Śrīmad-Bhāgavatam
The Universe in a Yawn10.7.14-19
4510 / 5136
LinuxTurn pages
Śrīmad-Bhāgavatam · 10.7.14-19
Devanāgarī

इति बालकम् आदाय सामर्ग्-यजुर्-उपाकृतैः
जलैः पवित्रौषधिभिर् अभिषिच्य द्विजोत्तमैः
वाचयित्वा स्वस्त्ययनं नन्द-गोपः समाहितः
हुत्वा चाग्निं द्विजातिभ्यः प्रादाद् अन्नं महा-गुणम्
गावः सर्व-गुणोपेता वासः-स्रग्-रुक्म-मालिनीः
आत्मजाभ्युदयार्थाय प्रादात् ते चान्वयुञ्जत
विप्रा मन्त्र-विदो युक्तास् तैर् याः प्रोक्तास् तथाशिषः
ता निष्फला भविष्यन्ति न कदाचिद् अपि स्फुटम्
एकदारोहम् आरूढं लालयन्ती सुतं सती
गरिमाणं शिशोर् वोढुं न सेहे गिरि-कूटवत्
भूमौ निधाय तं गोपी विस्मिता भार-पीडिता
महा-पुरुषम् आदध्यौ जगताम् आस कर्मसु

Transliteration (IAST)

iti bālakam ādāya sāmarg-yajur-upākṛtaiḥ
jalaiḥ pavitrauṣadhibhir abhiṣicya dvijottamaiḥ
vācayitvā svastyayanaṃ nanda-gopaḥ samāhitaḥ
hutvā cāgniṃ dvijātibhyaḥ prādād annaṃ mahā-guṇam
gāvaḥ sarva-guṇopetā vāsaḥ-srag-rukma-mālinīḥ
ātmajābhyudayārthāya prādāt te cānvayuñjata
viprā mantra-vido yuktās tair yāḥ proktās tathāśiṣaḥ
tā niṣphalā bhaviṣyanti na kadācid api sphuṭam
ekadāroham ārūḍhaṃ lālayantī sutaṃ satī
garimāṇaṃ śiśor voḍhuṃ na sehe giri-kūṭavat
bhūmau nidhāya taṃ gopī vismitā bhāra-pīḍitā
mahā-puruṣam ādadhyau jagatām āsa karmasu

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
इति बालकम् आदाय साम-ऋक्-यजुः-उपाकृतैःiti bālakam ādāya sāma-ṛk-yajuḥ-upākṛtaiḥтак, взяв младенца, [водою,] освящённой Сама-, Риг- и Яджур[-ведою]; так младенца взяв Сама-Риг-Яджус освящёнными
जलैः पवित्र-औषधिभिः अभिषिच्य द्विज-उत्तमैःjalaiḥ pavitra-auṣadhibhiḥ abhiṣicya dvija-uttamaiḥи очищающими травами, омыв [его] через лучших дваждырождённых; водами, очищающими травами омыв дваждырождёнными лучшими
वाचयित्वा स्वस्त्ययनम् नन्द-गोपः समाहितःvācayitvā svastyayanam nanda-gopaḥ samāhitaḥвелев прочесть благословение, пастух Нанда, сосредоточенный; велев прочесть благословение Нанда-пастух сосредоточенный
हुत्वा च अग्निम् द्वि-जातिभ्यः प्रादात् अन्नम् महा-गुणम्hutvā ca agnim dvi-jātibhyaḥ prādāt annam mahā-guṇamи совершив возлияние в огонь, дал дваждырождённым пищу высоких достоинств; возлив же огонь дваждырождённым дал пищу многодостойную
गावः सर्व-गुण-उपेताः वासः-स्रक्-रुक्म-मालिनीःgāvaḥ sarva-guṇa-upetāḥ vāsaḥ-srak-rukma-mālinīḥкоров, наделённых всеми достоинствами, увешанных тканями, венками и золотом; коров всеми достоинствами наделённых, тканями-венками-золотом увешанных
आत्मज-अभ्युदय-अर्थाय प्रादात् ते च अन्वयुञ्जतātmaja-abhyudaya-arthāya prādāt te ca anvayuñjataон отдал ради преуспеяния сына; и они [брахманы] применили [их к делу]; сына преуспеяния ради дал, они же применили
विप्राः मन्त्र-विदः युक्ताः तैः याः प्रोक्ताः तथा आशिषःviprāḥ mantra-vidaḥ yuktāḥ taiḥ yāḥ proktāḥ tathā āśiṣaḥбрахманы, знающие мантры, сосредоточенные, — какие ими произнесены благословения; брахманы мантры знающие сосредоточенные, ими которые произнесены так благословения
ताः निष्फलाः भविष्यन्ति न कदाचित् अपि स्फुटम्tāḥ niṣphalāḥ bhaviṣyanti na kadācit api sphuṭamте никогда не станут бесплодными — это явно; те бесплодны станут не когда-либо также явно
एकदा आरोहम् आरूढम् लालयन्ती सुतम् सतीekadā āroham ārūḍham lālayantī sutam satīоднажды, лаская сына, взобравшегося [к ней] на колени, целомудренная; однажды на колени взобравшегося ласкающая сына целомудренная
गरिमाणम् शिशोः वोढुम् न सेहे गिरि-कूट-वत्garimāṇam śiśoḥ voḍhum na sehe giri-kūṭa-vatне смогла снести тяжести младенца — [тяжкого], как вершина горы; тяжесть младенца нести не смогла горной вершине подобно
भूमौ निधाय तम् गोपी विस्मिता भार-पीडिताbhūmau nidhāya tam gopī vismitā bhāra-pīḍitāположив его на землю, пастушка, изумлённая, придавленная тяжестью; на землю положив его пастушка изумлённая тяжестью придавленная
महा-पुरुषम् आदध्यौ जगताम् आस कर्मसुmahā-puruṣam ādadhyau jagatām āsa karmasuпомыслила о Великом Муже и принялась за [домашние] дела мира; Великого Мужа помыслила, миров пребыла в делах
Translation

«Так, взяв младенца, [водою,] освящённой Сама-, Риг- и Яджур[-ведою], и очищающими травами омыв [его] через лучших дваждырождённых, велев прочесть благословение, пастух Нанда, сосредоточенный, и совершив возлияние в огонь, дал дваждырождённым пищу высоких достоинств; коров, наделённых всеми достоинствами, увешанных тканями, венками и золотом, он отдал ради преуспеяния сына, и они [их] приняли. Брахманы, знающие мантры, сосредоточенные, — какие ими произнесены благословения, те никогда не станут бесплодными: это явно. Однажды, лаская сына, взобравшегося [к ней] на колени, целомудренная не смогла снести тяжести младенца — [тяжкого], как вершина горы; положив его на землю, пастушка, изумлённая, придавленная тяжестью, помыслила о Великом Муже и принялась за [домашние] дела».

Version

93bb94d32e81 · published Aug 15, 2026, 4:00:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with