Махабхарата
Сахадева о «моём» и «не моём»12.13.1-4
10018 / 15823
Махабхарата · 12.13.1-4
Деванагари

सहदेव उवाच
न बाह्यं द्रव्यम् उत्सृज्य सिद्धिर् भवति भारत ॥
शारीरं द्रव्यम् उत्सृज्य सिद्धिर् भवति वा न वा ॥
बाह्यद्रव्यविमुक्तस्य शारीरेषु च गृध्यतः ॥
यो धर्मो यत् सुखं वा स्याद् द्विषतां तत् तथास्तु नः ॥
शारीरं द्रव्यम् उत्सृज्य पृथिवीम् अनुशासतः ॥
यो धर्मो यत् सुखं वा स्यात् सुहृदां तत् तथास्तु नः ॥
द्व्यक्षरस् तु भवेन् मृत्युस् त्र्यक्षरं ब्रह्म शाश्वतम् ॥
ममेति च भवेन् मृत्युर् न ममेति च शाश्वतम् ॥

Транслитерация (IAST)

sahadeva uvāca
na bāhyaṃ dravyam utsṛjya siddhir bhavati bhārata ||
śārīraṃ dravyam utsṛjya siddhir bhavati vā na vā ||
bāhyadravyavimuktasya śārīreṣu ca gṛdhyataḥ ||
yo dharmo yat sukhaṃ vā syād dviṣatāṃ tat tathāstu naḥ ||
śārīraṃ dravyam utsṛjya pṛthivīm anuśāsataḥ ||
yo dharmo yat sukhaṃ vā syāt suhṛdāṃ tat tathāstu naḥ ||
dvyakṣaras tu bhaven mṛtyus tryakṣaraṃ brahma śāśvatam ||
mameti ca bhaven mṛtyur na mameti ca śāśvatam ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
सहदेव उवाचsahadeva uvācaСахадева сказал; Сахадева произнёс
न बाह्यम् द्रव्यम् उत्सृज्यna bāhyam dravyam utsṛjyaне внешнее имущество оставив; не отказом от внешнего
सिद्धिः भवति भारतsiddhiḥ bhavati bhārataсовершенство бывает, Бхарата; достигается
शारीरम् द्रव्यम् उत्सृज्यśārīram dravyam utsṛjyaтелесное имущество оставив; отказавшись от тела
सिद्धिः भवति वा न वाsiddhiḥ bhavati vā na vāсовершенство бывает или нет; может быть или не быть
बाह्य द्रव्य विमुक्तस्यbāhya dravya vimuktasyaу свободного от внешнего имущества; оставившего вещи
शारीरेषु च गृध्यतःśārīreṣu ca gṛdhyataḥи к телесному жадного; цепляющегося за тело
यः धर्मःyaḥ dharmaḥкакая дхарма; какой закон
यत् सुखम् वा स्यात्yat sukham vā syātили какое счастье было бы; какой плод
द्विषताम् तत् तथा अस्तु नःdviṣatām tat tathā astu naḥу врагов пусть так будет у нас; так пусть будет врагам
शारीरम् द्रव्यम् उत्सृज्यśārīram dravyam utsṛjyaоставив телесное имущество; отпустив тело
पृथिवीम् अनुशासतःpṛthivīm anuśāsataḥземлёй управляющего; правящего землёй
यः धर्मःyaḥ dharmaḥкакая дхарма; какой закон
यत् सुखम् वा स्यात्yat sukham vā syātили какое счастье было бы; какой плод
सुहृदाम् तत् तथा अस्तु नःsuhṛdām tat tathā astu naḥу друзей пусть так будет у нас; так пусть будет друзьям
द्वि अक्षरः तु भवेत् मृत्युःdvi akṣaraḥ tu bhavet mṛtyuḥдвухсложное же будет смертью; два слога — смерть
त्रि अक्षरम् ब्रह्म शाश्वतम्tri akṣaram brahma śāśvatamтрёхсложное — вечный Брахман; непреходящее
मम इति च भवेत् मृत्युःmama iti ca bhavet mṛtyuḥмоё, так, и будет смертью; “моё” есть смерть
न मम इति च शाश्वतम्na mama iti ca śāśvatamне моё, так, и вечное; “не моё” — вечное
Литературный перевод

Сахадева сказал: «Не отказом от внешнего имущества достигается совершенство, о Бхарата. Отказавшись от телесного имущества, можно достичь совершенства, а можно и не достичь. Если человек свободен от внешнего имущества, но жадно цепляется за телесное, то какая бы дхарма и какое бы счастье у него ни были, пусть такое достанется нашим врагам. А если человек, оставив привязанность к телесному, управляет землёй, то какая бы дхарма и какое бы счастье у него ни были, пусть такое достанется нашим друзьям. Два слога — это смерть, три слога — вечный Брахман: “моё” есть смерть, а “не моё” — вечное».

Версия

3f78c4b4c789 · опубликовано 20 июн. 2026 г., 15:19:14 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами