सत्त्वाभिजनसंपन्नः सानुक्रोशो जितेन्द्रियः । कृतज्ञः सत्यवादी च राजा लोके महीयते ॥
यस् तु राजा स्थितो ऽधर्मे मित्राणाम् उपकारिणाम् । मिथ्याप्रतिज्ञां कुरुते को नृशंसतरस् ततः ॥
शतम् अश्वानृते हन्ति सहस्रं तु गवानृते । आत्मानं स्वजनं हन्ति पुरुषः पुरुषानृते ॥
पूर्वं कृतार्थो मित्राणां न तत् प्रतिकरोति यः । कृतघ्नः सर्वभूतानां स वध्यः प्लवगेश्वर ॥
गीतो ऽयं ब्रह्मणा श्लोकः सर्वलोकनमस्कृतः । दृष्ट्वा कृतघ्नं क्रुद्धेन तं निबोध प्लवंगम ॥
ब्रह्मघ्ने च सुरापे च चोरे भग्नव्रते तथा । निष्कृतिर् विहिता सद्भिः कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः ॥
sattvābhijanasaṃpannaḥ sānukrośo jitendriyaḥ | kṛtajñaḥ satyavādī ca rājā loke mahīyate ||
yas tu rājā sthito 'dharme mitrāṇām upakāriṇām | mithyāpratijñāṃ kurute ko nṛśaṃsataras tataḥ ||
śatam aśvānṛte hanti sahasraṃ tu gavānṛte | ātmānaṃ svajanaṃ hanti puruṣaḥ puruṣānṛte ||
pūrvaṃ kṛtārtho mitrāṇāṃ na tat pratikaroti yaḥ | kṛtaghnaḥ sarvabhūtānāṃ sa vadhyaḥ plavageśvara ||
gīto 'yaṃ brahmaṇā ślokaḥ sarvalokanamaskṛtaḥ | dṛṣṭvā kṛtaghnaṃ kruddhena taṃ nibodha plavaṃgama ||
brahmaghne ca surāpe ca core bhagnavrate tathā | niṣkṛtir vihitā sadbhiḥ kṛtaghne nāsti niṣkṛtiḥ ||
«В мире почитается царь, наделённый силой духа и благородным происхождением, сострадательный, победивший чувства, благодарный и правдивый. Но если царь стоит в адхарме и даёт ложное обещание друзьям, оказавшим ему помощь, кто может быть жесточе него? Ложь о коне убивает сто, ложь о корове — тысячу, а ложь о человеке убивает самого лжеца и его людей. О владыка прыгунов, тот, кто прежде получил от друзей желанную цель, но не воздаёт им, неблагодарен перед всеми существами и достоин наказания. Есть стих, произнесённый Брахмой и почитаемый всеми мирами; узнай его, о прыгун: “Для убийцы брахмана, для пьющего вино, для вора и нарушителя обета добрые установили искупление; для неблагодарного искупления нет”».
519adddefc20 · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Лакшмана ставит вопрос не как личную претензию, а как закон дхармы. Неблагодарность страшнее обычного проступка, потому что она разрушает саму связь между милостью, обещанием и ответным служением.