शूद्रा द्विजेषु ये भक्ताः स्वीयाचारसुनिष्ठिताः । वेदाचाररता ये वै तेऽपि जग्मुः पुरीपतिम्
ये ये वृत्तिकरा लोकाः स्वे स्वे कर्मण्यधिष्ठिताः । स्वकं वस्तु समादाय ययुः श्रीरामभूपतिम्
इत्थं भूपतिसन्देशात्प्रमोदाप्लवसंयुताः । नानाकौतुकसंयुक्ता आजग्मुर्मनुजेश्वरम्
रघुनाथोऽपि सकलैर्दैवतैः स्वस्वयानगैः । परीतः प्रविवेशोच्चैः पुरीं रचितमोहनाम्
प्लवङ्गाः प्लवैर्युक्ता आकाशपथचारिणः । स्वस्वशोभापरीताङ्गाश्चानुजग्मुः पुरोत्तमम्
पुष्पकादवरुह्याशु नरयानमथारुहत् । सीतया सहितो रामः परिवारसमावृतः
अयोध्यां प्रविवेशाथ कृतकौतुकतोरणाम् । हृष्टपुष्टजनाकीर्णामुत्सवैः परिभूषिताम्
वीणापणवभेर्यादिवादित्रैराहतैर्भृशम् । शोभमानः स्तूयमानः सूतमागधबन्दिभिः
śūdrā dvijeṣu ye bhaktāḥ svīyācārasuniṣṭhitāḥ | vedācāraratā ye vai te'pi jagmuḥ purīpatim
ye ye vṛttikarā lokāḥ sve sve karmaṇyadhiṣṭhitāḥ | svakaṃ vastu samādāya yayuḥ śrīrāmabhūpatim
itthaṃ bhūpatisandeśātpramodāplavasaṃyutāḥ | nānākautukasaṃyuktā ājagmurmanujeśvaram
raghunātho'pi sakalairdaivataiḥ svasvayānagaiḥ | parītaḥ praviveśoccaiḥ purīṃ racitamohanām
plavaṅgāḥ plavairyuktā ākāśapathacāriṇaḥ | svasvaśobhāparītāṅgāścānujagmuḥ purottamam
puṣpakādavaruhyāśu narayānamathāruhat | sītayā sahito rāmaḥ parivārasamāvṛtaḥ
ayodhyāṃ praviveśātha kṛtakautukatoraṇām | hṛṣṭapuṣṭajanākīrṇāmutsavaiḥ paribhūṣitām
vīṇāpaṇavabheryādivāditrairāhatairbhṛśam | śobhamānaḥ stūyamānaḥ sūtamāgadhabandibhiḥ
«Шудры, преданные дваждырождённым, твёрдо держащиеся своего обычая, преданные ведическому обычаю, — и они пошли к владыке города. И ремесленники, каждый утверждённый в своём деле, взяв каждый своё изделие, пошли к царю Шри-Раме. Так, по вести царя, исполненные потока радости, с разными праздничными [дарами], пришли они к владыке людей. И Рагхунатха, окружённый всеми богами на их колесницах, торжественно вступил в город, украшенный чарующе. Обезьяны вместе с прыгунами, идущие воздушной дорогой, с телами, окружёнными каждое своим сиянием, последовали к лучшему из городов. Сойдя с Пушпаки, Рама тотчас взошёл на людскую колесницу вместе с Ситой, окружённый свитой, и вступил в Айодхью — [город] с праздничными вратами, полный радостных и цветущих людей, убранный празднествами, — сияющий под громко звучащие вину, панаву, литавры и прочие инструменты, восхваляемый сутами, магадхами и бандинами.»
6cb45957a653 · published Sep 3, 2026, 4:13:44 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Ремесленники приходят не с поклоном, а с изделием — тем, что умеют; так же и все прочие. Существенна и одна подробность возвращения: у самого города Рама сходит с небесной колесницы и пересаживается на обычную, людскую. Вернувшийся входит к своим не как гость с неба.