Bhaviṣya Purāṇa
The Ordinance of the Meditation on the Deities2.16.25-31
1507 / 3103
LinuxTurn pages
Bhaviṣya Purāṇa · 2.16.25-31
Devanāgarī

ततः प्रयत्नतः कार्यं पूर्वाह्ने रात्रियोगतः ॥ नित्ये नैमित्तिके काम्ये कारयेत्कुण्डमण्डपम्
स्थंडिले हस्त मात्रेण वालुकानिर्मितेऽपि च ॥ त्रयोदशांगुले हस्ते द्विहस्ते चापि वर्द्धते
एकैकांगुलको विप्राः पीठे नास्ति विचारणा ॥ नवपञ्चक कुण्डे च लक्षादावपि शंकया
ततो दशांगुले पक्षे दशांगं शृणुत द्विजाः ॥ काष्ठं पत्त्रं च पुष्पं च मोदकं पिष्टकं तथा
अन्नं च परमान्नं च ह्यवेक्ष्यं तिलमेव च ॥ एतद्वै गृहपक्षे च विष्णुपक्षे तिलादितः
शैवे यवादितः कार्या शाक्ते पुष्पादितो भवेत् ॥ सूर्ये पक्षे पिष्टकादि गोपाले कृशरादितः
कृष्णे च करवीरादि श्रीफलानि च त्रैपुरे ॥ सारस्वते च श्रीवृक्षे मोक्षकामे निगद्यते

Transliteration (IAST)

tataḥ prayatnataḥ kāryaṃ pūrvāhne rātriyogataḥ || nitye naimittike kāmye kārayetkuṇḍamaṇḍapam
sthaṃḍile hasta mātreṇa vālukānirmite'pi ca || trayodaśāṃgule haste dvihaste cāpi varddhate
ekaikāṃgulako viprāḥ pīṭhe nāsti vicāraṇā || navapañcaka kuṇḍe ca lakṣādāvapi śaṃkayā
tato daśāṃgule pakṣe daśāṃgaṃ śṛṇuta dvijāḥ || kāṣṭhaṃ pattraṃ ca puṣpaṃ ca modakaṃ piṣṭakaṃ tathā
annaṃ ca paramānnaṃ ca hyavekṣyaṃ tilameva ca || etadvai gṛhapakṣe ca viṣṇupakṣe tilāditaḥ
śaive yavāditaḥ kāryā śākte puṣpādito bhavet || sūrye pakṣe piṣṭakādi gopāle kṛśarāditaḥ
kṛṣṇe ca karavīrādi śrīphalāni ca traipure || sārasvate ca śrīvṛkṣe mokṣakāme nigadyate

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
नित्ये नैमित्तिके काम्ये कारयेत्कुण्डमण्डपम्nitye naimittike kāmye kārayetkuṇḍamaṇḍapam**при постоянном, случайном и желанном да велит творить яму и навес**; постоянном случайном желанном яминавес давелиттворить
स्थंडिले हस्त मात्रेण वालुकानिर्मितेऽपि चsthaṃḍile hasta mātreṇa vālukānirmite'pi ca**на стхандиле, мерою в локоть, и из песка сработанном**; настхандиле локтямерою изпескасработанном
काष्ठं पत्त्रं च पुष्पं च मोदकं पिष्टकं तथाkāṣṭhaṃ pattraṃ ca puṣpaṃ ca modakaṃ piṣṭakaṃ tathā**дрова, лист, цветок, модак и лепёшка**; дрова лист цветок модак лепёшка
एतद्वै गृहपक्षे च विष्णुपक्षे तिलादितःetadvai gṛhapakṣe ca viṣṇupakṣe tilāditaḥ**сие при домовой стороне, а при вишнуевой — с сезама начиная**; сие домовойстороне вишнуевой ссезаманачиная
शैवे यवादितः कार्या शाक्ते पुष्पादितो भवेत्śaive yavāditaḥ kāryā śākte puṣpādito bhavet**при шиваитском — с ячменя, при шактийском — с цветка**; шиваитском сячменя шактийском сцветка
सारस्वते च श्रीवृक्षे मोक्षकामे निगद्यतेsārasvate ca śrīvṛkṣe mokṣakāme nigadyate**а при сарасватском — древо Шри: для желающих свободы речено**; сарасватском древоШри свободыжелающим речённое
Translation

«„Затем со тщанием надлежит творить в предполуденье, по ночному соединению; при постоянном, случайном и желанном да велит творить яму и навес — на стхандиле, мерою в локоть, и из песка сработанном. При тринадцати пальцах в локте, и при двух локтях прибавляется по одному пальцу, о брахманы; о сиденье же рассуждения нет. И при девятиямной, при пятиямной, и при стотысячной — с осторожностью. Затем при десятипальцевой стороне — десять членов слушайте, о дваждырождённые: дрова, лист, цветок, модак и лепёшка, снедь и лучшая снедь — и должно осмотреть сезам. Сие при домовой стороне, а при вишнуевой — с сезама начиная; при шиваитском — с ячменя, при шактийском — с цветка; при солнечной стороне — с лепёшки, при гопаловой — с кричары; при кришновой — с каравиры, и плоды шри — при трипурской; а при сарасватском — древо Шри: для желающих свободы речено“».

Chapter colophon

इति श्रीभविष्ये महापुराणे मध्यमपर्वणि द्वितीयभागे षोडशोऽध्यायः

Version

ac9547f36aec · published Aug 20, 2026, 4:00:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with