Śrīmad-Bhāgavatam
Torn Along the Seam10.72.39-46
4796 / 5136
LinuxTurn pages
Śrīmad-Bhāgavatam · 10.72.39-46
Devanāgarī

तयोर् एवं प्रहरतोः सम-शिक्षा-बलौजसोः
निर्विशेषम् अभूद् युद्धम् अक्षीण-जवयोर् नृप
शत्रोर् जन्म-मृती विद्वाञ् जीवितं च जरा-कृतम्
पार्थम् आप्याययन् स्वेन तेजसाचिन्तयद् धरिः
सञ्चिन्त्यारी-वधोपायं भीमस्यामोघ-दर्शनः
दर्शयाम् आस विटपं पाटयन्न् इव संज्ञया
तद् विज्ञाय महा-सत्त्वो भीमः प्रहरतां वरः
गृहीत्वा पादयोः शत्रुं पातयाम् आस भू-तले
एकम् पादं पदाक्रम्य दोर्भ्याम् अन्यं प्रगृह्य सः
गुदतः पाटयाम् आस शाखम् इव महा-गजः
एक-पादोरु-वृषण- कटि-पृष्ठ-स्तनांसके
एक-बाह्व्-अक्षि-भ्रू-कर्णे शकले ददृशुः प्रजाः
हाहा-कारो महान् आसीन् निहते मगधेश्वरे
पूजयाम् आसतुर् भीमं परिरभ्य जयाच्युतौ
सहदेवं तत्-तनयं भगवान् भूत-भावनः
अभ्यषिञ्चद् अमेयात्मा मगधानां पतिं प्रभुः
मोचयाम् आस राजन्यान् संरुद्धा मागधेन ये

Transliteration (IAST)

tayor evaṃ praharatoḥ sama-śikṣā-balaujasoḥ
nirviśeṣam abhūd yuddham akṣīṇa-javayor nṛpa
śatror janma-mṛtī vidvāñ jīvitaṃ ca jarā-kṛtam
pārtham āpyāyayan svena tejasācintayad dhariḥ
sañcintyārī-vadhopāyaṃ bhīmasyāmogha-darśanaḥ
darśayām āsa viṭapaṃ pāṭayann iva saṃjñayā
tad vijñāya mahā-sattvo bhīmaḥ praharatāṃ varaḥ
gṛhītvā pādayoḥ śatruṃ pātayām āsa bhū-tale
ekam pādaṃ padākramya dorbhyām anyaṃ pragṛhya saḥ
gudataḥ pāṭayām āsa śākham iva mahā-gajaḥ
eka-pādoru-vṛṣaṇa- kaṭi-pṛṣṭha-stanāṃsake
eka-bāhv-akṣi-bhrū-karṇe śakale dadṛśuḥ prajāḥ
hāhā-kāro mahān āsīn nihate magadheśvare
pūjayām āsatur bhīmaṃ parirabhya jayācyutau
sahadevaṃ tat-tanayaṃ bhagavān bhūta-bhāvanaḥ
abhyaṣiñcad ameyātmā magadhānāṃ patiṃ prabhuḥ
mocayām āsa rājanyān saṃruddhā māgadhena ye

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तयोः एवम् प्रहरतोः सम-शिक्षा-बल-ओजसोःtayoḥ evam praharatoḥ sama-śikṣā-bala-ojasoḥу них, так бьющихся, равных выучкою, силою и мощью,; их так бьющихся равновыучкасиломощных
निर्विशेषम् अभूत् युद्धम् अ-क्षीण-जवयोः नृपnirviśeṣam abhūt yuddham a-kṣīṇa-javayoḥ nṛpaбитва была без различия — у неослабевших в быстроте, о царь; безразличная была битва неослабевшебыстрых, о царь
शत्रोः जन्म-मृती विद्वान् जीवितम् च जरा-कृतम्śatroḥ janma-mṛtī vidvān jīvitam ca jarā-kṛtamзная рождение и смерть врага и жизнь его, сделанную Джарою,; врага рождениесмерть знающий жизнь же Джаройсделанную
पार्थम् आप्याययन् स्वेन तेजसा अचिन्तयत् हरिःpārtham āpyāyayan svena tejasā acintayat hariḥнаполняя сына Притхи своим жаром, Хари помыслил; Притхисына наполняющий своим жаром помыслил Хари
सञ्चिन्त्य अरि-वध-उपायम् भीमस्य अ-मोघ-दर्शनःsañcintya ari-vadha-upāyam bhīmasya a-mogha-darśanaḥизмыслив способ убиения врага [для] Бхимы, [тот], чьё видение непреложно,; измыслив врагаубиенияспособ Бхимы непреложновидящий
दर्शयाम् आस विटपम् पाटयन् इव संज्ञयाdarśayām āsa viṭapam pāṭayan iva saṃjñayāпоказал ветвь, словно разрывая [её], — знаком; показал ветвь разрывающий словно знаком
तत् विज्ञाय महा-सत्त्वः भीमः प्रहरताम् वरःtat vijñāya mahā-sattvaḥ bhīmaḥ praharatām varaḥпоняв то, великосильный Бхима, лучший из бьющих,; то поняв великосильный Бхима бьющих лучший
गृहीत्वा पादयोः शत्रुम् पातयाम् आस भू-तलेgṛhītvā pādayoḥ śatrum pātayām āsa bhū-taleсхватив врага за стопы, повалил на землю; схватив за стопы врага повалил на землю
एकम् पादम् पदा आक्रम्य दोर्भ्याम् अन्यम् प्रगृह्य सःekam pādam padā ākramya dorbhyām anyam pragṛhya saḥодну стопу придавив ногою, другую взяв руками, он; одну стопу ногою придавив руками другую взяв он
गुदतः पाटयाम् आस शाखाम् इव महा-गजःgudataḥ pāṭayām āsa śākhām iva mahā-gajaḥразодрал [его] от заднего прохода — как ветвь великий слон; от заднего прохода разодрал ветвь словно великий слон
एक-पाद-ऊरु-वृषण-कटि-पृष्ठ-स्तन-अंसकेeka-pāda-ūru-vṛṣaṇa-kaṭi-pṛṣṭha-stana-aṃsakeс одною стопою, ляжкою, ядром, бедром, спиною, грудью и плечом,; однастопаляжкаядробедроспинагрудьплечная
एक-बाहु-अक्षि-भ्रू-कर्णे शकले ददृशुः प्रजाःeka-bāhu-akṣi-bhrū-karṇe śakale dadṛśuḥ prajāḥс одною рукою, глазом, бровью и ухом — две половины увидели люди; однарукаглазбровьухая половины увидели люди
हाहा-कारः महान् आसीत् निहते मगध-ईश्वरेhāhā-kāraḥ mahān āsīt nihate magadha-īśvareвеликий вопль «увы, увы» поднялся, когда был убит владыка Магадхи;; увывосклицание великое было при убитом Магадхи владыке
पूजयाम् आसतुः भीमम् परिरभ्य जय-अच्युतौpūjayām āsatuḥ bhīmam parirabhya jaya-acyutauДжая и Ачьюта, обняв, почтили Бхиму; почтили Бхиму обняв Джая-Ачьюта
सहदेवम् तत्-तनयम् भगवान् भूत-भावनःsahadevam tat-tanayam bhagavān bhūta-bhāvanaḥСахадеву, его сына, Владыка, промыслитель существ,; Сахадеву его сына Владыка существпромыслитель
अभ्यषिञ्चत् अ-मेय-आत्मा मगधानाम् पतिम् प्रभुःabhyaṣiñcat a-meya-ātmā magadhānām patim prabhuḥпомазал — [тот], чья самость неизмерима, — владыкою Магадхов, господь;; помазал неизмеримосамостный Магадхов владыкою господь
मोचयाम् आस राजन्यान् संरुद्धाः मागधेन येmocayām āsa rājanyān saṃruddhāḥ māgadhena yeи освободил тех царей, что были заперты Магадхою; освободил царей запертые Магадхою которые
Translation

«У них, так бьющихся, равных выучкою, силою и мощью, битва была без различия — у неослабевших в быстроте, о царь. Зная рождение и смерть врага и жизнь его, сделанную Джарою, наполняя сына Притхи своим жаром, Хари помыслил; измыслив способ убиения врага [для] Бхимы, [тот], чьё видение непреложно, показал ветвь, словно разрывая [её], — знаком. Поняв то, великосильный Бхима, лучший из бьющих, схватив врага за стопы, повалил на землю; одну стопу придавив ногою, другую взяв руками, он разодрал [его] от заднего прохода — как ветвь великий слон. С одною стопою, ляжкою, ядром, бедром, спиною, грудью и плечом, с одною рукою, глазом, бровью и ухом — две половины увидели люди. Великий вопль „увы, увы“ поднялся, когда был убит владыка Магадхи; Джая и Ачьюта, обняв, почтили Бхиму. Сахадеву, его сына, Владыка, промыслитель существ, помазал — [тот], чья самость неизмерима, — владыкою Магадхов, господь; и освободил тех царей, что были заперты Магадхою».

Version

bf468e799067 · published Aug 16, 2026, 12:00:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with