Рамаяна
Рама проходит через ликующий город2.15.10-14
376 / 2464
Рамаяна · 2.15.10-14
Деванагари

न हि तस्मान् मनः कश् चिच् चक्षुषी वा नरोत्तमात् । नरः शक्नोत्य् अपाक्रष्टुम् अतिक्रान्ते ऽपि राघवे ॥
सर्वेषां स हि धर्मात्मा वर्णानां कुरुते दयाम् । चतुर्णां हि वयःस्थानां तेन ते तम् अनुव्रताः ॥
स राजकुलम् आसाद्य महेन्द्रभवनोपमम् । राजपुत्रः पितुर् वेश्म प्रविवेश श्रिया ज्वलन् ॥
स सर्वाः समतिक्रम्य कक्ष्या दशरथात्मजः । संनिवर्त्य जनं सर्वं शुद्धान्तःपुरम् अभ्यगात् ॥
ततः प्रविष्टे पितुर् अन्तिकं तदा; जनः स सर्वो मुदितो नृपात्मजे । प्रतीक्षते तस्य पुनः स्म निर्गमं; यथोदयं चन्द्रमसः सरित्पतिः ॥

Транслитерация (IAST)

na hi tasmān manaḥ kaś cic cakṣuṣī vā narottamāt | naraḥ śaknoty apākraṣṭum atikrānte 'pi rāghave ||
sarveṣāṃ sa hi dharmātmā varṇānāṃ kurute dayām | caturṇāṃ hi vayaḥsthānāṃ tena te tam anuvratāḥ ||
sa rājakulam āsādya mahendrabhavanopamam | rājaputraḥ pitur veśma praviveśa śriyā jvalan ||
sa sarvāḥ samatikramya kakṣyā daśarathātmajaḥ | saṃnivartya janaṃ sarvaṃ śuddhāntaḥpuram abhyagāt ||
tataḥ praviṣṭe pitur antikaṃ tadā; janaḥ sa sarvo mudito nṛpātmaje | pratīkṣate tasya punaḥ sma nirgamaṃ; yathodayaṃ candramasaḥ saritpatiḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
naне; ни
हिhiведь; поистине
तस्मात्tasmātот него; от того
मनःmanaḥум; сердце
कः चित्kaḥ citкто-либо; хоть кто-то
चक्षुषीcakṣuṣīглаза; взоры
वाили; либо
नरोत्तमात्narottamātот лучшего из людей; от Рамы
नरःnaraḥчеловек; любой человек
शक्नोतिśaknotiможет; способен
अपाक्रष्टुम्apākraṣṭumотвести; оторвать
अतिक्रान्ते अपिatikrānte apiдаже когда прошёл; даже после прохождения
राघवेrāghaveРагхавы; когда Рама
सर्वेषाम्sarveṣāmко всем; для всех
सःsaḥон; тот
हिhiведь; поистине
धर्मात्माdharmātmāправедный душой; чья природа — дхарма
वर्णानाम्varṇānāmсословиям; варнам
कुरुतेkuruteоказывает; проявляет
दयाम्dayāmмилость; сострадание
चतुर्णाम्caturṇāmчетырём; для четырёх
हिhiведь; поистине
वयःस्थानाम्vayaḥsthānāmвозрастным состояниям; ступеням жизни
तेनtenaпоэтому; из-за него
तेteони; те
तम्tamему; за ним
अनुव्रताःanuvratāḥпреданы; следуют
सःsaḥон; тот
राजकुलम्rājakulamцарский дворец; царский дом
आसाद्यāsādyaдостигнув; подойдя к
महेन्द्रभवनोपमम्mahendrabhavanopamamподобный дворцу Махендры; схожий с домом Индры
राजपुत्रःrājaputraḥцаревич; сын царя
पितुःpituḥотца; отцовский
वेश्मveśmaдом; покои
प्रविवेशpraviveśaвошёл; вступил
श्रियाśriyāкрасотой; славой
ज्वलन्jvalanсияя; пылая
सःsaḥон; тот
सर्वाःsarvāḥвсе; каждые
समतिक्रम्यsamatikramyaпройдя; миновав
कक्ष्याःkakṣyāḥпокои; комнаты
दशरथात्मजःdaśarathātmajaḥсын Дашаратхи; Дашаратхин сын
संनिवर्त्यsaṃnivartyaотослав назад; удалив
जनम्janamлюдей; народ
सर्वम्sarvamвсех; весь
शुद्धान्तःपुरम्śuddhāntaḥpuramчистые внутренние покои; закрытую внутреннюю часть дворца
अभ्यगात्abhyagātподошёл; вошёл к
ततःtataḥзатем; после этого
प्रविष्टेpraviṣṭeкогда вошёл; при входе
पितुःpituḥотца; к отцу
अन्तिकम्antikamблизость; рядом
तदाtadāтогда; в то время
जनःjanaḥнарод; люди
सःsaḥтот; этот
सर्वःsarvaḥвесь; все
मुदितःmuditaḥрадостный; ликующий
नृपात्मजेnṛpātmajeкогда царевич; при сыне царя
प्रतीक्षतेpratīkṣateожидал; стал ждать
तस्यtasyaего; Рамы
पुनःpunaḥснова; обратно
स्मsmaже; именно
निर्गमम्nirgamamвыхода; появления
यथोदयम्yathodayamкак восход; как появление
चन्द्रमसःcandramasaḥлуны; месяца
सरित्पतिःsaritpatiḥокеан; владыка рек
Литературный перевод

Ни один человек не мог отвести от лучшего из людей ни ума, ни глаз, даже когда Рагхава уже прошёл мимо. Праведный душой Рама проявлял милость ко всем четырём варнам и ко всем ступеням жизни, поэтому все они были преданы ему и следовали за ним сердцем. Достигнув царского дворца, подобного дому Индры, царевич, сияя славой, вошёл в покои отца. Сын Дашаратхи прошёл все комнаты, отослал назад весь народ и вошёл в чистые внутренние покои. Когда царевич вошёл к отцу, весь радостный народ стал ждать его нового выхода, как океан ждёт восхода луны.

Версия

8073839facc1 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами