Mahabharata
Vyāsa on the Power of Austerity; the Harmony of Charity, Austerity, and Learning13.123.14-19
12665 / 15823
Mahabharata · 13.123.14-19
Devanāgarī

प्राप्स्यसे त्व् अन्नपानानि यानि दास्यसि कानि चित् ॥
मेधाव्य् असि कुले जातः श्रुतवान् अनृशंसवान् ॥
कौमारदारव्रतवान् मैत्रेय निरतो भव ॥
एतद् गृहाण प्रथमं प्रशस्तं गृहमेधिनाम् ॥
यो भर्ता वासितातुष्टो भर्तुस् तुष्टा च वासिता ॥
यस्मिन्न् एवं कुले सर्वं कल्याणं तत्र वर्तते ॥
अद्भिर् गात्रान् मलम् इव तमो ऽग्निप्रभया यथा ॥
दानेन तपसा चैव सर्वपापम् अपोह्यते ॥
स्वस्ति प्राप्नुहि मैत्रेय गृहान् साधु व्रजाम्य् अहम् ॥
एतन् मनसि कर्तव्यं श्रेय एवं भविष्यति ॥
तं प्रणम्याथ मैत्रेयः कृत्वा चाभिप्रदक्षिणम् ॥
स्वस्ति प्राप्नोतु भगवान् इत्य् उवाच कृताञ्जलिः ॥

Transliteration (IAST)

prāpsyase tv annapānāni yāni dāsyasi kāni cit ||
medhāvy asi kule jātaḥ śrutavān anṛśaṃsavān ||
kaumāradāravratavān maitreya nirato bhava ||
etad gṛhāṇa prathamaṃ praśastaṃ gṛhamedhinām ||
yo bhartā vāsitātuṣṭo bhartus tuṣṭā ca vāsitā ||
yasminn evaṃ kule sarvaṃ kalyāṇaṃ tatra vartate ||
adbhir gātrān malam iva tamo 'gniprabhayā yathā ||
dānena tapasā caiva sarvapāpam apohyate ||
svasti prāpnuhi maitreya gṛhān sādhu vrajāmy aham ||
etan manasi kartavyaṃ śreya evaṃ bhaviṣyati ||
taṃ praṇamyātha maitreyaḥ kṛtvā cābhipradakṣiṇam ||
svasti prāpnotu bhagavān ity uvāca kṛtāñjaliḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
प्राप्स्यसे तु अन्नपानानिprāpsyase tu annapānāniобретёшь же снедь-питьё
यानि दास्यसि कानि चित्yāni dāsyasi kāni citкакие дашь какие-либо
मेधावी असि कुले जातःmedhāvī asi kule jātaḥразумен ты, в славном роду рождён
श्रुतवान् अनृशंसवान्śrutavān anṛśaṃsavānучён, незлобив
कौमार-दार-व्रतवान्kaumāra-dāra-vratavānюной супруги обета держащийся
मैत्रेय निरतः भवmaitreya nirataḥ bhavaМайтрея, преданным будь
एतत् गृहाण प्रथमंetat gṛhāṇa prathamaṃэто прими первейшим
प्रशस्तं गृहमेधिनाम्praśastaṃ gṛhamedhināmпохвальным для домохозяев
यः भर्ता वासिता-तुष्टःyaḥ bhartā vāsitā-tuṣṭaḥкоторый муж женою доволен
भर्तुः तुष्टा च वासिताbhartuḥ tuṣṭā ca vāsitāи мужем довольна жена
यस्मिन् एवं कुले सर्वंyasmin evaṃ kule sarvaṃв каком таком доме всё
कल्याणं तत्र वर्ततेkalyāṇaṃ tatra vartateблаго там пребывает
अद्भिः गात्रात् मलम् इवadbhiḥ gātrāt malam ivaводою с тела грязь как
तमः अग्निप्रभया यथाtamaḥ agniprabhayā yathāтьму огня светом как
दानेन तपसा च एवdānena tapasā ca evaдаянием и подвигом
सर्वपापम् अपोह्यतेsarvapāpam apohyateвсякий грех изгоняется
स्वस्ति प्राप्नुहि मैत्रेयsvasti prāpnuhi maitreyaблагоденствуй, Майтрея
गृहान् साधु व्रजामि अहम्gṛhān sādhu vrajāmi ahamдомой ныне иду я
एतत् मनसि कर्तव्यंetat manasi kartavyaṃэто в уме держать должно
श्रेयः एवं भविष्यतिśreyaḥ evaṃ bhaviṣyatiблаго так будет
तं प्रणम्य अथ मैत्रेयःtaṃ praṇamya atha maitreyaḥему поклонившись, затем Майтрея
कृत्वा च अभिप्रदक्षिणम्kṛtvā ca abhipradakṣiṇamи совершив обхождение
स्वस्ति प्राप्नोतु भगवान्svasti prāpnotu bhagavān«благоденствуй, владыка»
इति उवाच कृताञ्जलिःiti uvāca kṛtāñjaliḥтак сказал, сложив ладони
Translation

«Обретёшь же снедь-питьё, какие дашь какие-либо; разумен ты, в славном роду рождён, учён, незлобив. Юной супруги обета держащийся, Майтрея, преданным будь; это прими первейшим, похвальным для домохозяев. Который муж женою доволен, и мужем довольна жена, — в каком таком доме всё благо там пребывает. Водою с тела грязь как, тьму огня светом как, даянием и подвигом всякий грех изгоняется. Благоденствуй, Майтрея, домой ныне иду я; это в уме держать должно, благо так будет». Затем ему поклонившись, Майтрея и совершив обхождение, «благоденствуй, владыка», так сказал, сложив ладони.

Version

f25be7360b8a · published Jun 22, 2026, 5:10:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with