निःसंदिग्धं च सूक्ष्मं च विबुद्धं विमलं तथा ॥
प्रवक्ष्यामि तु ते भूयस् तन् निबोध यथाश्रुतम् ॥
सांख्ययोगौ मया प्रोक्तौ शास्त्रद्वयनिदर्शनात् ॥
यद् एव शास्त्रं सांख्योक्तं योगदर्शनम् एव तत् ॥
प्रबोधनकरं ज्ञानं सांख्यानाम् अवनीपते ॥
विस्पष्टं प्रोच्यते तत्र शिष्याणां हितकाम्यया ॥
बृहच् चैव हि तच् छास्त्रम् इत्य् आहुः कुशला जनाः ॥
अस्मिंश् च शास्त्रे योगानां पुनर् दधि पुनः शरः ॥
पञ्चविंशात् परं तत्त्वं न पश्यति नराधिप ॥
सांख्यानां तु परं तत्र यथावद् अनुवर्णितम् ॥
बुद्धम् अप्रतिबुद्धं च बुध्यमानं च तत्त्वतः ॥
बुध्यमानं च बुद्धं च प्राहुर् योगनिदर्शनम् ॥
niḥsaṃdigdhaṃ ca sūkṣmaṃ ca vibuddhaṃ vimalaṃ tathā ||
pravakṣyāmi tu te bhūyas tan nibodha yathāśrutam ||
sāṃkhyayogau mayā proktau śāstradvayanidarśanāt ||
yad eva śāstraṃ sāṃkhyoktaṃ yogadarśanam eva tat ||
prabodhanakaraṃ jñānaṃ sāṃkhyānām avanīpate ||
vispaṣṭaṃ procyate tatra śiṣyāṇāṃ hitakāmyayā ||
bṛhac caiva hi tac chāstram ity āhuḥ kuśalā janāḥ ||
asmiṃś ca śāstre yogānāṃ punar dadhi punaḥ śaraḥ ||
pañcaviṃśāt paraṃ tattvaṃ na paśyati narādhipa ||
sāṃkhyānāṃ tu paraṃ tatra yathāvad anuvarṇitam ||
buddham apratibuddhaṃ ca budhyamānaṃ ca tattvataḥ ||
budhyamānaṃ ca buddhaṃ ca prāhur yoganidarśanam ||
«Я ещё скажу тебе о несомненном, тонком, пробуждённом и чистом; услышь это так, как оно услышано. Санкхья и йога были объяснены мной согласно указанию двух шастр. То самое учение, которое изложено санкхьей, является и воззрением йоги. Знание санкхьяиков, о владыка земли, пробуждает; там оно ясно излагается ради блага учеников. Знатоки говорят, что эта шастра велика; и в этом учении йогов снова повторяются свои сравнения. Выше двадцать пятого принципа санкхьяики не видят иной таттвы, о владыка людей; высшее там описано как следует. Пробуждённое, непробуждённое и пробуждающееся по истине, а также пробуждающееся и пробуждённое называют объяснением йоги».
41565ad44c43 · published Jun 21, 2026, 6:22:55 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Васиштха сближает санкхью и йогу: различение таттв и практическое пробуждение говорят об одном пути, если ведут к видению двадцать пятого принципа и его свободы от пракрити.