Махабхарата
Мандхатри-джанма-махатмья-парва: рождение и величие Мандхатри3.126.25-35
3222 / 15823
Махабхарата · 3.126.25-35
Деванагари

ततो वर्षशते पूर्णे तस्य राज्ञो महात्मनः ॥
वामं पार्श्वं विनिर्भिद्य सुतः सूर्य इवापरः ॥
निश्चक्राम महातेजा न च तं मृत्युर् आविशत् ॥
युवनाश्वं नरपतिं तद् अद्भुतम् इवाभवत् ॥
ततः शक्रो महातेजास् तं दिदृक्षुर् उपागमत् ॥
प्रदेशिनीं ततो ऽस्यास्ये शक्रः समभिसंदधे ॥
माम् अयं धास्यतीत्य् एवं परिभाष्टः स वज्रिणा ॥
मान्धातेति च नामास्य चक्रुः सेन्द्रा दिवौकसः ॥
प्रदेशिनीं शक्रदत्ताम् आस्वाद्य स शिशुस् तदा ॥
अवर्धत महीपाल किष्कूणां च त्रयोदश ॥
वेदास् तं सधनुर्वेदा दिव्यान्य् अस्त्राणि चेश्वरम् ॥
उपतस्थुर् महाराज ध्यातमात्राणि सर्वशः ॥
धनुर् आजगवं नाम शराः शृङ्गोद्भवाश् च ये ॥
अभेद्यं कवचं चैव सद्यस् तम् उपसंश्रयन् ॥
सो ऽभिषिक्तो मघवता स्वयं शक्रेण भारत ॥
धर्मेण व्यजयल् लोकांस् त्रीन् विष्णुर् इव विक्रमैः ॥
तस्याप्रतिहतं चक्रं प्रावर्तत महात्मनः ॥
रत्नानि चैव राजर्षिं स्वयम् एवोपतस्थिरे ॥
तस्येयं वसुसंपूर्णा वसुधा वसुधाधिप ॥
तेनेष्टं विविधैर् यज्ञैर् बहुभिः स्वाप्तदक्षिणैः ॥
चितचैत्यो महातेजा धर्मं प्राप्य च पुष्कलम् ॥
शक्रस्यार्धासनं राजंल् लब्धवान् अमितद्युतिः ॥

Транслитерация (IAST)

tato varṣaśate pūrṇe tasya rājño mahātmanaḥ ||
vāmaṃ pārśvaṃ vinirbhidya sutaḥ sūrya ivāparaḥ ||
niścakrāma mahātejā na ca taṃ mṛtyur āviśat ||
yuvanāśvaṃ narapatiṃ tad adbhutam ivābhavat ||
tataḥ śakro mahātejās taṃ didṛkṣur upāgamat ||
pradeśinīṃ tato 'syāsye śakraḥ samabhisaṃdadhe ||
mām ayaṃ dhāsyatīty evaṃ paribhāṣṭaḥ sa vajriṇā ||
māndhāteti ca nāmāsya cakruḥ sendrā divaukasaḥ ||
pradeśinīṃ śakradattām āsvādya sa śiśus tadā ||
avardhata mahīpāla kiṣkūṇāṃ ca trayodaśa ||
vedās taṃ sadhanurvedā divyāny astrāṇi ceśvaram ||
upatasthur mahārāja dhyātamātrāṇi sarvaśaḥ ||
dhanur ājagavaṃ nāma śarāḥ śṛṅgodbhavāś ca ye ||
abhedyaṃ kavacaṃ caiva sadyas tam upasaṃśrayan ||
so 'bhiṣikto maghavatā svayaṃ śakreṇa bhārata ||
dharmeṇa vyajayal lokāṃs trīn viṣṇur iva vikramaiḥ ||
tasyāpratihataṃ cakraṃ prāvartata mahātmanaḥ ||
ratnāni caiva rājarṣiṃ svayam evopatasthire ||
tasyeyaṃ vasusaṃpūrṇā vasudhā vasudhādhipa ||
teneṣṭaṃ vividhair yajñair bahubhiḥ svāptadakṣiṇaiḥ ||
citacaityo mahātejā dharmaṃ prāpya ca puṣkalam ||
śakrasyārdhāsanaṃ rājaṃl labdhavān amitadyutiḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
ततो वर्षशते पूर्णे तस्य राज्ञो महात्मनः ॥ वामं पार्श्वं विनिर्भिद्य सुतः सूर्य इवापरः ॥ निश्चक्राम महातेजा न च तं मृत्युर् आविशत् ॥ युवनाश्वं नरपतिं तद् अद्भुतम् इवाभवत् ॥ ततः शक्रो महातेजास् तं दिदृक्षुर् उपागमत् ॥ प्रदेशिनीं ततो ऽस्यास्ये शक्रः समभिसंदधे ॥ माम् अयं धास्यतीत्य् एवं परिभाष्टः स वज्रिणा ॥ मान्धातेति च नामास्य चक्रुः सेन्द्रा दिवौकसः ॥ प्रदेशिनीं शक्रदत्ताम् आस्वाद्य स शिशुस् तदा ॥ अवर्धत महीपाल किष्कूणां च त्रयोदश ॥ वेदास् तं सधनुर्वेदा दिव्यान्य् अस्त्राणि चेश्वरम् ॥ उपतस्थुर् महाराज ध्यातमात्राणि सर्वशः ॥ धनुर् आजगवं नाम शराः शृङ्गोद्भवाश् च ये ॥ अभेद्यं कवचं चैव सद्यस् तम् उपसंश्रयन् ॥ सो ऽभिषिक्तो मघवता स्वयं शक्रेण भारत ॥ धर्मेण व्यजयल् लोकांस् त्रीन् विष्णुर् इव विक्रमैः ॥ तस्याप्रतिहतं चक्रं प्रावर्तत महात्मनः ॥ रत्नानि चैव राजर्षिं स्वयम् एवोपतस्थिरे ॥ तस्येयं वसुसंपूर्णा वसुधा वसुधाधिप ॥ तेनेष्टं विविधैर् यज्ञैर् बहुभिः स्वाप्तदक्षिणैः ॥ चितचैत्यो महातेजा धर्मं प्राप्य च पुष्कलम् ॥ शक्रस्यार्धासनं राजंल् लब्धवान् अमितद्युतिः ॥tato varṣaśate pūrṇe tasya rājño mahātmanaḥ || vāmaṃ pārśvaṃ vinirbhidya sutaḥ sūrya ivāparaḥ || niścakrāma mahātejā na ca taṃ mṛtyur āviśat || yuvanāśvaṃ narapatiṃ tad adbhutam ivābhavat || tataḥ śakro mahātejās taṃ didṛkṣur upāgamat || pradeśinīṃ tato 'syāsye śakraḥ samabhisaṃdadhe || mām ayaṃ dhāsyatīty evaṃ paribhāṣṭaḥ sa vajriṇā || māndhāteti ca nāmāsya cakruḥ sendrā divaukasaḥ || pradeśinīṃ śakradattām āsvādya sa śiśus tadā || avardhata mahīpāla kiṣkūṇāṃ ca trayodaśa || vedās taṃ sadhanurvedā divyāny astrāṇi ceśvaram || upatasthur mahārāja dhyātamātrāṇi sarvaśaḥ || dhanur ājagavaṃ nāma śarāḥ śṛṅgodbhavāś ca ye || abhedyaṃ kavacaṃ caiva sadyas tam upasaṃśrayan || so 'bhiṣikto maghavatā svayaṃ śakreṇa bhārata || dharmeṇa vyajayal lokāṃs trīn viṣṇur iva vikramaiḥ || tasyāpratihataṃ cakraṃ prāvartata mahātmanaḥ || ratnāni caiva rājarṣiṃ svayam evopatasthire || tasyeyaṃ vasusaṃpūrṇā vasudhā vasudhādhipa || teneṣṭaṃ vividhair yajñair bahubhiḥ svāptadakṣiṇaiḥ || citacaityo mahātejā dharmaṃ prāpya ca puṣkalam || śakrasyārdhāsanaṃ rājaṃl labdhavān amitadyutiḥ ||Через сто лет из левого бока великого царя, пробив его, вышел сын, подобный другому солнцу, великий сиянием, и смерть не вошла в царя Юванашву; это было чудом; великий сиянием Шакра пришёл увидеть ребёнка и вложил указательный палец ему в рот; Ваджрин сказал: «Он будет пить меня», и боги с Индрой назвали его Мандхатри; попробовав палец, данный Шакрой, младенец вырос на тринадцать кишку; Веды с Дханурведой, божественное оружие и власть явились ему сразу при одном помышлении; лук Аджагавы, роговые стрелы и непробиваемая броня сразу пришли к нему; сам Шакра помазал его на царство, и он дхармой победил три мира как Вишну тремя шагами; его непобедимое колесо двигалось, и драгоценности сами служили царственному риши; эта полная богатств земля принадлежала ему, и он совершал многие разные жертвы с доброй дакшиной; устроив жертвенные памятники и обретя обильную дхарму, он получил половину сиденья Шакры.
Литературный перевод

Когда исполнилось сто лет, у этого великого царя, пробив левый бок, вышел сын, словно другое солнце. Он вышел великий сиянием, и смерть не вошла в царя Юванашву; это стало чудом. Тогда великий сиянием Шакра пришёл, желая увидеть ребёнка, и вложил в его рот указательный палец. «Он будет пить меня», — сказал Ваджрин; и боги вместе с Индрой дали ему имя Мандхатри. Попробовав указательный палец, данный Шакрой, младенец вырос, царь, на тринадцать кишку. Веды вместе с Дханурведой, божественное оружие и власть явились ему, великий царь, едва он помыслил о них. Лук по имени Аджагавы, роговые стрелы и непробиваемая броня сразу пришли к нему. Сам Магхаван, Шакра, совершил его помазание, Бхарата; и он дхармой победил три мира, как Вишну своими шагами. У великого царя беспрепятственно двигалось колесо, и драгоценности сами служили царственному риши. Эта полная богатств земля была его, владыка земли; он совершал многие разные жертвы с добрыми дакшинами. Великий сиянием, поставив жертвенные памятники и обретя обильную дхарму, он получил, царь, половину сиденья Шакры».

Версия

1abc069a85df · опубликовано 16 июл. 2026 г., 17:06:19 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами