त्वं गुरुस्त्वं हरे शिष्यस्त्वं दीक्षामन्त्रमण्डलम् । त्वं न्यासमुद्रासमयास्त्वं च पुष्पादिसाधनम्
त्वमाधारस्त्वं ह्यनन्तस्त्वं कूर्मःस्त्वं धराम्बुजम् । धर्मज्ञानादयस्त्वं हि वेदिमण्डलशक्तयः
त्वं प्रभो छलभृद्रामस्त्वं पुनः स खरान्तकः । त्वं ब्रह्मर्षिश्चदेवस्त्वं विष्णुः सत्यपराक्रमः
त्वं नृसिंहः परानन्दो वराहस्त्वं धराधरः । त्वं सुपर्णस्तथा चक्रं त्वं गदा शङ्ख एव च
त्वं श्रीः प्रभो त्वं मुष्टिसत्वं त्वं माला देव शावती । श्रीवत्सः कौस्तुभस्त्वं हि शार्ङ्गो त्वं च तथेषुधिः
त्वं खड्गचर्मणा सार्धं त्वं दिक्पालास्तथा प्रभो । त्वं वेधास्त्वं विधाता च त्वं यमस्त्वं हुताशनः
त्वं धनेशस्त्वमीशानस्त्वमिन्द्रस्त्वमपांपतिः । त्वं रक्षो ऽधिपतिः साध्यस्त्वं वायुस्त्वं निशाकरः
आदित्या वसवो रुद्रा अश्विनौ त्वं मरुद्गणाः । त्वं दैत्या दानवा नागास्त्वं यक्षा राक्षसाः खगाः
गन्धर्वाप्यरसः सिद्धाः पितरस्त्वं महामराः । भूतानि विषयस्त्वं हि त्वमव्यक्तेन्द्रियाणि च
मनोबुद्धिरहङ्कारः क्षेत्रज्ञस्त्वं हृदीश्वरः । त्वं यज्ञस्त्वं वषट्कारस्त्वमोङ्कारः समित्कुशाः
त्वं वेदी त्वं हरे दीक्षा त्वं यूपस्त्वं हुताशनः । त्वं पत्नी त्वं पुरोडाशस्त्वं शाला स्त्रुक्च त्वं स्तुवः
ग्रावाणः सकलं त्वं हि सदस्यास्त्वं सदाक्षिणः । त्वं सूर्पादिस्त्वं च ब्रह्मा मुसलोलूखले ध्रुवम्
त्वं होता यजमानस्त्वं त्वं धान्यं पशुयाजकः । त्वमध्वर्युस्त्वमुद्गाता त्वं यज्ञः पुरुषोत्तमः
tvaṃ gurustvaṃ hare śiṣyastvaṃ dīkṣāmantramaṇḍalam / tvaṃ nyāsamudrāsamayāstvaṃ ca puṣpādisādhanam
tvamādhārastvaṃ hyanantastvaṃ kūrmaḥstvaṃ dharāmbujam / dharmajñānādayastvaṃ hi vedimaṇḍalaśaktayaḥ
tvaṃ prabho chalabhṛdrāmastvaṃ punaḥ sa kharāntakaḥ / tvaṃ brahmarṣiścadevastvaṃ viṣṇuḥ satyaparākramaḥ
tvaṃ nṛsiṃhaḥ parānando varāhastvaṃ dharādharaḥ / tvaṃ suparṇastathā cakraṃ tvaṃ gadā śaṅkha eva ca
tvaṃ śrīḥ prabho tvaṃ muṣṭisatvaṃ tvaṃ mālā deva śāvatī / śrīvatsaḥ kaustubhastvaṃ hi śārṅgo tvaṃ ca tatheṣudhiḥ
tvaṃ khaḍgacarmaṇā sārdhaṃ tvaṃ dikpālāstathā prabho / tvaṃ vedhāstvaṃ vidhātā ca tvaṃ yamastvaṃ hutāśanaḥ
tvaṃ dhaneśastvamīśānastvamindrastvamapāṃpatiḥ / tvaṃ rakṣo 'dhipatiḥ sādhyastvaṃ vāyustvaṃ niśākaraḥ
ādityā vasavo rudrā aśvinau tvaṃ marudgaṇāḥ / tvaṃ daityā dānavā nāgāstvaṃ yakṣā rākṣasāḥ khagāḥ
gandharvāpyarasaḥ siddhāḥ pitarastvaṃ mahāmarāḥ / bhūtāni viṣayastvaṃ hi tvamavyaktendriyāṇi ca
manobuddhirahaṅkāraḥ kṣetrajñastvaṃ hṛdīśvaraḥ / tvaṃ yajñastvaṃ vaṣaṭkārastvamoṅkāraḥ samitkuśāḥ
tvaṃ vedī tvaṃ hare dīkṣā tvaṃ yūpastvaṃ hutāśanaḥ / tvaṃ patnī tvaṃ puroḍāśastvaṃ śālā strukca tvaṃ stuvaḥ
grāvāṇaḥ sakalaṃ tvaṃ hi sadasyāstvaṃ sadākṣiṇaḥ / tvaṃ sūrpādistvaṃ ca brahmā musalolūkhale dhruvam
tvaṃ hotā yajamānastvaṃ tvaṃ dhānyaṃ paśuyājakaḥ / tvamadhvaryustvamudgātā tvaṃ yajñaḥ puruṣottamaḥ
Ты гуру, о Хари, ты ученик; ты посвящение, мантра и мандала; ты ньясы, мудры и уставы, и цветы и прочая утварь. Ты опора, ты Ананта, ты Курма, ты земля и лотос; дхарма, знание и прочее — это ты, и алтарь, мандала и силы. Ты, о владыка, принявший облик Рама, и снова Он же — положивший конец Кхаре; ты брахман-мудрец и бог, ты Вишну, чья доблесть истинна. Ты Нарасимха, высшее блаженство; ты Вараха, держатель земли; ты Супарна, и диск, и палица, и раковина. Ты Шри, о владыка, ты рукоять, ты венок, о бог вечный; ты Шриватса и Каустубха, ты Шарнга и колчан. Ты вместе с мечом и щитом, ты хранители сторон света, о владыка; ты Творец и Устроитель, ты Яма, ты огонь. Ты владыка богатств, ты Ишана, ты Индра, ты владыка вод; ты повелитель ракшасов, садхьи, ты ветер, ты луна. Адитьи, Васу, Рудры, Ашвины — ты, и сонмы марутов; ты дайтьи, данавы, наги, ты якши, ракшасы, птицы. Гандхарвы и апсары, сиддхи, предки — ты, великие боги; ты стихии и предметы чувств, ты непроявленное и чувства. Ум и разум, самость, знающий поле — ты, владыка в сердце; ты жертва, ты возглас вашат, ты Онкара, дрова и куша. Ты алтарь, о Хари, ты посвящение, ты жертвенный столб, ты огонь; ты жена, ты жертвенная лепёшка, ты хижина, ковш и ложка. Давильные камни — всё это ты; ты участники обряда и дакшина; ты веялка и прочее, ты Брахма-жрец, пест и ступа непременно. Ты хотар, ты жертвователь, ты зерно и заклатель скота; ты адхварью, ты удгатар, ты жертва, Пурушоттама.
823f4e578c76 · published Sep 2, 2026, 9:49:32 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Он назван и гуру, и учеником — обеими сторонами одного дела. Отождествление начинается с того, что заведомо двоится, и потому не даёт остановиться на одной стороне.
Перечислена вся утварь обряда до последней мелочи: ковш, ложка, пест, ступа, веялка. Ничто не оставлено вне отождествления, даже орудия чёрной работы.
Жертва, жрец, жертвователь и заклатель названы одним и Тем же. Обряд обращается в круг, где приносящий и приносимое совпадают.