Harivamsa
Кришна уничтожает Калаявану через МучукундуHV 85.1-6
438 / 607
Harivamsa · HV 85.1-6
Devanāgarī

भगवञ् श्रोतुम् इच्छामि विस्तरेण महात्मनः चरितं वासुदेवस्य यदुश्रेष्ठस्य धीमतः ॥
किमर्थं च परित्यज्य मथुरां मधुसूदनः मध्यदेशस्य ककुदं धाम लक्ष्म्याश् च केवलम् ॥
शृङ्गं पृथिव्याः स्वालक्ष्यं प्रभूतधनधान्यवत् आर्याढ्यजनभूयिष्ठम् अधिष्ठानवरोत्तमम् अयुद्धेनैव दाशार्हस् त्यक्तवान् द्विजसत्तम ॥
स कालयवनश् चापि कृष्णे किं प्रत्यपद्यत ॥
द्वारकां च समाश्रित्य वारिदुर्गां जनार्दनः किं चकार महाबाहुर् महायोगी महामनाः ॥
किंवीर्यः कालयवनः केन जातश् च वीर्यवान् यम् असह्यं समालक्ष्य व्यपयातो जनार्दनः ॥

Transliteration (IAST)

bhagavañ śrotum icchāmi vistareṇa mahātmanaḥ caritaṃ vāsudevasya yaduśreṣṭhasya dhīmataḥ ||
kimarthaṃ ca parityajya mathurāṃ madhusūdanaḥ madhyadeśasya kakudaṃ dhāma lakṣmyāś ca kevalam ||
śṛṅgaṃ pṛthivyāḥ svālakṣyaṃ prabhūtadhanadhānyavat āryāḍhyajanabhūyiṣṭham adhiṣṭhānavarottamam ayuddhenaiva dāśārhas tyaktavān dvijasattama ||
sa kālayavanaś cāpi kṛṣṇe kiṃ pratyapadyata ||
dvārakāṃ ca samāśritya vāridurgāṃ janārdanaḥ kiṃ cakāra mahābāhur mahāyogī mahāmanāḥ ||
kiṃvīryaḥ kālayavanaḥ kena jātaś ca vīryavān yam asahyaṃ samālakṣya vyapayāto janārdanaḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
भगवञ् श्रोतुम् इच्छामिbhagavañ śrotum icchāmiо бхагаван, хочу услышать; владыка, желаю услышать
विस्तरेण महात्मनःvistareṇa mahātmanaḥподробно о великодушном; в развёрнутом виде о махатме
चरितं वासुदेवस्यcaritaṃ vāsudevasyaдеяние Васудевы; жизненное деяние Васудевы
यदुश्रेष्ठस्य धीमतःyaduśreṣṭhasya dhīmataḥмудрого лучшего Яду; разумного превосходного Ядава
किमर्थं च परित्यज्यkimarthaṃ ca parityajyaради чего оставив; почему покинув
मथुरां मधुसूदनःmathurāṃ madhusūdanaḥМатхуру Мадхусудана; Мадхусудана Матхуру
मध्यदेशस्य ककुदंmadhyadeśasya kakudaṃвершину Срединной страны; гордость Мадхьядеши
धाम लक्ष्म्याश् च केवलम्dhāma lakṣmyāś ca kevalamи чистую обитель Шри; самое жилище процветания
शृङ्गं पृथिव्याः स्वालक्ष्यंśṛṅgaṃ pṛthivyāḥ svālakṣyaṃзримую вершину земли; отличительный пик земли
प्रभूतधनधान्यवत्prabhūtadhanadhānyavatобладающую большим богатством и зерном; обильную богатством и хлебом
आर्याढ्यजनभूयिष्ठम्āryāḍhyajanabhūyiṣṭhamполную благородных и богатых людей; изобилующую достойными и состоятельными
अधिष्ठानवरोत्तमम्adhiṣṭhānavarottamamлучшее из превосходных поселений; высочайшую из столиц
अयुद्धेनैव दाशार्हस्ayuddhenaiva dāśārhasбез битвы именно Дашарха; Дашарха без сражения
त्यक्तवान् द्विजसत्तमtyaktavān dvijasattamaоставил, лучший дваждырождённых; покинул, о лучший брахман
स कालयवनश् चापिsa kālayavanaś cāpiи тот Калаявана также; а Калаявана
कृष्णे किं प्रत्यपद्यतkṛṣṇe kiṃ pratyapadyataчто предпринял против Кришны; как поступил с Кришной
द्वारकां च समाश्रित्यdvārakāṃ ca samāśrityaи прибегнув к Двараке; поселившись в Двараке
वारिदुर्गां जनार्दनःvāridurgāṃ janārdanaḥводной крепости Джанардана; в морской твердыне Джанардана
किं चकार महाबाहुर्kiṃ cakāra mahābāhurчто сделал могучерукий; что совершил сильнорукий
महायोगी महामनाःmahāyogī mahāmanāḥвеликий йог, великодушный; махайогин высокого ума
किंवीर्यः कालयवनःkiṃvīryaḥ kālayavanaḥкакой силы Калаявана; какой мощью обладал Калаявана
केन जातश् च वीर्यवान्kena jātaś ca vīryavānи от кого родился доблестный; кем был рождён могучий
यम् असह्यं समालक्ष्यyam asahyaṃ samālakṣyaкоторого нестерпимым увидев; увидев его неодолимым
व्यपयातो जनार्दनःvyapayāto janārdanaḥДжанардана удалился; Джанардана отступил
Translation

Джанамеджая сказал: «О бхагаван, я хочу подробно услышать деяния великодушного Васудевы, мудрого лучшего из Яду. Почему Мадхусудана без битвы оставил Матхуру, вершину Срединной страны, чистую обитель Шри, зримую вершину земли, богатую зерном и имуществом, полную благородных и состоятельных людей, лучшую из превосходных столиц, о лучший дваждырождённых? Что предпринял против Кришны тот Калаявана? И что сделал могучерукий, великий йог и великодушный Джанардана, поселившись в Двараке, водной крепости? Какой силой обладал Калаявана, от кого он родился, и почему Джанардана, увидев его неодолимым, удалился?»

Version

6dbeada1da94 · published Jun 22, 2026, 4:37:05 AM UTC

Available inRU

Page between verses with