Hotā
नवनीतस्तनीं राजन्निक्षुपादां प्रकल्पयेत् ॥ ताम्रपृष्ठां रौप्यखुरां दर्भरोमकृतच्छविम्
स्वर्णशृङ्गीं रौप्यखुरां पंचरत्नसमन्विताम् ॥ चतुर्भिस्तिलपात्रैश्च संवृतां सर्वतो दिशि
आच्छाद्य वस्त्रयुग्मेन गन्धपुष्पैरलंकृताम् ॥ दीपांश्च दिक्षु प्रज्वाल्य ब्राह्मणाय निवेदयेत्
मन्त्रास्त एव जप्तव्याः सर्वधेनुषु ये स्मृताः ॥ पुरा देवासुरैः सर्वैः सागरस्य तु मन्थने
उत्पन्नं दिव्यममृतं नवनीतमिदं शुभम् ॥ आप्यायनं तु भूतानां नवनीत नमोऽस्तु ते
navanītastanīṃ rājannikṣupādāṃ prakalpayet || tāmrapṛṣṭhāṃ raupyakhurāṃ darbharomakṛtacchavim
svarṇaśṛṅgīṃ raupyakhurāṃ paṃcaratnasamanvitām || caturbhistilapātraiśca saṃvṛtāṃ sarvato diśi
ācchādya vastrayugmena gandhapuṣpairalaṃkṛtām || dīpāṃśca dikṣu prajvālya brāhmaṇāya nivedayet
mantrāsta eva japtavyāḥ sarvadhenuṣu ye smṛtāḥ || purā devāsuraiḥ sarvaiḥ sāgarasya tu manthane
utpannaṃ divyamamṛtaṃ navanītamidaṃ śubham || āpyāyanaṃ tu bhūtānāṃ navanīta namo'stu te
«С выменем из свежего масла, о царь, с ногами из тростника да устроит, с медною спиною, с серебряными копытами, со шкурою из шерсти дарбхи; златорогую, с серебряными копытами, пятью самоцветами наделённую, и четырьмя сосудами сезама со всех сторон окружённую. Покрыв парою одежд, благовониями и цветами украшенную, и возжёгши светильники в сторонах, да поднесёт брахману. Те самые мантры да будут прочитаны, которые признаны при всех коровах. „Некогда всеми богами и асурами при пахтанье океана возникшее — дивная амрита, это благое свежее масло, насыщение существ; о свежее масло, поклон да будет тебе!“»
ddfa3b90e1f8 · publicado 4 sept 2026, 4:35:20 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Масло названо тем, что вышло из пахтанья океана. Домашняя вещь возведена к самому древнему делу богов и асуров — и оттого зовётся амритой.
Мантры при этом те же, что и при всех прочих коровах. Новое прибавлено не вместо старого, а сверх него.
И определение дано хозяйственное: «насыщение существ». Не бессмертие обещано маслу, а то, от чего живое прибывает.