ब्राह्मणी पञ्चगव्यं तु पञ्चरात्रं पिबेद्द्विज । गोद्वयं दक्षिणां दद्याच्छुध्यत्यत्र न संशयः
पराङ्गनां यदा गच्छेत्कृच्छ्रं सान्तपनं चरेत् । यथार्गला तथा योषित्तस्मात्तां परिवर्जयेत्
वर्णबाह्यां तथा नीचामनुगच्छेत्सकृन्नरः । प्राजापत्यं चरेत्कृच्छ्रं शुध्यत्येव न संशयः
अङ्गारसदृशी योषित्सर्पिष्कुम्भसमः पुमान् । तस्याः परिसरे ब्रह्मन्न स्थातव्यं कदाचन
जारेण जनयेद्गर्भं या च नारी कुलान्तका । त्याज्या सा सर्वथा ब्रह्मंस्तत्र दोषो न विद्यते
या च नारी गृहाद्गच्छेत्त्यक्त्वा बन्धून्स्वकानपि । नष्टा सा च कुलभ्रष्टा न तस्याः सङ्गमः पुनः
या च नारी यदा गच्छेन्मोहिता परपूरुषम् । प्राजापत्यं चरेत्कृच्छ्रं पञ्चगव्यं पिबेत्ततः
गोद्वयं तु ततो दद्याच्छुध्यत्येव न संशयः । ब्राह्मणी बालिशा ब्रह्मन्मोहिता परपूरुषम्
यदा गच्छेत्तदा त्याज्या जनैर्दोषो न विद्यते । यो गच्छेद्ब्राह्मणीं विप्र भूसुरः काममोहितः
brāhmaṇī pañcagavyaṃ tu pañcarātraṃ pibeddvija | godvayaṃ dakṣiṇāṃ dadyācchudhyatyatra na saṃśayaḥ
parāṅganāṃ yadā gacchetkṛcchraṃ sāntapanaṃ caret | yathārgalā tathā yoṣittasmāttāṃ parivarjayet
varṇabāhyāṃ tathā nīcāmanugacchetsakṛnnaraḥ | prājāpatyaṃ caretkṛcchraṃ śudhyatyeva na saṃśayaḥ
aṅgārasadṛśī yoṣitsarpiṣkumbhasamaḥ pumān | tasyāḥ parisare brahmanna sthātavyaṃ kadācana
jāreṇa janayedgarbhaṃ yā ca nārī kulāntakā | tyājyā sā sarvathā brahmaṃstatra doṣo na vidyate
yā ca nārī gṛhādgacchettyaktvā bandhūnsvakānapi | naṣṭā sā ca kulabhraṣṭā na tasyāḥ saṅgamaḥ punaḥ
yā ca nārī yadā gacchenmohitā parapūruṣam | prājāpatyaṃ caretkṛcchraṃ pañcagavyaṃ pibettataḥ
godvayaṃ tu tato dadyācchudhyatyeva na saṃśayaḥ | brāhmaṇī bāliśā brahmanmohitā parapūruṣam
yadā gacchettadā tyājyā janairdoṣo na vidyate | yo gacchedbrāhmaṇīṃ vipra bhūsuraḥ kāmamohitaḥ
«Брахманка же пусть пять ночей пьёт панчагавью, о дваждырождённый, и даст двух коров дакшиной — и очищается, в том нет сомнения. Кто сойдётся с чужой женой, пусть исполнит криччхру-сантапану. Женщина — как засов; потому её и следует избегать. Кто единожды сойдётся с [женщиной] вне варн или с низкой, пусть исполнит праджапатью-криччхру — и очищается, в том нет сомнения. Женщина подобна угольям, а мужчина — кувшину с топлёным маслом; потому, о брахман, никогда не должно оставаться подле неё. Женщина, губящая род, которая зачнёт от любовника, должна быть оставлена совсем, о брахман, и в том нет вины. И женщина, которая уйдёт из дома, оставив своих родных, — та погибла и отпала от рода; сходиться с нею вновь нельзя. А женщина, которая в помрачении сойдётся с чужим мужчиной, пусть исполнит праджапатью-криччхру и затем выпьет панчагавью; и пусть даст двух коров — и очищается, в том нет сомнения. Но если брахманка, неразумная, о брахман, в помрачении сойдётся с чужим мужчиной, — она должна быть оставлена людьми, и в том нет вины. А если земной бог, охваченный вожделением, сойдётся с брахманкой, о випра…»
ecc34a5ca099 · published Sep 3, 2026, 4:13:44 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Здесь свод сам обнаруживает свою неровность: мужчине за ту же связь назначено искупление, а женщине в двух случаях — изгнание, «и в том нет вины». Сравнения с угольями и кувшином масла принадлежат монашеской речи, обращённой к мужчинам, и о женщине как таковой не говорят ничего. Всё это передано как сказано, без сглаживания; принимать такую мерку за суд о живых людях не следует.