वसिष्ठस् तु तदा रामम् उक्त्वा राजपुरोहितः । अब्रवीद् धर्मसंयुक्तं पुनर् एवापरं वचः ॥
पुरुषस्येह जातस्य भवन्ति गुरवस् त्रयः । आचार्यश् चैव काकुत्स्थ पिता माता च राघव ॥
पिता ह्य् एनं जनयति पुरुषं पुरुषर्षभ । प्रज्ञां ददाति चाचार्यस् तस्मात् स गुरुर् उच्यते ॥
स ते ऽहं पितुर् आचार्यस् तव चैव परंतप । मम त्वं वचनं कुर्वन् नातिवर्तेः सतां गतिम् ॥
इमा हि ते परिषदः श्रेणयश् च समागताः । एषु तात चरन् धर्मं नातिवर्तेः सतां गतिम् ॥
वृद्धाया धर्मशीलाया मातुर् नार्हस्य् अवर्तितुम् । अस्यास् तु वचनं कुर्वन् नातिवर्तेः सतां गतिम् ॥
भरतस्य वचः कुर्वन् याचमानस्य राघव । आत्मानं नातिवर्तेस् त्वं सत्यधर्मपराक्रम ॥
एवं मधुरम् उक्तस् तु गुरुणा राघवः स्वयम् । प्रत्युवाच समासीनं वसिष्ठं पुरुषर्षभः ॥
vasiṣṭhas tu tadā rāmam uktvā rājapurohitaḥ | abravīd dharmasaṃyuktaṃ punar evāparaṃ vacaḥ ||
puruṣasyeha jātasya bhavanti guravas trayaḥ | ācāryaś caiva kākutstha pitā mātā ca rāghava ||
pitā hy enaṃ janayati puruṣaṃ puruṣarṣabha | prajñāṃ dadāti cācāryas tasmāt sa gurur ucyate ||
sa te 'haṃ pitur ācāryas tava caiva paraṃtapa | mama tvaṃ vacanaṃ kurvan nātivarteḥ satāṃ gatim ||
imā hi te pariṣadaḥ śreṇayaś ca samāgatāḥ | eṣu tāta caran dharmaṃ nātivarteḥ satāṃ gatim ||
vṛddhāyā dharmaśīlāyā mātur nārhasy avartitum | asyās tu vacanaṃ kurvan nātivarteḥ satāṃ gatim ||
bharatasya vacaḥ kurvan yācamānasya rāghava | ātmānaṃ nātivartes tvaṃ satyadharmaparākrama ||
evaṃ madhuram uktas tu guruṇā rāghavaḥ svayam | pratyuvāca samāsīnaṃ vasiṣṭhaṃ puruṣarṣabhaḥ ||
Тогда Васиштха, царский пурохит, сказав это Раме, снова произнёс другое слово, соединённое с дхармой: «У рождённого здесь человека есть три гуру: ачарья, отец и мать, о Какутстха, о Рагхава. Отец рождает человека, о лучший из людей, а ачарья даёт ему знание; поэтому он называется гуру. Я — ачарья твоего отца и твой ачарья, о сокрушитель врагов. Исполняя моё слово, ты не переступишь путь праведных. Эти собрания и общины пришли к тебе; действуя среди них по дхарме, сын мой, ты не переступишь путь праведных. Ты не должен отворачиваться от старой матери праведного нрава; исполняя её слово, ты не переступишь путь праведных. Исполняя слово умоляющего Бхараты, о Рагхава, ты не предашь себя, могучий истиной и дхармой». Так мягко наставленный своим гуру, Рама, лучший из людей, ответил сидящему Васиштхе.
b73be866579c · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Васиштха не отменяет истину, а показывает Раме другую сторону долга: гуру, мать, собрание и брат тоже имеют вес. Спор становится проверкой того, как разные обязанности соотносятся между собой.