Nārada Purāṇa
The Fruit of the Pilgrimage to Puruṣottama-kṣetra61.52-63
1565 / 1701
LinuxTurn pages
Nārada Purāṇa · 61.52-63

Devo

Devanāgarī

स्त्रीशूद्रयोर्वरारोहे वेदोक्तविधिवर्जितम् ॥ ततो व्रजेन्मंदिरस्थं भक्त्या श्रीपुरुषोत्तमम्
प्रक्षाल्य हस्तौ पादौ च उपस्पृश्य यथाविधि ॥ घृतेन स्नापयेद्देवं क्षीरेण तदनंतरम्
मधुगंधोदकेनापि तीर्थचंदनवारिणा ॥ ततो वस्त्रयुगं श्रेष्ठं भक्त्या तं परिधापयेत्
चंदनागुरुकर्पूरैः कुंकुमेन विलेपयेत् ॥ पूजयेत्परया भक्त्या पद्मैश्च पुरषोत्तमम्
संपूज्यैवं जगन्नाथं भुक्तिमुक्तिप्रदं हरिम् ॥ धूपं चागुरुसंयुक्तं देहे देवस्य चाग्रतः
गुग्गुलं च सुनिष्पूतं दहेदूघृतसमन्वितम् ॥ दीपं प्रज्वालयेद्भक्त्या यथाशक्ति घृतेन वै
अन्याँश्च दीपकान्दद्याद्द्वादर्शैव समाहितः ॥ गोघृतेन तु देवेशि तिलतैलेन वा पुनः
नैवेद्यं पायसा पूपशष्कुलीवेटकानि च ॥ मोदकं फाणिकं चान्यत्फलानि च निवेदयेत्
एवं पंचोपचारेण संपूज्य पुरुषोत्तमम् ॥ ॐ नमः पुरुषोत्तमायेति जपेदष्टोत्तरं शतम्
ततः प्रसादयेद्देवं दंडवत्प्रणिपत्य चत ॥ ततोऽचर्येद्गुरुं भक्त्या पुष्पवस्त्रानुलेपनैः
नानयोरंतरं यस्माद्विद्यते विधिर्नंदिनि ॥ देवस्योपरि कुर्वीत मंडपं सुसमाहितः
नानापुष्पैः सुविशदं विचित्रं मंडलं पुरः ॥ कृत्वावधारणं पश्चाज्जागरं कारयेन्निशि

Transliteration (IAST)

strīśūdrayorvarārohe vedoktavidhivarjitam || tato vrajenmaṃdirasthaṃ bhaktyā śrīpuruṣottamam
prakṣālya hastau pādau ca upaspṛśya yathāvidhi || ghṛtena snāpayeddevaṃ kṣīreṇa tadanaṃtaram
madhugaṃdhodakenāpi tīrthacaṃdanavāriṇā || tato vastrayugaṃ śreṣṭhaṃ bhaktyā taṃ paridhāpayet
caṃdanāgurukarpūraiḥ kuṃkumena vilepayet || pūjayetparayā bhaktyā padmaiśca puraṣottamam
saṃpūjyaivaṃ jagannāthaṃ bhuktimuktipradaṃ harim || dhūpaṃ cāgurusaṃyuktaṃ dehe devasya cāgrataḥ
guggulaṃ ca suniṣpūtaṃ dahedūghṛtasamanvitam || dīpaṃ prajvālayedbhaktyā yathāśakti ghṛtena vai
anyām̐śca dīpakāndadyāddvādarśaiva samāhitaḥ || goghṛtena tu deveśi tilatailena vā punaḥ
naivedyaṃ pāyasā pūpaśaṣkulīveṭakāni ca || modakaṃ phāṇikaṃ cānyatphalāni ca nivedayet
evaṃ paṃcopacāreṇa saṃpūjya puruṣottamam || oṃ namaḥ puruṣottamāyeti japedaṣṭottaraṃ śatam
tataḥ prasādayeddevaṃ daṃḍavatpraṇipatya cata || tato'caryedguruṃ bhaktyā puṣpavastrānulepanaiḥ
nānayoraṃtaraṃ yasmādvidyate vidhirnaṃdini || devasyopari kurvīta maṃḍapaṃ susamāhitaḥ
nānāpuṣpaiḥ suviśadaṃ vicitraṃ maṃḍalaṃ puraḥ || kṛtvāvadhāraṇaṃ paścājjāgaraṃ kārayenniśi

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
स्त्रीशूद्रयोर्वरारोहेstrīśūdrayorvarāroheу женщины и шудры, о прекраснобёдрая
वेदोक्तविधिवर्जितम्vedoktavidhivarjitamбез Ведою предписанного устава
ततोtatoзатем
व्रजेन्मंदिरस्थंvrajenmaṃdirasthaṃда идёт к пребывающему в храме
भक्त्याbhaktyāс преданностью
श्रीपुरुषोत्तमम्śrīpuruṣottamamШри-Пурушоттаме
प्रक्षाल्यprakṣālyaомыв
हस्तौhastauруки
पादौpādauстопы
caи
उपस्पृश्यupaspṛśyaприкоснувшись к воде
यथाविधिyathāvidhiпо уставу
घृतेनghṛtenaтоплёным маслом
स्नापयेद्देवंsnāpayeddevaṃда омоет бога
क्षीरेणkṣīreṇaмолоком
तदनंतरम्tadanaṃtaramвслед за тем
मधुगंधोदकेनापिmadhugaṃdhodakenāpiи мёдом, и благовонною водою
तीर्थचंदनवारिणाtīrthacaṃdanavāriṇāводою тиртхи с сандалом
ततोtatoзатем
वस्त्रयुगंvastrayugaṃпару одежд
श्रेष्ठंśreṣṭhaṃлучших
भक्त्याbhaktyāс преданностью
तंtaṃна Него
परिधापयेत्paridhāpayetда возложит
चंदनागुरुकर्पूरैःcaṃdanāgurukarpūraiḥсандалом, агуру и камфарою
कुंकुमेनkuṃkumenaшафраном
विलेपयेत्vilepayetда умастит
पूजयेत्परयाpūjayetparayāда почтит высшею
भक्त्याbhaktyāпреданностью
पद्मैश्चpadmaiścaи лотосами
पुरषोत्तमम्puraṣottamamПурушоттаму
संपूज्यैवंsaṃpūjyaivaṃпочтив так
जगन्नाथंjagannāthaṃВладыку мира
भुक्तिमुक्तिप्रदंbhuktimuktipradaṃнаслаждение и освобождение дающего
हरिम्harimХари
धूपंdhūpaṃкурение
चागुरुसंयुक्तंcāgurusaṃyuktaṃи с агуру соединённое
देहेdeheна теле
देवस्यdevasyaбога
चाग्रतःcāgrataḥи пред Ним
गुग्गुलंguggulaṃгуггул
caи
सुनिष्पूतंsuniṣpūtaṃхорошо очищенный
दहेदूघृतसमन्वितम्dahedūghṛtasamanvitamда возжигает, с топлёным маслом смешанный
दीपंdīpaṃсветильник
प्रज्वालयेद्भक्त्याprajvālayedbhaktyāда возжжёт с преданностью
यथाशक्तिyathāśaktiпо силе
घृतेनghṛtenaтоплёным маслом
वैvaiведь
अन्याम्̐श्चanyām̐ścaи иные
दीपकान्दद्याद्द्वादर्शैवdīpakāndadyāddvādarśaivaсветильники да даст — двенадцать именно
समाहितःsamāhitaḥсосредоточенный
गोघृतेनgoghṛtenaкоровьим маслом
तुtuже
देवेशिdeveśiо владычица богов
तिलतैलेनtilatailenaсезамовым маслом
वाили
पुनःpunaḥснова
नैवेद्यंnaivedyaṃподношение
पायसाpāyasāс молочною кашею
पूपशष्कुलीवेटकानिpūpaśaṣkulīveṭakāniлепёшки, печенья, ветаки
caи
मोदकंmodakaṃсласти
फाणिकंphāṇikaṃпатоку
चान्यत्फलानिcānyatphalāniи иные плоды
caи
निवेदयेत्nivedayetда поднесёт
एवंevaṃтак
पंचोपचारेणpaṃcopacāreṇaпятью услугами
संपूज्यsaṃpūjyaпочтив
पुरुषोत्तमम्puruṣottamamПурушоттаму
ओंoṃ«Ом
नमःnamaḥпоклон
पुरुषोत्तमायेतिpuruṣottamāyetiПурушоттаме», так
जपेदष्टोत्तरंjapedaṣṭottaraṃда повторит сто
शतम्śatamвосемь раз
ततःtataḥзатем
प्रसादयेद्देवंprasādayeddevaṃда умилостивит бога
दंडवत्प्रणिपत्यdaṃḍavatpraṇipatyaкак жезл припав
चतcataи
ततोऽचर्येद्गुरुंtato'caryedguruṃзатем да почтит наставника
भक्त्याbhaktyāс преданностью
पुष्पवस्त्रानुलेपनैःpuṣpavastrānulepanaiḥцветами, одеждами и притираниями
नानयोरंतरंnānayoraṃtaraṃмежду ними двумя различия нет
यस्माद्विद्यतेyasmādvidyateпоскольку не обретается
विधिर्नंदिनिvidhirnaṃdiniустав, о дочь
देवस्योपरिdevasyopariнад богом
कुर्वीतkurvītaда сотворит
मंडपंmaṃḍapaṃнавес
सुसमाहितःsusamāhitaḥхорошо сосредоточенный
नानापुष्पैःnānāpuṣpaiḥразными цветами
सुविशदंsuviśadaṃвесьма светлую
विचित्रंvicitraṃпёструю
मंडलंmaṃḍalaṃмандалу
पुरःpuraḥпред Ним
कृत्वावधारणंkṛtvāvadhāraṇaṃсотворив, утверждение
पश्चाज्जागरंpaścājjāgaraṃзатем бдение
कारयेन्निशिkārayenniśiда сотворит ночью
Translation

у женщины же и шудры, о прекраснобёдрая, — без предписанного Ведою устава. Затем да идёт он с преданностью к Шри-Пурушоттаме, пребывающему в храме. Омыв руки и стопы и прикоснувшись к воде по уставу, да омоет он бога топлёным маслом, вслед за тем молоком, мёдом и благовонною водою, водою тиртхи с сандалом; затем да возложит на Него с преданностью пару лучших одежд. Сандалом, агуру, камфарою и шафраном да умастит; да почтит он Пурушоттаму высшею преданностью и лотосами. Почтив так Владыку мира Хари, дающего наслаждение и освобождение, да возжигает он курение, соединённое с агуру, на теле бога и пред Ним, и хорошо очищенный гуггул, смешанный с топлёным маслом. Светильник да возжжёт он с преданностью, по силе, топлёным маслом; и иные светильники да даст — двенадцать, сосредоточенный, коровьим маслом, о владычица богов, или же сезамовым. Подношение с молочною кашею, лепёшки, печенья, ветаки, сласти, патоку и иные плоды да поднесёт. Так, почтив Пурушоттаму пятью услугами, да повторит он сто восемь раз: «Ом, поклон Пурушоттаме». Затем да умилостивит бога, припав, как жезл; и затем да почтит с преданностью наставника — цветами, одеждами и притираниями, поскольку между ними двумя не обретается различия по уставу, о дочь. Над богом да сотворит он навес, хорошо сосредоточенный, и пред Ним — весьма светлую, пёструю мандалу из разных цветов; сотворив утверждение, затем да сотворит ночью бдение.

Version

18fc7f99ed6f · published Sep 6, 2026, 5:20:17 PM UTC

Available inRU

Page between verses with