Гаруда-пурана
Возникновение существа, состав тела и разделение миров в нём2.32.53-65
1078 / 1147
LinuxЛистать
Гаруда-пурана · 2.32.53-65
Деванагари

सप्त लक्षाणि केशाः स्युर्नखाः प्रोक्तास्तु विंशतिः । मांसं पलसहस्रैकं सामान्याद्देहसंस्थितम्
रक्तं पलशतं तार्क्ष्यं बुद्धमेव पुरातनैः । पलानि दश मेदश्च त्वचा चैव तु तत्समा
पलद्वादशकं मज्जा महारक्तं पलत्रयम् । शुक्रं द्विकुडवं ज्ञेयं शोणितं कुडवं स्मृतम्
श्लेष्माणश्च षडूर्ध्वञ्च विण्मूत्रं तत्प्रमाणतः । अस्थ्नां हि ह्यधिकं प्रोक्तं षष्ट्युत्तरशतत्रयात्
एवं पिण्डः समाख्यातो वैभवं सम्प्रचक्ष्महे । सुखं दुः खं भयं क्षेमं कर्मणैव हि प्राप्यते
अधोमुखं चोर्ध्वपादं गर्भाद्वायुः प्रकर्षति । तले तु करयोर्न्यस्य वर्धते जानुपार्श्वयोः
अङ्गुष्ठौ चोपरि न्यस्तौ जान्वारेथ कराङ्गुली । जानुपृष्ठे तथा नेत्रे जानुमध्ये च नासिका
एवं वृद्धिं क्रमाद्याति जन्तुः स्त्रीगर्भसंस्थितः । काठिन्यमस्थीन्यायान्ति भुक्तपीतेन जीवति
नाडी वाप्यायनी नाम नाभ्यां तत्र निबध्यते । स्त्रीणां तथान्त्रसुषिरे स निबद्धः प्रजायते
क्रामन्ति भुक्तपीतानि स्त्रीणां गर्भोदरे तथा । तैराप्यायितदेहो ऽसौ जन्तुर्वृद्धिमुपैति च
स्मृत्यस्तत्र प्रयान्त्यस्य बह्व्यः संसारभूतयः । ततो निर्वेदमायाति पीड्यमान इतस्ततः
पुनर्नैवं करिष्यामि भुक्तमात्र इहोदरात् । तथातथा यतिष्यामि गर्भं नाप्नोम्यहं यथा
इति सञ्चिन्तयञ्जीवो स्मृत्वा जन्मशतानि वै । यानि पूर्वानुभूतानि देवभूतात्मजानि वै

Транслитерация (IAST)

sapta lakṣāṇi keśāḥ syurnakhāḥ proktāstu viṃśatiḥ / māṃsaṃ palasahasraikaṃ sāmānyāddehasaṃsthitam
raktaṃ palaśataṃ tārkṣyaṃ buddhameva purātanaiḥ / palāni daśa medaśca tvacā caiva tu tatsamā
paladvādaśakaṃ majjā mahāraktaṃ palatrayam / śukraṃ dvikuḍavaṃ jñeyaṃ śoṇitaṃ kuḍavaṃ smṛtam
śleṣmāṇaśca ṣaḍūrdhvañca viṇmūtraṃ tatpramāṇataḥ / asthnāṃ hi hyadhikaṃ proktaṃ ṣaṣṭyuttaraśatatrayāt
evaṃ piṇḍaḥ samākhyāto vaibhavaṃ sampracakṣmahe / sukhaṃ duḥ khaṃ bhayaṃ kṣemaṃ karmaṇaiva hi prāpyate
adhomukhaṃ cordhvapādaṃ garbhādvāyuḥ prakarṣati / tale tu karayornyasya vardhate jānupārśvayoḥ
aṅguṣṭhau copari nyastau jānvāretha karāṅgulī / jānupṛṣṭhe tathā netre jānumadhye ca nāsikā
evaṃ vṛddhiṃ kramādyāti jantuḥ strīgarbhasaṃsthitaḥ / kāṭhinyamasthīnyāyānti bhuktapītena jīvati
nāḍī vāpyāyanī nāma nābhyāṃ tatra nibadhyate / strīṇāṃ tathāntrasuṣire sa nibaddhaḥ prajāyate
krāmanti bhuktapītāni strīṇāṃ garbhodare tathā / tairāpyāyitadeho 'sau janturvṛddhimupaiti ca
smṛtyastatra prayāntyasya bahvyaḥ saṃsārabhūtayaḥ / tato nirvedamāyāti pīḍyamāna itastataḥ
punarnaivaṃ kariṣyāmi bhuktamātra ihodarāt / tathātathā yatiṣyāmi garbhaṃ nāpnomyahaṃ yathā
iti sañcintayañjīvo smṛtvā janmaśatāni vai / yāni pūrvānubhūtāni devabhūtātmajāni vai

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
सप्तsaptaсемь
लक्षाणिlakṣāṇiлакхов
केशाःkeśāḥволосы
स्युर्syurда будут
नखाःnakhāḥногти
प्रोक्तास्proktāsназваны
विंशतिःviṃśatiḥдвадцать
मांसंmāṃsaṃмясо
पलसहस्रैकंpalasahasraikaṃодна тысяча пал
सामान्याद्sāmānyādобыкновенно
देहसंस्थितम्dehasaṃsthitamпребывающее в теле
रक्तंraktaṃкровь
पलशतंpalaśataṃсто пал
तार्क्ष्यtārkṣyaо Таркшья
बुद्धम्buddhamузнано
पुरातनैःpurātanaiḥдревними
पलानिpalāniпал
दशdaśaдесять
मेदश्medaśжир
त्वचाtvacāкожа
तत्समाtatsamāему равна
पलद्वादशकंpaladvādaśakaṃдвенадцать пал
मज्जाmajjāмозг
महारक्तंmahāraktaṃвеликая кровь
पलत्रयम्palatrayamтри палы
शुक्रंśukraṃсемя
द्विकुडवंdvikuḍavaṃдва кудава
ज्ञेयंjñeyaṃдолжно быть узнано
शोणितंśoṇitaṃкровь
कुडवंkuḍavaṃкудава
स्मृतम्smṛtamпомянута
श्लेष्माणश्śleṣmāṇaśмокрота
षड्ṣaḍшесть
ऊर्ध्वञ्ūrdhvañи более
विण्मूत्रंviṇmūtraṃкал и моча
तत्प्रमाणतःtatpramāṇataḥпо той же мере
अस्थ्नांasthnāṃкостей
अधिकंadhikaṃболее
प्रोक्तंproktaṃназвано
षष्ट्युत्तरशतत्रयात्ṣaṣṭyuttaraśatatrayātчем триста шестьдесят
एवंevaṃтак
पिण्डःpiṇḍaḥтело
समाख्यातोsamākhyātoописано
वैभवंvaibhavaṃвеличие
सम्प्रचक्ष्महेsampracakṣmaheизложим
सुखंsukhaṃсчастье
दुःखंduḥkhaṃстрадание
भयंbhayaṃстрах
क्षेमंkṣemaṃбезопасность
कर्मणैवkarmaṇaivaименно деянием
प्राप्यतेprāpyateобретается
अधोमुखंadhomukhaṃлицом вниз
ऊर्ध्वपादंūrdhvapādaṃногами вверх
गर्भाद्garbhādиз чрева
वायुःvāyuḥветер
प्रकर्षतिprakarṣatiтянет
तलेtaleна ладони
करयोर्karayorрук
न्यस्यnyasyaположив
वर्धतेvardhateрастёт
जानुपार्श्वयोःjānupārśvayoḥу боков колен
अङ्गुष्ठौaṅguṣṭhauбольшие пальцы
उपरिupariсверху
न्यस्तौnyastauположены
जान्वारेjānvāreу колен
अथathaзатем
कराङ्गुलीkarāṅgulīпальцы рук
जानुपृष्ठेjānupṛṣṭheна тыле колен
नेत्रेnetreглаза
जानुमध्येjānumadhyeмеж колен
नासिकाnāsikāнос
वृद्धिंvṛddhiṃрост
क्रमाद्kramādпостепенно
यातिyātiидёт
जन्तुःjantuḥсущество
स्त्रीगर्भसंस्थितःstrīgarbhasaṃsthitaḥпребывающее в чреве женщины
काठिन्यम्kāṭhinyamтвёрдости
अस्थीन्य्asthīnyкости
आयान्तिāyāntiдостигают
भुक्तपीतेनbhuktapītenaсъеденным и выпитым
जीवतिjīvatiживёт
नाडीnāḍīканал
आप्यायनीāpyāyanīапьяяни
नामnāmaпо имени
नाभ्यांnābhyāṃв пупе
तत्रtatraтам
निबध्यतेnibadhyateпривязывается
स्त्रीणांstrīṇāṃу женщин
अन्त्रसुषिरेantrasuṣireв полости кишок
निबद्धःnibaddhaḥпривязанный
प्रजायतेprajāyateвозникает
क्रामन्तिkrāmantiпереходят
भुक्तपीतानिbhuktapītāniсъеденное и выпитое
गर्भोदरेgarbhodareво чрево
तैर्tairими
आप्यायितदेहोāpyāyitadehoс телом, вскормленным
असौasauон
जन्तुर्janturсущество
वृद्धिम्vṛddhimрост
उपैतिupaitiобретает
स्मृतयस्smṛtayasвоспоминания
प्रयान्त्य्prayāntyприходят
अस्यasyaу него
बह्व्यःbahvyaḥмногие
संसारभूतयःsaṃsārabhūtayaḥо бывшем в круговороте
ततोtatoзатем
निर्वेदम्nirvedamотвращение
आयातिāyātiприходит
पीड्यमानpīḍyamānaтеснимый
इतस्ततःitastataḥтуда-сюда
पुनर्punarснова
एवंevaṃтак
करिष्यामिkariṣyāmiбуду поступать
इहोदरात्ihodarātиз этого чрева
तथातथाtathātathāтак и так
यतिष्यामिyatiṣyāmiбуду стараться
गर्भंgarbhaṃчрева
नाप्नोम्य्nāpnomyне обрету
अहंahaṃя
यथाyathāкак
इतिitiтак
सञ्चिन्तयञ्sañcintayañразмышляя
जीवोjīvoживой
स्मृत्वाsmṛtvāвспомнив
जन्मशतानिjanmaśatāniсотни рождений
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
naне
naне
naне
तुtuже
तुtuже
तुtuже
तुtuже
तुtuже
तुtuже
वाили
वाили
वाили
अपिapiтакже
अपिapiтакже
अपिapiтакже
हिhiведь
हिhiведь
हिhiведь
saон
saон
एवevaименно
एवevaименно
तथाtathāтакже
तथाtathāтакже
तथाtathāтакже
वैvaiже
वैvaiже
Литературный перевод

Семь лакхов да будут волосы, ногтей названо двадцать; мяса обыкновенно тысяча пал пребывает в теле; крови сто пал, о Таркшья, — так узнано древними; жира десять пал, и кожа ему равна; мозга двенадцать пал, великой крови три палы; семени должно быть узнано два кудава, а крови кудава; мокроты шесть и более, кал и моча по той же мере; костей же названо более трёхсот шестидесяти. Так описано тело; изложим теперь его величие. Счастье, страдание, страх и безопасность обретаются именно деянием. Лицом вниз, ногами вверх тянет ветер из чрева; положив ладони рук, растёт он у боков колен; большие пальцы положены сверху, у колен — пальцы рук, на тыле колен глаза, а меж колен нос. Так постепенно растёт существо, пребывающее в чреве женщины; кости достигают твёрдости, и живёт оно съеденным и выпитым. Канал по имени Апьяяни привязывается там в пупе; у женщин он привязан в полости кишок и так возникает. Съеденное и выпитое переходит во чрево, и, с телом, вскормленным этим, существо обретает рост. И приходят к нему многие воспоминания о бывшем в круговороте; затем приходит отвращение, и, теснимый туда и сюда, он думает: «Больше не буду я так поступать, лишь бы выйти из этого чрева; так и так буду стараться, чтобы не обрести чрева снова». Так размышляет живой, вспомнив сотни рождений.

Версия

10128571c9b4 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 01:41:27 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами