Рамаяна
Хануман возвращается к Раме5.62.25-33
1588 / 2464
Рамаяна · 5.62.25-33
Деванагари

अङ्गदे ह्य् अननुप्राप्ते सुग्रीवो वानराधिपः । उवाच शोकोपहतं रामं कमललोचनम् ॥
समाश्वसिहि भद्रं ते दृष्टा देवी न संशयः । नागन्तुम् इह शक्यं तैर् अतीते समये हि नः ॥
न मत्सकाशम् आगच्छेत् कृत्ये हि विनिपातिते । युवराजो महाबाहुः प्लवतां प्रवरो ऽङ्गदः ॥
यद्य् अप्य् अकृतकृत्यानाम् ईदृशः स्याद् उपक्रमः । भवेत् तु दीनवदनो भ्रान्तविप्लुतमानसः ॥
पितृपैतामहं चैतत् पूर्वकैर् अभिरक्षितम् । न मे मधुवनं हन्याद् अहृष्टः प्लवगेश्वरः ॥
कौसल्या सुप्रजा राम समाश्वसिहि सुव्रत । दृष्टा देवी न संदेहो न चान्येन हनूमता । न ह्य् अन्यः कर्मणो हेतुः साधने तद्विधो भवेत् ॥
हनूमति हि सिद्धिश् च मतिश् च मतिसत्तम । व्यवसायश् च वीर्यं च सूर्ये तेज इव ध्रुवम् ॥
जाम्बवान् यत्र नेता स्याद् अङ्गदश् च बलेश्वरः । हनूमांश् चाप्य् अधिष्ठाता न तस्य गतिर् अन्यथा ॥
मा भूश् चिन्ता समायुक्तः संप्रत्य् अमितविक्रम ॥

Транслитерация (IAST)

aṅgade hy ananuprāpte sugrīvo vānarādhipaḥ | uvāca śokopahataṃ rāmaṃ kamalalocanam ||
samāśvasihi bhadraṃ te dṛṣṭā devī na saṃśayaḥ | nāgantum iha śakyaṃ tair atīte samaye hi naḥ ||
na matsakāśam āgacchet kṛtye hi vinipātite | yuvarājo mahābāhuḥ plavatāṃ pravaro 'ṅgadaḥ ||
yady apy akṛtakṛtyānām īdṛśaḥ syād upakramaḥ | bhavet tu dīnavadano bhrāntaviplutamānasaḥ ||
pitṛpaitāmahaṃ caitat pūrvakair abhirakṣitam | na me madhuvanaṃ hanyād ahṛṣṭaḥ plavageśvaraḥ ||
kausalyā suprajā rāma samāśvasihi suvrata | dṛṣṭā devī na saṃdeho na cānyena hanūmatā | na hy anyaḥ karmaṇo hetuḥ sādhane tadvidho bhavet ||
hanūmati hi siddhiś ca matiś ca matisattama | vyavasāyaś ca vīryaṃ ca sūrye teja iva dhruvam ||
jāmbavān yatra netā syād aṅgadaś ca baleśvaraḥ | hanūmāṃś cāpy adhiṣṭhātā na tasya gatir anyathā ||
mā bhūś cintā samāyuktaḥ saṃpraty amitavikrama ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
अङ्गदे हिaṅgade hiкогда Ангада ведь
अननुप्राप्तेananuprāpteещё не прибыл
सुग्रीवःsugrīvaḥСугрива
वानराधिपःvānarādhipaḥвладыка ванаров
उवाचuvācaсказал
शोकोपहतम्śokopahatamпоражённому скорбью
रामम्rāmamРаме
कमललोचनम्kamalalocanamлотосоокому
समाश्वसिहिsamāśvasihiободрись
भद्रम् तेbhadram teблаго тебе
दृष्टा देवीdṛṣṭā devīбогиня увидена
न संशयःna saṃśayaḥнет сомнения
न आगन्तुम्na āgantumне прийти
इह शक्यम्iha śakyamсюда возможно
तैःtaiḥим
अतीते समयेatīte samayeкогда срок истёк
हि नःhi naḥведь наш
न मत्सकाशम्na matsakāśamне ко мне близко
आगच्छेत्āgacchetпришёл бы
कृत्ये हिkṛtye hiесли дело ведь
विनिपातितेvinipātiteпровалено
युवराजःyuvarājaḥювараджа
महाबाहुःmahābāhuḥмогучерукий
प्लवताम् प्रवरःplavatām pravaraḥлучший из прыгунов
अङ्गदःaṅgadaḥАнгада
यदि अपिyadi apiдаже если
अकृतकृत्यानाम्akṛtakṛtyānāmу не исполнивших дело
ईदृशःīdṛśaḥтакой
स्यात् उपक्रमःsyāt upakramaḥбыл бы поступок
भवेत् तुbhavet tuто был бы
दीनवदनःdīnavadanaḥс жалким лицом
भ्रान्तविप्लुतमानसःbhrāntaviplutamānasaḥс умом смятённым и потрясённым
पितृपैतामहम् चpitṛpaitāmaham caи отцовское-дедовское
एतत्etatэто
पूर्वकैःpūrvakaiḥпредками
अभिरक्षितम्abhirakṣitamохраняемое
न मेna meне мою
मधुवनम्madhuvanamМадхувану
हन्यात्hanyātразрушил бы
अहृष्टःahṛṣṭaḥне радостный
प्लवगेश्वरःplavageśvaraḥвладыка прыгунов
कौसल्या सुप्रजा रामkausalyā suprajā rāmaо Рама, добрый сын Каусальи
समाश्वसिहिsamāśvasihiободрись
सुव्रतsuvrataо благой обетами
दृष्टा देवीdṛṣṭā devīбогиня увидена
न संदेहःna saṃdehaḥнет сомнения
न च अन्येनna ca anyenaи не другим
हनूमताhanūmatāкак Хануманом
न हि अन्यःna hi anyaḥведь нет другого
कर्मणः हेतुःkarmaṇaḥ hetuḥпричины дела
साधनेsādhaneв исполнении
तद्विधः भवेत्tadvidhaḥ bhavetтакого рода был бы
हनूमति हिhanūmati hiведь в Ханумане
सिद्धिः चsiddhiḥ caи успех
मतिः चmatiḥ caи разум
मतिसत्तमmatisattamaо лучший разумом
व्यवसायः चvyavasāyaḥ caи решимость
वीर्यम् चvīryam caи доблесть
सूर्ये तेजः इवsūrye tejaḥ ivaкак сияние в солнце
ध्रुवम्dhruvamнесомненно
जाम्बवान् यत्रjāmbavān yatraгде Джамбаван
नेता स्यात्netā syātбыл бы вождём
अङ्गदः चaṅgadaḥ caи Ангада
बलेश्वरःbaleśvaraḥвладыка силы
हनूमान् च अपिhanūmān ca apiи Хануман также
अधिष्ठाताadhiṣṭhātāопора
न तस्यna tasyaне у того
गतिः अन्यथाgatiḥ anyathāисход иной
मा भूःmā bhūḥпусть не будет
चिन्ता समायुक्तःcintā samāyuktaḥсоединённый с тревогой
संप्रतिsaṃpratiтеперь
अमितविक्रमamitavikramaо безмерно доблестный
Литературный перевод

Пока Ангада ещё не прибыл, Сугрива, владыка ванаров, сказал поражённому скорбью лотосоокому Раме: «Ободрись, благо тебе. Богиня увидена, нет сомнения. Они не могли бы прийти сюда после истечения нашего срока, если бы дело было провалено. Могучерукий ювараджа Ангада, лучший из прыгунов, не пришёл бы ко мне, если бы дело было погублено. Даже если у тех, кто не исполнил дела, мог бы быть такой поступок, они были бы с жалкими лицами и со смятённым, потрясённым умом. Владыка прыгунов не разрушил бы мою Мадхувану, отцовскую и дедовскую, охраняемую предками, если бы не был радостен. О Рама, добрый сын Каусальи, о благой обетами, ободрись. Богиня увидена, нет сомнения, и не кем-либо другим, а Хануманом. Ведь в исполнении такого дела не могло быть другой причины. О лучший разумом, в Ханумане несомненно пребывают успех, разум, решимость и доблесть, как сияние в солнце. Там, где Джамбаван — вождь, Ангада — владыка силы, а Хануман — опора, исход не может быть иным. О безмерно доблестный, теперь не соединяйся с тревогой».

Версия

75b0b3f15929 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами