Harivamsa
Кришна проходит космические области и возвращает сыновей брахманаHV 103.25-31
543 / 607
Harivamsa · HV 103.25-31
Devanāgarī

तं प्रविष्टो हृषीकेशो दीप्तं तेजोनिधिं तदा रथ एव स्थितश् चाहं स च ब्राह्मणसत्तमः ॥
स मुहूर्तात् ततः कृष्णो निश्चक्राम तदा प्रभुः चतुरो बालकान् गृह्य ब्राह्मणस्यात्मजांस् तदा ॥
प्रददौ ब्राह्मणायाथ पुत्रान् सर्वाञ् जनार्दनः त्रयः पूर्वं हृता ये च सद्योजातश् च बालकः ॥
प्रहृष्टो ब्राह्मणस् तात पुत्रान् दृष्ट्वा पुनः प्रभो अहं च परमप्रीतो विस्मितश् चाभवं नृप ॥
ततो वयं पुनः सर्वे ब्राह्मणस्य च ते सुताः यथागता निवृत्ताः स्म तथैव भरतर्षभ ॥
ततः स्म द्वारकां प्राप्ताः क्षणेन नृपसत्तम असंप्राप्ते ऽर्धदिवसे विस्मितो ऽहं ततः पुनः ॥
सपुत्रं भोजयित्वा तं द्विजं कृष्णो महायशाः धनेन तर्पयित्वा च गृहं प्रास्थापयत् तदा ॥

Transliteration (IAST)

taṃ praviṣṭo hṛṣīkeśo dīptaṃ tejonidhiṃ tadā ratha eva sthitaś cāhaṃ sa ca brāhmaṇasattamaḥ ||
sa muhūrtāt tataḥ kṛṣṇo niścakrāma tadā prabhuḥ caturo bālakān gṛhya brāhmaṇasyātmajāṃs tadā ||
pradadau brāhmaṇāyātha putrān sarvāñ janārdanaḥ trayaḥ pūrvaṃ hṛtā ye ca sadyojātaś ca bālakaḥ ||
prahṛṣṭo brāhmaṇas tāta putrān dṛṣṭvā punaḥ prabho ahaṃ ca paramaprīto vismitaś cābhavaṃ nṛpa ||
tato vayaṃ punaḥ sarve brāhmaṇasya ca te sutāḥ yathāgatā nivṛttāḥ sma tathaiva bharatarṣabha ||
tataḥ sma dvārakāṃ prāptāḥ kṣaṇena nṛpasattama asaṃprāpte 'rdhadivase vismito 'haṃ tataḥ punaḥ ||
saputraṃ bhojayitvā taṃ dvijaṃ kṛṣṇo mahāyaśāḥ dhanena tarpayitvā ca gṛhaṃ prāsthāpayat tadā ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तं प्रविष्टो हृषीकेशोtaṃ praviṣṭo hṛṣīkeśoв него вошёл Хришикеша; Хришикеша вошёл в него
दीप्तं तेजोनिधिं तदाdīptaṃ tejonidhiṃ tadāсияющий океан света тогда; в сияющее вместилище света
रथ एव स्थितश् चाहंratha eva sthitaś cāhaṃна колеснице же стоял и я; я же оставался на колеснице
स च ब्राह्मणसत्तमःsa ca brāhmaṇasattamaḥи тот лучший брахман; и тот лучший брахман
स मुहूर्तात् ततः कृष्णोsa muhūrtāt tataḥ kṛṣṇoон через мгновение затем Кришна; через мгновение Кришна
निश्चक्राम तदा प्रभुःniścakrāma tadā prabhuḥвышел тогда владыка; тогда вышел, владыка
चतुरो बालकान् गृह्यcaturo bālakān gṛhyaчетырёх мальчиков взяв; взяв четырёх мальчиков
ब्राह्मणस्यात्मजांस् तदाbrāhmaṇasyātmajāṃs tadāбрахмана сыновей тогда; сыновей этого брахмана
प्रददौ ब्राह्मणायाथpradadau brāhmaṇāyāthaотдал брахману затем; затем отдал брахману
पुत्रान् सर्वाञ् जनार्दनःputrān sarvāñ janārdanaḥсыновей всех Джанардана; всех сыновей Джанардана
त्रयः पूर्वं हृता ये चtrayaḥ pūrvaṃ hṛtā ye caтрое прежде похищенные которые; тех троих, похищенных прежде
सद्योजातश् च बालकःsadyojātaś ca bālakaḥи только что рождённый ребёнок; и новорождённого ребёнка
प्रहृष्टो ब्राह्मणस् तातprahṛṣṭo brāhmaṇas tātaвозликовал брахман, отец; брахман возликовал, отец
पुत्रान् दृष्ट्वा पुनः प्रभोputrān dṛṣṭvā punaḥ prabhoсыновей увидев снова, владыка; снова увидев сыновей
अहं च परमप्रीतोahaṃ ca paramaprītoи я очень обрадованный; и я был очень рад
विस्मितश् चाभवं नृपvismitaś cābhavaṃ nṛpaи удивлён стал, царь; и поражён, о царь
ततो वयं पुनः सर्वेtato vayaṃ punaḥ sarveзатем мы снова все; затем мы все снова
ब्राह्मणस्य च ते सुताःbrāhmaṇasya ca te sutāḥи те сыновья брахмана; и сыновья этого брахмана
यथागता निवृत्ताः स्मyathāgatā nivṛttāḥ smaкак пришли вернулись мы; вернулись тем же путём
तथैव भरतर्षभtathaiva bharatarṣabhaтак же, бык Бхаратов; так же, бык Бхаратов
ततः स्म द्वारकां प्राप्ताःtataḥ sma dvārakāṃ prāptāḥзатем мы Двараку достигли; затем мы достигли Двараки
क्षणेन नृपसत्तमkṣaṇena nṛpasattamaза мгновение, лучший царей; за мгновение, лучший царей
असंप्राप्ते ऽर्धदिवसेasaṃprāpte 'rdhadivaseкогда полдня не наступило; ещё до полудня
विस्मितो ऽहं ततः पुनःvismito 'haṃ tataḥ punaḥудивлён я затем снова; и я снова был поражён
सपुत्रं भोजयित्वा तंsaputraṃ bhojayitvā taṃс сыновьями накормив его; накормив его с сыновьями
द्विजं कृष्णो महायशाःdvijaṃ kṛṣṇo mahāyaśāḥбрахмана Кришна великославный; великославный Кришна брахмана
धनेन तर्पयित्वा चdhanena tarpayitvā caи богатством удовлетворив; и насытив богатством
गृहं प्रास्थापयत् तदाgṛhaṃ prāsthāpayat tadāдомой отправил тогда; тогда отправил домой
Translation

«Тогда Хришикеша вошёл в него, в сияющее вместилище света, а я и тот лучший брахман оставались на колеснице. Через мгновение владыка Кришна вышел, взяв четырёх мальчиков, сыновей этого брахмана. Затем Джанардана отдал брахману всех сыновей: троих, похищенных прежде, и новорождённого ребёнка. О отец, брахман возликовал, снова увидев сыновей; и я, о царь, был очень рад и поражён. Затем мы все вместе с сыновьями брахмана вернулись тем же путём, о бык Бхаратов. О лучший царей, мы достигли Двараки за мгновение, ещё до полудня, и я снова был поражён. Великославный Кришна накормил брахмана вместе с сыновьями, насытил его богатством и тогда отправил домой».

Version

8476f7d6a230 · published Jun 22, 2026, 5:48:25 AM UTC

Available inRU

Page between verses with