Mahabharata
Bhīma's boasting and the king's despair15.4.10-12
15459 / 15823
Mahabharata · 15.4.10-12
Devanāgarī

एताश् चान्याश् च विविधाः शल्यभूता जनाधिपः ॥
वृकोदरस्य ता वाचः श्रुत्वा निर्वेदम् आगमत् ॥
सा च बुद्धिमती देवी कालपर्यायवेदिनी ॥
गान्धारी सर्वधर्मज्ञा तान्य् अलीकानि शुश्रुवे ॥
ततः पञ्चदशे वर्षे समतीते नराधिपः ॥
राजा निर्वेदम् आपेदे भीमवाग्बाणपीडितः ॥

Transliteration (IAST)

etāś cānyāś ca vividhāḥ śalyabhūtā janādhipaḥ ||
vṛkodarasya tā vācaḥ śrutvā nirvedam āgamat ||
sā ca buddhimatī devī kālaparyāyavedinī ||
gāndhārī sarvadharmajñā tāny alīkāni śuśruve ||
tataḥ pañcadaśe varṣe samatīte narādhipaḥ ||
rājā nirvedam āpede bhīmavāgbāṇapīḍitaḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
एताः च अन्याः चetāḥ ca anyāḥ caэти и иные
विविधाःvividhāḥразные
शल्यभूताःśalyabhūtāḥранящие; подобные занозам
जनाधिपःjanādhipaḥвладыка людей
वृकोदरस्यvṛkodarasyaВрикодары
ताः वाचःtāḥ vācaḥте речи
श्रुत्वाśrutvāуслышав
निर्वेदम् आगमत्nirvedam āgamatвпал в отчаяние
सा च बुद्धिमती देवीsā ca buddhimatī devīи та мудрая царица
कालपर्यायवेदिनीkālaparyāyavedinīведающая круговорот времени
गान्धारीgāndhārīГандхари
सर्वधर्मज्ञाsarvadharmajñāзнающая всякую дхарму
तानि अलीकानिtāni alīkāniте оскорбительные слова
शुश्रुवेśuśruveслышала
ततःtataḥзатем
पञ्चदशे वर्षेpañcadaśe varṣeна пятнадцатый год
समतीतेsamatīteпо истечении
नराधिपः राजाnarādhipaḥ rājāцарь, владыка людей
निर्वेदम् आपेदेnirvedam āpedeвпал в отрешённость
भीमवाग्बाणपीडितःbhīmavāgbāṇapīḍitaḥтерзаемый стрелами речей Бхимы
Translation

Эти и иные многоразличные, ранящие, как занозы, речи Врикодары услышав, владыка людей впал в отчаяние. И та мудрая царица Гандхари, ведающая круговорот времени, знающая всякую дхарму, тоже слышала те оскорбительные слова. И вот, по истечении пятнадцатого года, царь, терзаемый стрелами речей Бхимы, впал в отрешённость от мира.

Version

cad67039180c · published Jun 20, 2026, 8:45:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with