Рамаяна
Рождение сыновей Сагары1.37.1-5
156 / 2464
Рамаяна · 1.37.1-5
Деванагари

तां कथां कौशिको रामे निवेद्य मधुराक्षरम् । पुनर् एवापरं वाक्यं काकुत्स्थम् इदम् अब्रवीत् ॥
अयोध्याधिपतिः शूरः पूर्वम् आसीन् नराधिपः । सगरो नाम धर्मात्मा प्रजाकामः स चाप्रजः ॥
वैदर्भदुहिता राम केशिनी नाम नामतः । ज्येष्ठा सगरपत्नी सा धर्मिष्ठा सत्यवादिनी ॥
अरिष्टनेमिदुहिता रूपेणाप्रतिमा भुवि । द्वितीया सगरस्यासीत् पत्नी सुमतिसंज्ञिता ॥
ताभ्यां सह तदा राजा पत्नीभ्यां तप्तवांस् तपः । हिमवन्तं समासाद्य भृगुप्रस्रवणे गिरौ ॥

Транслитерация (IAST)

tāṃ kathāṃ kauśiko rāme nivedya madhurākṣaram | punar evāparaṃ vākyaṃ kākutstham idam abravīt ||
ayodhyādhipatiḥ śūraḥ pūrvam āsīn narādhipaḥ | sagaro nāma dharmātmā prajākāmaḥ sa cāprajaḥ ||
vaidarbhaduhitā rāma keśinī nāma nāmataḥ | jyeṣṭhā sagarapatnī sā dharmiṣṭhā satyavādinī ||
ariṣṭanemiduhitā rūpeṇāpratimā bhuvi | dvitīyā sagarasyāsīt patnī sumatisaṃjñitā ||
tābhyāṃ saha tadā rājā patnībhyāṃ taptavāṃs tapaḥ | himavantaṃ samāsādya bhṛguprasravaṇe girau ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
ताम्tāmтот; эту
कथाम्kathāmрассказ; повесть
कौशिकःkauśikaḥКаушика; Вишвамитра
रामेrāmeРаме; царевичу Раме
निवेद्यnivedyaсообщив; изложив
मधुराक्षरम्madhurākṣaramсо сладкими слогами; приятный словами
पुनः एवpunaḥ evaснова именно; затем опять
अपरम्aparamдругое; следующее
वाक्यम्vākyamслово; речь
काकुत्स्थम्kākutsthamКакутстхе; Раме
इदम्idamэто; такое
अब्रवीत्abravītсказал; произнёс
अयोध्याधिपतिःayodhyādhipatiḥвладыка Айодхьи; царь Айодхьи
शूरःśūraḥгерой; доблестный
पूर्वम्pūrvamпрежде; в древности
आसीत्āsītбыл; существовал
नराधिपःnarādhipaḥвладыка людей; царь
सगरः नामsagaraḥ nāmaпо имени Сагара; Сагара
धर्मात्माdharmātmāправедный душой; дхармичный
प्रजाकामःprajākāmaḥжелающий потомства; стремящийся к детям
सः चsaḥ caи он; он же
अप्रजःaprajaḥбездетный; не имеющий потомства
वैदर्भदुहिताvaidarbhaduhitāдочь Видарбхи; видарбхская царевна
रामrāmaо Рама; Рама
केशिनी नामkeśinī nāmaпо имени Кешини; Кешини
नामतःnāmataḥпо имени; именем
ज्येष्ठाjyeṣṭhāстаршая; первая
सगरपत्नीsagarapatnīжена Сагары; супруга Сагары
साона; та
धर्मिष्ठाdharmiṣṭhāочень праведная; дхармичная
सत्यवादिनीsatyavādinīговорящая правду; истинноречивая
अरिष्टनेमिदुहिताariṣṭanemiduhitāдочь Ариштанеми; царевна Ариштанеми
रूपेणrūpeṇaкрасотой; обликом
अप्रतिमाapratimāнесравненная; не имеющая равных
भुविbhuviна земле; в мире
द्वितीयाdvitīyāвторая; другая
सगरस्यsagarasyaСагары; царя Сагары
आसीत्āsītбыла; стала
पत्नीpatnīжена; супруга
सुमतिसंज्ञिताsumatisaṃjñitāпо имени Сумати; звавшаяся Сумати
ताभ्याम्tābhyāmс ними двумя; с обеими
सहsahaвместе; совместно
तदाtadāтогда; в то время
राजाrājāцарь; правитель
पत्नीभ्याम्patnībhyāmс двумя жёнами; с супругами
तप्तवान्taptavānсовершал; исполнял
तपःtapaḥаскезу; подвиг
हिमवन्तम्himavantamХимавана; Гималаев
समासाद्यsamāsādyaдостигнув; придя к
भृगुप्रस्रवणेbhṛguprasravaṇeу источника Бхригу; в месте истока Бхригу
गिरौgirauна горе; в горах
Литературный перевод

Изложив Раме тот приятный словами рассказ, Каушика снова обратился к Какутстхе с другой речью: «В древности был доблестный владыка людей, царь Айодхьи по имени Сагара. Он был праведным, желал потомства, но оставался бездетным. О Рама, его старшей женой была Кешини, дочь Видарбхи, очень праведная и истинноречивая. Второй женой Сагары была Сумати, дочь Ариштанеми, несравненная красотой на земле. Тогда царь вместе с двумя супругами пришёл к Химавану, к горе у источника Бхригу, и совершал аскезу».

Версия

17ad00b96a1f · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами