यतो गृहीत्वा हि करोति यच् च; यस्मिंश् च ताम् आरभते प्रवृत्तिम् ॥
यस्मिंश् च यद् येन च यश् च कर्ता; तत्कारणं तं समुपायम् आहुः ॥
यच् चाभिभूः साधकं व्यापकं च; यन् मन्त्रवच् छंस्यते चैव लोके ॥
यः सर्वहेतुः परमार्थकारी; तत् कारणं कार्यम् अतो यद् अन्यत् ॥
यथा च कश् चित् सुकृतैर् मनुष्यः; शुभाशुभं प्राप्नुते ऽथाविरोधात् ॥
एवं शरीरेषु शुभाशुभेषु; स्वकर्मजैर् ज्ञानम् इदं निबद्धम् ॥
यथा प्रदीपः पुरतः प्रदीप्तः; प्रकाशम् अन्यस्य करोति दीप्यन् ॥
तथेह पञ्चेन्द्रियदीपवृक्षा; ज्ञानप्रदीप्ताः परवन्त एव ॥
यथा हि राज्ञो बहवो ह्य् अमात्याः; पृथक् प्रमानं प्रवदन्ति युक्ताः ॥
तद्वच् छरीरेषु भवन्ति पञ्च; ज्ञानैकदेशः परमः स तेभ्यः ॥
yato gṛhītvā hi karoti yac ca; yasmiṃś ca tām ārabhate pravṛttim ||
yasmiṃś ca yad yena ca yaś ca kartā; tatkāraṇaṃ taṃ samupāyam āhuḥ ||
yac cābhibhūḥ sādhakaṃ vyāpakaṃ ca; yan mantravac chaṃsyate caiva loke ||
yaḥ sarvahetuḥ paramārthakārī; tat kāraṇaṃ kāryam ato yad anyat ||
yathā ca kaś cit sukṛtair manuṣyaḥ; śubhāśubhaṃ prāpnute 'thāvirodhāt ||
evaṃ śarīreṣu śubhāśubheṣu; svakarmajair jñānam idaṃ nibaddham ||
yathā pradīpaḥ purataḥ pradīptaḥ; prakāśam anyasya karoti dīpyan ||
tatheha pañcendriyadīpavṛkṣā; jñānapradīptāḥ paravanta eva ||
yathā hi rājño bahavo hy amātyāḥ; pṛthak pramānaṃ pravadanti yuktāḥ ||
tadvac charīreṣu bhavanti pañca; jñānaikadeśaḥ paramaḥ sa tebhyaḥ ||
«То, откуда взяв, человек действует, в чём начинает деятельность, в чём, что, чем и кто является делателем, называют причиной и средством. То, что превосходит, осуществляет, проникает всё, восхваляется в мире как мантра, является причиной всего и создаёт высший смысл, — это причина, следствие и всё, что от него отличается. Как человек добрыми делами без противоречия получает благое и неблагое, так это знание связано с благими и неблагими телами, рождёнными собственной кармой. Как зажжённый впереди светильник, сияя, освещает другое, так пять чувств здесь, словно деревья светильников, светятся знанием, но зависят от высшего. Как у царя многие советники отдельно высказывают суждения, так в телах есть пять чувств; каждое даёт лишь часть знания, а высший стоит над ними».
f1b8418e97e6 · publicado 21 jun 2026, 0:24:30 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Чувства дают частичные свидетельства, подобно советникам. Но источник знания и делания глубже самих органов; без него они только инструменты.