Рамаяна
Хануман отговаривает Ангаду от мятежа4.53.1-7
1297 / 2464
Рамаяна · 4.53.1-7
Деванагари

तथा ब्रुवति तारे तु ताराधिपतिवर्चसि । अथ मेने हृतं राज्यं हनुमान् अङ्गदेन तत् ॥
बुद्ध्या ह्य् अष्टाङ्गया युक्तं चतुर्बलसमन्वितम् । चतुर्दशगुणं मेने हनुमान् वालिनः सुतम् ॥
आपूर्यमाणं शश्वच् च तेजोबलपराक्रमैः । शशिनं शुक्लपक्षादौ वर्धमानम् इव श्रिया ॥
बृहस्पतिसमं बुद्ध्या विक्रमे सदृशं पितुः । शुश्रूषमाणं तारस्य शुक्रस्येव पुरंदरम् ॥
भर्तुर् अर्थे परिश्रान्तं सर्वशास्त्रविशारदम् । अभिसंधातुम् आरेभे हनुमान् अङ्गदं ततः ॥
स चतुर्णाम् उपायानां तृतीयम् उपवर्णयन् । भेदयाम् आस तान् सर्वान् वानरान् वाक्यसंपदा ॥
तेषु सर्वेषु भिन्नेषु ततो ऽभीषयद् अङ्गदम् । भीषणैर् बहुभिर् वाक्यैः कोपोपायसमन्वितैः ॥

Транслитерация (IAST)

tathā bruvati tāre tu tārādhipativarcasi | atha mene hṛtaṃ rājyaṃ hanumān aṅgadena tat ||
buddhyā hy aṣṭāṅgayā yuktaṃ caturbalasamanvitam | caturdaśaguṇaṃ mene hanumān vālinaḥ sutam ||
āpūryamāṇaṃ śaśvac ca tejobalaparākramaiḥ | śaśinaṃ śuklapakṣādau vardhamānam iva śriyā ||
bṛhaspatisamaṃ buddhyā vikrame sadṛśaṃ pituḥ | śuśrūṣamāṇaṃ tārasya śukrasyeva puraṃdaram ||
bhartur arthe pariśrāntaṃ sarvaśāstraviśāradam | abhisaṃdhātum ārebhe hanumān aṅgadaṃ tataḥ ||
sa caturṇām upāyānāṃ tṛtīyam upavarṇayan | bhedayām āsa tān sarvān vānarān vākyasaṃpadā ||
teṣu sarveṣu bhinneṣu tato 'bhīṣayad aṅgadam | bhīṣaṇair bahubhir vākyaiḥ kopopāyasamanvitaiḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तथा ब्रुवति तारे तुtathā bruvati tāre tuтак говорящем Таре же
ताराधिपतिवर्चसिtārādhipativarcasiсиянием владыке звёзд подобном
अथ मेने हृतं राज्यंatha mene hṛtaṃ rājyaṃтогда счёл царство захваченным
हनुमान् अङ्गदेन तत्hanumān aṅgadena tatХануман Ангадой то
बुद्ध्या ह्य् अष्टाङ्गया युक्तंbuddhyā hy aṣṭāṅgayā yuktaṃразумом ведь восьмичастным наделённого
चतुर्बलसमन्वितम्caturbalasamanvitamчетырьмя силами снабжённого
चतुर्दशगुणं मेनेcaturdaśaguṇaṃ meneчетырнадцатью качествами счёл
हनुमान् वालिनः सुतम्hanumān vālinaḥ sutamХануман Вали сына
आपूर्यमाणं शश्वच् चāpūryamāṇaṃ śaśvac caнаполняющегося постоянно и
तेजोबलपराक्रमैःtejobalaparākramaiḥсиянием, силой и доблестью
शशिनं शुक्लपक्षादौśaśinaṃ śuklapakṣādauлуну в начале светлой половины
वर्धमानम् इव श्रियाvardhamānam iva śriyāвозрастающую словно красотой
बृहस्पतिसमं बुद्ध्याbṛhaspatisamaṃ buddhyāБрихаспати равного разумом
विक्रमे सदृशं पितुःvikrame sadṛśaṃ pituḥв доблести подобного отцу
शुश्रूषमाणं तारस्यśuśrūṣamāṇaṃ tārasyaслушающего Тару
शुक्रस्येव पुरंदरम्śukrasyeva puraṃdaramкак Пурандара Шукру
भर्तुर् अर्थे परिश्रान्तंbhartur arthe pariśrāntaṃв деле владыки утомлённого
सर्वशास्त्रविशारदम्sarvaśāstraviśāradamво всех шастрах искусного
अभिसंधातुम् आरेभेabhisaṃdhātum ārebheнаправить ум начал
हनुमान् अङ्गदं ततःhanumān aṅgadaṃ tataḥХануман Ангаду затем
स चतुर्णाम् उपायानांsa caturṇām upāyānāṃон из четырёх средств
तृतीयम् उपवर्णयन्tṛtīyam upavarṇayanтретье описывая
भेदयाम् आस तान् सर्वान्bhedayām āsa tān sarvānразделил их всех
वानरान् वाक्यसंपदाvānarān vākyasaṃpadāванаров богатством речи
तेषु सर्वेषु भिन्नेषुteṣu sarveṣu bhinneṣuкогда все они были разделены
ततो ऽभीषयद् अङ्गदम्tato 'bhīṣayad aṅgadamзатем устрашил Ангаду
भीषणैर् बहुभिर् वाक्यैःbhīṣaṇair bahubhir vākyaiḥстрашными многими словами
कोपोपायसमन्वितैःkopopāyasamanvitaiḥсо способом гнева соединёнными
Литературный перевод

Когда Тара, сияющий как владыка звёзд, говорил так, Хануман решил, что Ангада замышляет захватить царство. Хануман видел в сыне Вали того, кто наделён восьмичастным разумом, четырьмя силами и четырнадцатью качествами; кто постоянно возрастает сиянием, силой и доблестью, словно луна в начале светлой половины месяца; кто разумом равен Брихаспати, доблестью подобен отцу и слушает Тару, как Пурандара слушал Шукру. Видя Ангаду утомлённым в деле владыки и искусным во всех шастрах, Хануман решил направить его ум. Из четырёх средств он избрал третье — разделение — и богатством речи разделил всех ванаров. Когда они были разделены, он стал устрашать Ангаду многими грозными словами, соединёнными со способом гнева.

Версия

78899ea17afc · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами