Mahabharata · 10.3.1-2
॥
Devanāgarī
संजय उवाच
कृपस्य वचनं श्रुत्वा धर्मार्थसहितं शुभम् ॥
अश्वत्थामा महाराज दुःखशोकसमन्वितः ॥
दह्यमानस् तु शोकेन प्रदीप्तेनाग्निना यथा ॥
क्रूरं मनस् ततः कृत्वा ताव् उभौ प्रत्यभाषत ॥
Transliteration (IAST)
saṃjaya uvāca
kṛpasya vacanaṃ śrutvā dharmārthasahitaṃ śubham ||
aśvatthāmā mahārāja duḥkhaśokasamanvitaḥ ||
dahyamānas tu śokena pradīptenāgninā yathā ||
krūraṃ manas tataḥ kṛtvā tāv ubhau pratyabhāṣata ||
Word-by-word
SanskritIASTMeaning
संजय उवाचsaṃjaya uvācaСанджая сказал; Санджая произнёс
कृपस्य वचनम् श्रुत्वाkṛpasya vacanam śrutvāслово Крипы услышав; выслушав Крипу
धर्मार्थसहितम् शुभम्dharmārthasahitam śubhamс дхармой и пользой, благое; благое и разумное
अश्वत्थामा महाराजaśvatthāmā mahārājaАшваттхаман, великий царь; о великий царь
दुःखशोकसमन्वितःduḥkhaśokasamanvitaḥсоединённый с болью и скорбью; охваченный горем
दह्यमानः तु शोकेनdahyamānaḥ tu śokenaсжигаемый же скорбью; горем пылающий
प्रदीप्तेन अग्निना यथाpradīptena agninā yathāкак разгоревшимся огнём; словно пламенем
क्रूरम् मनः ततः कृत्वाkrūram manaḥ tataḥ kṛtvāжестокий ум затем сделав; ожесточив сердце
तौ उभौ प्रत्यभाषतtau ubhau pratyabhāṣataк тем двоим обратился; ответил обоим
Translation
Санджая сказал: «Выслушав благие слова Крипы, исполненные дхармы и пользы, Ашваттхаман, о великий царь, всё же был охвачен болью и скорбью. Сжигаемый горем, словно разгоревшимся огнём, он ожесточил сердце и обратился к ним обоим».
Version
d9bc342909c8 · published Jun 20, 2026, 12:02:07 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Слова Крипы названы благими, но скорбь Ашваттхамана уже сильнее наставления. Когда сердце горит местью, даже разумная речь слышится как препятствие.