Рамаяна
Рама убивает четырнадцать ракшасов3.19.1-10
844 / 2464
Рамаяна · 3.19.1-10
Деванагари

ततः शूर्पणखा घोरा राघवाश्रमम् आगता । रक्षसाम् आचचक्षे तौ भ्रातरौ सह सीतया ॥
ते रामं पर्णशालायाम् उपविष्टं महाबलम् । ददृशुः सीतया सार्धं वैदेह्या लक्ष्मणेन च ॥
तान् दृष्ट्वा राघवः श्रीमान् आगतां तां च राक्षसीम् । अब्रवीद् भ्रातरं रामो लक्ष्मणं दीप्ततेजसं ॥
मुहूर्तं भव सौमित्रे सीतायाः प्रत्यनन्तरः । इमान् अस्या वधिष्यामि पदवीम् आगतान् इह ॥
वाक्यम् एतत् ततः श्रुत्वा रामस्य विदितात्मनः । तथेति लक्ष्मणो वाक्यं रामस्य प्रत्यपूजयत् ॥
राघवो ऽपि महच् चापं चामीकरविभूषितम् । चकार सज्यं धर्मात्मा तानि रक्षांसि चाब्रवीत् ॥
पुत्रौ दशरथस्यावां भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ । प्रविष्टौ सीतया सार्धं दुश्चरं दण्डकावनम् ॥
फलमूलाशनौ दान्तौ तापसौ धर्मचारिणौ । वसन्तौ दण्डकारण्ये किमर्थम् उपहिंसथ ॥
युष्मान् पापात्मकान् हन्तुं विप्रकारान् महावने । ऋषीणां तु नियोगेन प्राप्तो ऽहं सशरासनः ॥
तिष्ठतैवात्र संतुष्टा नोपसर्पितुम् अर्हथ । यदि प्राणैर् इहार्थो वो निवर्तध्वं निशाचराः ॥

Транслитерация (IAST)

tataḥ śūrpaṇakhā ghorā rāghavāśramam āgatā | rakṣasām ācacakṣe tau bhrātarau saha sītayā ||
te rāmaṃ parṇaśālāyām upaviṣṭaṃ mahābalam | dadṛśuḥ sītayā sārdhaṃ vaidehyā lakṣmaṇena ca ||
tān dṛṣṭvā rāghavaḥ śrīmān āgatāṃ tāṃ ca rākṣasīm | abravīd bhrātaraṃ rāmo lakṣmaṇaṃ dīptatejasaṃ ||
muhūrtaṃ bhava saumitre sītāyāḥ pratyanantaraḥ | imān asyā vadhiṣyāmi padavīm āgatān iha ||
vākyam etat tataḥ śrutvā rāmasya viditātmanaḥ | tatheti lakṣmaṇo vākyaṃ rāmasya pratyapūjayat ||
rāghavo 'pi mahac cāpaṃ cāmīkaravibhūṣitam | cakāra sajyaṃ dharmātmā tāni rakṣāṃsi cābravīt ||
putrau daśarathasyāvāṃ bhrātarau rāmalakṣmaṇau | praviṣṭau sītayā sārdhaṃ duścaraṃ daṇḍakāvanam ||
phalamūlāśanau dāntau tāpasau dharmacāriṇau | vasantau daṇḍakāraṇye kimartham upahiṃsatha ||
yuṣmān pāpātmakān hantuṃ viprakārān mahāvane | ṛṣīṇāṃ tu niyogena prāpto 'haṃ saśarāsanaḥ ||
tiṣṭhataivātra saṃtuṣṭā nopasarpitum arhatha | yadi prāṇair ihārtho vo nivartadhvaṃ niśācarāḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
ततः शूर्पणखा घोराtataḥ śūrpaṇakhā ghorāзатем страшная Шурпанакха
राघवाश्रमम् आगताrāghavāśramam āgatāпришла к ашраму Рагхавы
रक्षसाम् आचचक्षे तौrakṣasām ācacakṣe tauпоказала ракшасам тех двоих
भ्रातरौ सह सीतयाbhrātarau saha sītayāбратьев вместе с Ситой
ते रामं पर्णशालायाम्te rāmaṃ parṇaśālāyāmони Раму в листовой хижине
उपविष्टं महाबलम्upaviṣṭaṃ mahābalamсидящего, великосильного
ददृशुः सीतया सार्धंdadṛśuḥ sītayā sārdhaṃувидели вместе с Ситой
वैदेह्या लक्ष्मणेन चvaidehyā lakṣmaṇena caВайдехи и Лакшманой
तान् दृष्ट्वा राघवः श्रीमान्tān dṛṣṭvā rāghavaḥ śrīmānувидев их, прекрасный Рагхава
आगतां तां च राक्षसीम्āgatāṃ tāṃ ca rākṣasīmи пришедшую ту ракшаси
अब्रवीद् भ्रातरं रामोabravīd bhrātaraṃ rāmoРама сказал брату
लक्ष्मणं दीप्ततेजसंlakṣmaṇaṃ dīptatejasaṃЛакшмане сияющей силы
मुहूर्तं भव सौमित्रेmuhūrtaṃ bhava saumitreпобудь мгновение, Саумитри
सीतायाः प्रत्यनन्तरःsītāyāḥ pratyanantaraḥрядом с Ситой
इमान् अस्या वधिष्यामिimān asyā vadhiṣyāmiэтих её я убью
पदवीम् आगतान् इहpadavīm āgatān ihaпришедших сюда по следу
वाक्यम् एतत् ततः श्रुत्वाvākyam etat tataḥ śrutvāуслышав это слово затем
रामस्य विदितात्मनःrāmasya viditātmanaḥРамы, познавшего себя
तथेति लक्ष्मणो वाक्यंtatheti lakṣmaṇo vākyaṃ«так» — слово Лакшмана
रामस्य प्रत्यपूजयत्rāmasya pratyapūjayatРамы почтил в ответ
राघवो ऽपि महच् चापंrāghavo 'pi mahac cāpaṃРагхава же большой лук
चामीकरविभूषितम्cāmīkaravibhūṣitamукрашенный золотом
चकार सज्यं धर्मात्माcakāra sajyaṃ dharmātmāнатянул, праведный
तानि रक्षांसि चाब्रवीत्tāni rakṣāṃsi cābravītи тем ракшасам сказал
पुत्रौ दशरथस्यावांputrau daśarathasyāvāṃмы два сына Дашаратхи
भ्रातरौ रामलक्ष्मणौbhrātarau rāmalakṣmaṇauбратья Рама и Лакшмана
प्रविष्टौ सीतया सार्धंpraviṣṭau sītayā sārdhaṃвошедшие вместе с Ситой
दुश्चरं दण्डकावनम्duścaraṃ daṇḍakāvanamв труднопроходимый лес Дандака
फलमूलाशनौ दान्तौphalamūlāśanau dāntauпитающиеся плодами и кореньями, обузданные
तापसौ धर्मचारिणौtāpasau dharmacāriṇauподвижники, идущие дхармой
वसन्तौ दण्डकारण्येvasantau daṇḍakāraṇyeживущие в Дандакаранье
किमर्थम् उपहिंसथkimartham upahiṃsathaзачем вы причиняете вред
युष्मान् पापात्मकान् हन्तुंyuṣmān pāpātmakān hantuṃвас, греховной природы, убить
विप्रकारान् महावनेviprakārān mahāvaneоскорбителей в великом лесу
ऋषीणां तु नियोगेनṛṣīṇāṃ tu niyogenaпо поручению риши же
प्राप्तो ऽहं सशरासनःprāpto 'haṃ saśarāsanaḥя пришёл с луком и стрелами
तिष्ठतैवात्र संतुष्टाtiṣṭhataivātra saṃtuṣṭāстойте здесь довольные
नोपसर्पितुम् अर्हथnopasarpitum arhathaне должны приближаться
यदि प्राणैर् इहार्थो वोyadi prāṇair ihārtho voесли жизнь здесь дорога вам
निवर्तध्वं निशाचराःnivartadhvaṃ niśācarāḥвозвращайтесь, ночные странники
Литературный перевод

Затем страшная Шурпанакха пришла к ашраму Рагхавы и показала ракшасам двух братьев вместе с Ситой. Они увидели великосильного Раму, сидящего в листовой хижине вместе с Вайдехи Ситой и Лакшманой. Увидев их и пришедшую ракшаси, прекрасный Рагхава сказал своему брату Лакшмане, сиявшему силой: «Саумитри, побудь немного рядом с Ситой. Я убью этих её спутников, пришедших сюда по следу». Услышав это слово Рамы, познавшего себя, Лакшмана почтительно ответил: «Так». Тогда праведный Рагхава натянул большой лук, украшенный золотом, и сказал ракшасам: «Мы два сына Дашаратхи, братья Рама и Лакшмана. Вместе с Ситой мы вошли в труднопроходимый Дандакский лес. Мы питаемся плодами и кореньями, обузданы, живём как подвижники и следуем дхарме. Зачем вы причиняете нам вред в Дандакаранье? Я пришёл с луком и стрелами, чтобы по поручению риши убить вас, греховных оскорбителей в великом лесу. Остановитесь здесь и не приближайтесь. Если вам дорога жизнь, возвращайтесь, ночные странники».

Версия

7bba8c0377e5 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами