Гаруда-пурана
Устав отпущения быка2.41.1-13
1116 / 1147
LinuxЛистать
Гаруда-пурана · 2.41.1-13

Śrī-viṣṇur

Деванагари

श्रीविष्णुरुवाच । वृषोत्सर्गं प्रकुर्वीत विधिपूर्वं खगेश्वर । कार्तिकादिषु मासेषु पौर्णमास्यां शुभे दिने
विवाहोत्सर्जनं श्राद्धं नान्दीमुखमुपक्रमेत् । कुर्याद्भुवश्च संस्कारानग्निस्थापनमेव च
वाप्यां कूपे गवां गोष्ठे स्थाप्याग्निं विधिवत्ततः । विवाहविधिना सर्वं कुर्याद्ब्राह्मणवाचनम्
पात्रासादनं श्रपणमुपयमनकुशादिकम् । पुर्युक्षणान्ते होमं च कर्या द्वै ब्राह्मणेन तु
आघारावाज्यभागौ च चक्षुषी च प्रदा पयेत् । प्रथमे ऽहरिति मन्त्रेण होतव्याश्च षडाहुतीः (तयः)
आघारावाज्यभागौ तु पायसेनाङ्गदेवताः । अग्नये रुद्राय शर्वाय पशुपतये उग्राय शिवाय । भवाय महादेवायेशानाय यमाय च
पिष्टकेन सकृद्धोमं पूषागा इति मन्त्रतः । उभयोः स्विष्टिकूद्धोमश्चरुणा पायसेन च
प्रथमं व्याहृतिहोमः प्रायश्चित्तं प्रजापतिः । संस्त्रवप्राशनं कुर्यात्प्रणीतापरिमोक्षणम्
पवित्रप्रतिपत्तिश्च ब्राह्मणे दक्षैणा ततः । षडङ्गरुद्रजाप्येन प्रोतो मोक्षमवाप्नुयात्
एकवर्णं वृषञ्चैव सकृद्वत्सतरीं खग । स्नापयित्वा ततः कुर्यात्सर्वालङ्कारभूषितम्
प्रतिष्ठाप्य च तद्युग्मं प्रेतो मोक्षमवाप्नुयात् । पुच्छेच तर्पणं कार्यमुच्छ्रिते मन्त्रपूर्वकम् । ब्राह्मणान् भोजयेत्पश्चाद्दक्षिणाभिश्च तोषयेत्
ततः श्राद्धं समुद्दिष्टमेकोद्दिष्टं यथाविधि । जलमन्नं तथा देयं प्रेतोद्धरणहेतवे
द्वादशाहे ततः कुर्यान्मासेमासे पृथक्पथक् । एवं विधिः समायुक्तः प्रेतमोक्षे करोति हि

Транслитерация (IAST)

śrīviṣṇuruvāca / vṛṣotsargaṃ prakurvīta vidhipūrvaṃ khageśvara / kārtikādiṣu māseṣu paurṇamāsyāṃ śubhe dine
vivāhotsarjanaṃ śrāddhaṃ nāndīmukhamupakramet / kuryādbhuvaśca saṃskārānagnisthāpanameva ca
vāpyāṃ kūpe gavāṃ goṣṭhe sthāpyāgniṃ vidhivattataḥ / vivāhavidhinā sarvaṃ kuryādbrāhmaṇavācanam
pātrāsādanaṃ śrapaṇamupayamanakuśādikam / puryukṣaṇānte homaṃ ca karyā dvai brāhmaṇena tu
āghārāvājyabhāgau ca cakṣuṣī ca pradā payet / prathame 'hariti mantreṇa hotavyāśca ṣaḍāhutīḥ (tayaḥ)
āghārāvājyabhāgau tu pāyasenāṅgadevatāḥ / agnaye rudrāya śarvāya paśupataye ugrāya śivāya / bhavāya mahādevāyeśānāya yamāya ca
piṣṭakena sakṛddhomaṃ pūṣāgā iti mantrataḥ / ubhayoḥ sviṣṭikūddhomaścaruṇā pāyasena ca
prathamaṃ vyāhṛtihomaḥ prāyaścittaṃ prajāpatiḥ / saṃstravaprāśanaṃ kuryātpraṇītāparimokṣaṇam
pavitrapratipattiśca brāhmaṇe dakṣaiṇā tataḥ / ṣaḍaṅgarudrajāpyena proto mokṣamavāpnuyāt
ekavarṇaṃ vṛṣañcaiva sakṛdvatsatarīṃ khaga / snāpayitvā tataḥ kuryātsarvālaṅkārabhūṣitam
pratiṣṭhāpya ca tadyugmaṃ preto mokṣamavāpnuyāt / puccheca tarpaṇaṃ kāryamucchrite mantrapūrvakam / brāhmaṇān bhojayetpaścāddakṣiṇābhiśca toṣayet
tataḥ śrāddhaṃ samuddiṣṭamekoddiṣṭaṃ yathāvidhi / jalamannaṃ tathā deyaṃ pretoddharaṇahetave
dvādaśāhe tataḥ kuryānmāsemāse pṛthakpathak / evaṃ vidhiḥ samāyuktaḥ pretamokṣe karoti hi

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
श्रीविष्णुर्śrīviṣṇurШри Вишну
उवाचuvācaсказал
वृषोत्सर्गंvṛṣotsargaṃотпущение быка
प्रकुर्वीतprakurvītaда совершит
विधिपूर्वंvidhipūrvaṃпо уставу
खगेश्वरkhageśvaraо владыка птиц
कार्तिकादिषुkārtikādiṣuв картике и прочих
मासेषुmāseṣuв месяцах
पौर्णमास्यांpaurṇamāsyāṃв полнолуние
शुभेśubheв благой
दिनेdineдень
विवाहोत्सर्जनंvivāhotsarjanaṃвенчание и отпущение
श्राद्धंśrāddhaṃшраддху
नान्दीमुखम्nāndīmukhamнандимукху
उपक्रमेत्upakrametда начнёт
कुर्याद्kuryādда совершит
भुवश्bhuvaśземли
संस्कारान्saṃskārānосвящения
अग्निस्थापनम्agnisthāpanamустановление огня
एवevaименно
वाप्यांvāpyāṃв пруду
कूपेkūpeв колодце
गवांgavāṃкоров
गोष्ठेgoṣṭheв хлеву
स्थाप्याग्निंsthāpyāgniṃустановив огонь
विधिवत्vidhivatпо уставу
ततःtataḥзатем
विवाहविधिनाvivāhavidhināсвадебным уставом
सर्वंsarvaṃвсё
ब्राह्मणवाचनम्brāhmaṇavācanamречение брахманов
पात्रासादनंpātrāsādanaṃрасстановку сосудов
श्रपणम्śrapaṇamварку
उपयमनकुशादिकम्upayamanakuśādikamкуши для приятия и прочее
प्रोयुक्षणान्तेproyukṣaṇānteпо окончании окропления
होमंhomaṃвозлияние
कार्याkāryāдолжно быть совершено
ब्राह्मणेनbrāhmaṇenaбрахманом
आघाराव्āghārāvдва агхары
आज्यभागौājyabhāgauдве доли масла
चक्षुषीcakṣuṣīдва глаза
प्रदापयेत्pradāpayetда велит поднести
प्रथमेprathame«в первый
अहर्aharдень»
इतिitiтак
मन्त्रेणmantreṇaмантрою
होतव्याःhotavyāḥдолжны быть возлиты
षड्ṣaḍшесть
आहुतीःāhutīḥприношений
पायसेनpāyasenaмолочною кашей
अङ्गदेवताःaṅgadevatāḥбожества членов
अग्नयेagnayeАгни
रुद्रायrudrāyaРудре
शर्वायśarvāyaШарве
पशुपतयेpaśupatayeПашупати
उग्रायugrāyaУгре
शिवायśivāyaШиве
भवायbhavāyaБхаве
महादेवायmahādevāyaМахадеве
ईशानायīśānāyaИшане
यमायyamāyaЯме
पिष्टकेनpiṣṭakenaлепёшкою
सकृद्sakṛdоднажды
होमंhomaṃвозлияние
पूषाpūṣā«Пушан»
गा«коров»
मन्त्रतःmantrataḥпо мантре
उभयोःubhayoḥу обоих
स्विष्टकृद्धोमश्sviṣṭakṛddhomaśвозлияние Свиштакриту
चरुणाcaruṇāваревом
प्रथमंprathamaṃсперва
व्याहृतिहोमःvyāhṛtihomaḥвозлияние вьяхрити
प्रायश्चित्तंprāyaścittaṃискупление
प्रजापतिःprajāpatiḥПраджапати
संस्त्रवप्राशनंsaṃstravaprāśanaṃвкушение остатка
कुर्यात्kuryātда совершит
प्रणीतापरिमोक्षणम्praṇītāparimokṣaṇamотпущение принесённой воды
पवित्रप्रतिपत्तिश्pavitrapratipattiśпринятие очистительной травы
ब्राह्मणेbrāhmaṇeбрахману
दक्षिणाdakṣiṇāдар
षडङ्गरुद्रजाप्येनṣaḍaṅgarudrajāpyenaшестичастною джапой Рудре
प्रेतोpretoпрета
मोक्षम्mokṣamосвобождение
अवाप्नुयात्avāpnuyātобретает
एकवर्णंekavarṇaṃодной масти
वृषञ्vṛṣañбыка
वत्सतरींvatsatarīṃтёлку
खगkhagaо птица
स्नापयित्वाsnāpayitvāомыв
सर्वालङ्कारभूषितम्sarvālaṅkārabhūṣitamукрашенного всеми уборами
प्रतिष्ठाप्यpratiṣṭhāpyaутвердив
तद्युग्मंtadyugmaṃту пару
पुच्छेpuccheна хвосте
तर्पणंtarpaṇaṃтарпана
कार्यम्kāryamдолжна быть совершена
उच्छ्रितेucchriteподнятом
मन्त्रपूर्वकम्mantrapūrvakamс мантрами
ब्राह्मणान्brāhmaṇānбрахманов
भोजयेत्bhojayetда накормит
पश्चाद्paścādзатем
दक्षिणाभिश्dakṣiṇābhiśдарами
तोषयेत्toṣayetда ублаготворит
समुद्दिष्टम्samuddiṣṭamуказанную
एकोद्दिष्टंekoddiṣṭaṃэкоддишту
यथाविधिyathāvidhiпо уставу
जलम्jalamводу
अन्नंannaṃпищу
देयंdeyaṃдолжно быть дано
प्रेतोद्धरणहेतवेpretoddharaṇahetaveради извлечения преты
द्वादशाहेdvādaśāheна двенадцатый день
मासेमासेmāsemāseмесяц за месяцем
पृथक्पृथक्pṛthakpṛthakпо отдельности
एवंevaṃтак
विधिःvidhiḥустав
समायुक्तःsamāyuktaḥсоединённый
प्रेतमोक्षेpretamokṣeв освобождении преты
करोतिkarotiдействует
हिhiведь
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
caи
naне
naне
तुtuже
तुtuже
तुtuже
तुtuже
तुtuже
वाили
वाили
वाили
अपिapiтакже
अपिapiтакже
अपिapiтакже
saон
saон
वैvaiже
वैvaiже
तथाtathāтакже
तथाtathāтакже
तथाtathāтакже
ततःtataḥзатем
ततःtataḥзатем
एवevaименно
एवevaименно
Литературный перевод

Шри Вишну сказал: отпущение быка да совершит он по уставу, о владыка птиц, — в месяцах, начиная с картики, в полнолуние, в благой день. С венчания и отпущения да начнёт он шраддху и нандимукху; и да совершит освящения земли и установление огня. В пруду, в колодце или в коровьем хлеву установив огонь по уставу, всё да совершит он свадебным уставом, с речением брахманов: расстановку сосудов, варку, куши для приятия и прочее. По окончании окропления возлияние должно быть совершено брахманом. Два агхары и две доли масла, и два глаза да велит он поднести; и мантрою «в первый день» должны быть возлиты шесть приношений. Молочною кашей — два агхары, две доли масла и божества членов: Агни, Рудре, Шарве, Пашупати, Угре, Шиве, Бхаве, Махадеве, Ишане и Яме. Лепёшкою однажды возлияние по мантре «Пушан, коров»; у обоих — возлияние Свиштакриту варевом и молочною кашей. Сперва возлияние вьяхрити, искупление, Праджапати; да совершит он вкушение остатка и отпущение принесённой воды, принятие очистительной травы и затем дар брахману. Шестичастною джапой Рудре прета обретает освобождение. Быка одной масти и тёлку, о птица, омыв и украсив всеми уборами, утвердив ту пару, — прета обретает освобождение. На поднятом хвосте должна быть совершена тарпана с мантрами; затем да накормит он брахманов и ублаготворит дарами. Затем — указанная шраддха, экоддишта по уставу; и вода и пища должны быть даны ради извлечения преты. Затем на двенадцатый день и месяц за месяцем по отдельности. Так соединённый устав действует в освобождении преты.

Колофон главы

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe uttarakhaṇḍe dvitīyāṃśe dharmakāṇḍe pretakalpe śrīkṛṣṇagaruḍasaṃvāde vṛṣotsarganirūpaṇaṃ nāmaikacatvāriṃśattamo 'dhyāyaḥ

Версия

ca06ad7b1ed7 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 02:24:46 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами