Sanātana
एकादश्यां सोपवासः समभ्यर्च्य विधानतः ॥ सौवर्णीं प्रतिमां विष्णोर्निशायां जागरं चरेत्
सुमंगलैर्गीतवाद्यैः स्तोत्रपाठैर्जपादिभिः ॥ ततः प्रभाते द्वादश्यां तिलपात्रोपरि स्थिताम्
अंबुपूर्णे घटे न्यस्य पूजयेदुपचारकैः ॥ ततोऽग्निं नवमुत्पाद्य काष्ठसंघर्षणादिभिः
तं समभ्यर्च्य विधिवदेकैकां पिंडिकां सुधीः ॥ होमयेत्सतिलाज्यां च द्वादशाक्षरविद्यया
वैष्णव्याथ च पूरणां च शतमष्टोत्तर ततः ॥ भोजयेत्पायसैर्विप्रान्प्रीत्या सुस्निग्धमानसः
सहितां च घटेनैव प्रतिमां गुरवऽपेयेत् ॥ विप्रेभ्यो दक्षिणां शक्त्या दत्वा नत्वा विसर्जयेत् ॥ नरो वा यदि वा नारी व्रतं कृत्वैवमादरात्
लभते रूपसौभाग्यं नात्र कार्या विचारणा ॥ सहस्ये शुक्लपक्षे तु सुजन्मद्वादशीव्रतम्
स्नात्वा विधानेन गृह्णोयाद्वार्षिकव्रतम् ॥ पीत्वा गश्रृंगवार्यादौ तां च कृत्वा प्रदक्षिणम्
प्रतिमासं ततः शुक्लेद्वादश्यां दानमाचरेत् ॥ घृतप्रस्थं तच्चतुष्कं क्रमाद्वीहेर्यवस्य च
द्विरक्तिकं हेम तिलाढकार्द्धं पयसां घटम् ॥ रौप्यस्य माषमेकं च तृप्तिकृन्मिष्टपक्वकम्
छत्रं माषार्धहेम्नश्च प्रस्थं फाणितमुत्तमम् ॥ चंदनं पलिकं वस्त्रं पंचहस्तोन्मितं तनुम्
एवं तु मासिकं दानं कृत्वा प्राश्य यथाक्रमम् ॥ गोमूत्रं जलमाज्यं वा पक्त्वा शाकं चतुर्विधम्
ekādaśyāṃ sopavāsaḥ samabhyarcya vidhānataḥ || sauvarṇīṃ pratimāṃ viṣṇorniśāyāṃ jāgaraṃ caret
sumaṃgalairgītavādyaiḥ stotrapāṭhairjapādibhiḥ || tataḥ prabhāte dvādaśyāṃ tilapātropari sthitām
aṃbupūrṇe ghaṭe nyasya pūjayedupacārakaiḥ || tato'gniṃ navamutpādya kāṣṭhasaṃgharṣaṇādibhiḥ
taṃ samabhyarcya vidhivadekaikāṃ piṃḍikāṃ sudhīḥ || homayetsatilājyāṃ ca dvādaśākṣaravidyayā
vaiṣṇavyātha ca pūraṇāṃ ca śatamaṣṭottara tataḥ || bhojayetpāyasairviprānprītyā susnigdhamānasaḥ
sahitāṃ ca ghaṭenaiva pratimāṃ gurava'peyet || viprebhyo dakṣiṇāṃ śaktyā datvā natvā visarjayet || naro vā yadi vā nārī vrataṃ kṛtvaivamādarāt
labhate rūpasaubhāgyaṃ nātra kāryā vicāraṇā || sahasye śuklapakṣe tu sujanmadvādaśīvratam
snātvā vidhānena gṛhṇoyādvārṣikavratam || pītvā gaśrṛṃgavāryādau tāṃ ca kṛtvā pradakṣiṇam
pratimāsaṃ tataḥ śukledvādaśyāṃ dānamācaret || ghṛtaprasthaṃ taccatuṣkaṃ kramādvīheryavasya ca
dviraktikaṃ hema tilāḍhakārddhaṃ payasāṃ ghaṭam || raupyasya māṣamekaṃ ca tṛptikṛnmiṣṭapakvakam
chatraṃ māṣārdhahemnaśca prasthaṃ phāṇitamuttamam || caṃdanaṃ palikaṃ vastraṃ paṃcahastonmitaṃ tanum
evaṃ tu māsikaṃ dānaṃ kṛtvā prāśya yathākramam || gomūtraṃ jalamājyaṃ vā paktvā śākaṃ caturvidham
«В экадаши постящийся, почтив по уставу золотое изваяние Вишну, ночью пусть совершит бдение — весьма благими пением и музыкой, чтениями гимнов, джапой и прочим. Затем на рассвете, в двадаши, поставив его, стоящее на сосуде с кунжутом, в кувшин, полный воды, пусть почитает услугами. Затем, произведя новый огонь трением дерева и прочим и почтив его по уставу, мудрый пусть приносит в него каждый комок с кунжутом и маслом, двенадцатисложною вишнуитской видьей, — и полное приношение, сто восемь. Затем пусть накормит брахманов молочною кашей с любовью, с весьма мягким сердцем; и изваяние вместе с кувшином пусть отдаст наставнику, а брахманам, дав дакшину по силам и поклонившись, пусть отпустит их. Мужчина или женщина, совершив так обет с почтением, обретает красоту и благоденствие; раздумья здесь быть не должно. В сахасье, в светлой половине, — обет Суджанма-двадаши: омывшись по уставу, пусть примет годовой обет, испив воды с коровьих рогов и прочего и совершив ей обход посолонь. Затем в каждом месяце, в светлую двадаши, пусть совершает даяние: прастху топлёного масла, того же четверицу риса и ячменя по порядку, золота в две ратти, полдроби кунжута, кувшин молока, одну машу серебра, насыщающее сладкое печенье, зонт и полмаши золота, прастху отменной патоки, сандала в палу, тонкую одежду в пять локтей мерою. Так совершив месячное даяние, вкусив по порядку коровью мочу, воду или топлёное масло, сварив зелень четырёх родов…»
28c05f820495 · опубликовано 5 сент. 2026 г., 22:36:12 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Обет облика — единственный в главе, где сказано: «мужчина или женщина». Просят о красоте и благоденствии, и устав не делает из этого женского дела; проситель назван прямо в обоих числах.
Даяние Суджанмы расписано мерами, как расписывают счёт: прастха масла, четыре прастхи риса и ячменя, две ратти золота, полдроби кунжута, кувшин молока, маша серебра, пала сандала, пять локтей ткани. Ничто не отдано на глазок; обет измерен весами и локтем.
Огонь для приношения снова добывают трением дерева. И в этот огонь идёт то, что было слеплено из навоза и высушено на солнце: обряд начинается с подобранного на дворе и кончается в пламени, которого не было часом раньше.