Mahābhārata
Yājñavalkya Distinguishes Avyakta and Puruṣa12.303.6-11
11436 / 15823
Mahābhārata · 12.303.6-11
Devanāgarī

यदाज्ञानेन कुर्वीत गुणसर्गं पुनः पुनः ॥
यदात्मानं न जानीते तदाव्यक्तम् इहोच्यते ॥
कर्तृत्वाच् चापि तत्त्वानां तत्त्वधर्मी तथोच्यते ॥
कर्तृत्वाच् चैव योनीनां योनिधर्मा तथोच्यते ॥
कर्तृत्वात् प्रकृतीनां तु तथा प्रकृतिधर्मिता ॥
कर्तृत्वाच् चापि बीजानां बीजधर्मी तथोच्यते ॥
गुणानां प्रसवत्वाच् च तथा प्रसवधर्मवान् ॥
कर्तृत्वात् प्रलयानां च तथा प्रलयधर्मिता ॥
बीजत्वात् प्रकृतित्वाच् च प्रलयत्वात् तथैव च ॥
उपेक्षकत्वाद् अन्यत्वाद् अभिमानाच् च केवलम् ॥
मन्यन्ते यतयः शुद्धा अध्यात्मविगतज्वराः ॥
अनित्यं नित्यम् अव्यक्तम् एवम् एतद् धि शुश्रुम ॥

Transliteración (IAST)

yadājñānena kurvīta guṇasargaṃ punaḥ punaḥ ||
yadātmānaṃ na jānīte tadāvyaktam ihocyate ||
kartṛtvāc cāpi tattvānāṃ tattvadharmī tathocyate ||
kartṛtvāc caiva yonīnāṃ yonidharmā tathocyate ||
kartṛtvāt prakṛtīnāṃ tu tathā prakṛtidharmitā ||
kartṛtvāc cāpi bījānāṃ bījadharmī tathocyate ||
guṇānāṃ prasavatvāc ca tathā prasavadharmavān ||
kartṛtvāt pralayānāṃ ca tathā pralayadharmitā ||
bījatvāt prakṛtitvāc ca pralayatvāt tathaiva ca ||
upekṣakatvād anyatvād abhimānāc ca kevalam ||
manyante yatayaḥ śuddhā adhyātmavigatajvarāḥ ||
anityaṃ nityam avyaktam evam etad dhi śuśruma ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
यदा अज्ञानेन कुर्वीतyadā ajñānena kurvītaкогда по незнанию создаёт; совершает
गुण सर्गम् पुनः पुनःguṇa sargam punaḥ punaḥтворение гун снова и снова; порождение
यदा आत्मानम् न जानीतेyadā ātmānam na jānīteкогда себя не знает; не познаёт
तदा अव्यक्तम् इह उच्यतेtadā avyaktam iha ucyateтогда здесь называется авьяктой; непроявленным
कर्तृत्वात् च अपि तत्त्वानाम्kartṛtvāt ca api tattvānāmи из-за творения таттв; принципов
तत्त्व धर्मी तथा उच्यतेtattva dharmī tathā ucyateнаделённой природой таттв так называется; свойством
कर्तृत्वात् च एव योनीनाम्kartṛtvāt ca eva yonīnāmи именно из-за творения лон; источников рождения
योनि धर्मा तथा उच्यतेyoni dharmā tathā ucyateприродой лон так называется; свойством рождения
कर्तृत्वात् प्रकृतीनाम् तुkartṛtvāt prakṛtīnām tuиз-за творения пракрити же; природ
तथा प्रकृति धर्मिताtathā prakṛti dharmitāтак природой пракрити; свойственностью
कर्तृत्वात् च अपि बीजानाम्kartṛtvāt ca api bījānāmи также из-за творения семян; зародышей
बीज धर्मी तथा उच्यतेbīja dharmī tathā ucyateобладающей природой семени так называется; свойством
गुणानाम् प्रसवत्वात् चguṇānām prasavatvāt caи из-за порождения гун; производства
तथा प्रसव धर्मवान्tathā prasava dharmavānтак обладающей природой рождения; порождения
कर्तृत्वात् प्रलयानाम् चkartṛtvāt pralayānām caи из-за творения растворений; сворачиваний
तथा प्रलय धर्मिताtathā pralaya dharmitāтак свойственность растворению; природа пралайи
बीजत्वात् प्रकृतित्वात् चbījatvāt prakṛtitvāt caиз-за семенности и природности; бывания пракрити
प्रलयत्वात् तथा एव चpralayatvāt tathā eva caи также из-за растворительности; пралайи
उपेक्षकत्वात् अन्यत्वात्upekṣakatvāt anyatvātиз-за безучастности, из-за инаковости; отдельности
अभिमानात् च केवलम्abhimānāt ca kevalamи только из-за самомнения; отождествления
मन्यन्ते यतयः शुद्धाःmanyante yatayaḥ śuddhāḥтак считают чистые подвижники; яти
अध्यात्म विगत ज्वराःadhyātma vigata jvarāḥс ушедшей лихорадкой адхьятмы; внутреннего поиска
अनित्यम् नित्यम् अव्यक्तम्anityam nityam avyaktamнепостоянным и вечным авьякту; непроявленное
एवम् एतत् हि शुश्रुमevam etat hi śuśrumaтак это ведь мы услышали; из предания
Traducción

«Когда по незнанию оно снова и снова производит творение гун и не знает себя, тогда здесь оно называется Непроявленным. Поскольку оно производит таттвы, его называют имеющим природу таттв; поскольку производит лона, его называют имеющим природу лон; поскольку производит пракрити, ему приписывают природу пракрити; поскольку производит семена, его называют семенным. Из-за порождения гун оно обладает природой порождения, а из-за творения растворений — природой пралайи. По причине семенности, природности, растворительности, а также безучастности, инаковости и одного лишь самомнения чистые подвижники, у которых ушла внутренняя лихорадка, считают авьякту и непостоянной, и вечной: так мы слышали».

Versión

a22e8fdc1399 · publicado 21 jun 2026, 3:41:31 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con