस्मि'smiI am
नरेन्द्रnarendralord of men
बल्लवोballavoform of ballavo
भजस्वbhajasvaform of bhajasva
मांmāṃme
व्यञ्जनकारम्vyañjanakāramform of vyañjanakāram
उत्तमम्uttamamhighest, best
Traducción

Vaishampayana said: "Then another came forward: possessed of Bhima's strength, blazing with splendor, moving with a lion's gait, holding in his hand a ladle and a spoon, and also a sword with a black blade, without a sheath and without blemish. In the guise of a cook, yet with supreme radiance, like the sun illumining this world, clad in dark garments, sturdy as the king of mountains, he approached the king of the Matsyas and stood before him. Seeing him approach, the king, favoring him, said to the assembled people of the country: 'This youth with shoulders raised like a lion's is exceedingly handsome. Who is this bull among men? Never before have I seen such a man; he is like the sun. However much I ponder, I find none equal to him. And today, however much I consider the nature of this bull among men, I cannot truly understand it.' Then the Pandava, magnanimous, in a most humble guise, approached Virata and said: 'O lord of men, I am a cook named Ballava; accept me as your finest preparer of dishes.'"

Versión

1db874736e39 · publicado 16 jul 2026, 17:58:59 UTC

Disponible enRUEN

Pasa de verso en verso con