कार्तिकेय उवाच
भगवञ्छ्रोतुमिच्छामि व्रतानामुत्तमं व्रतम् । विधिं मासोपवासस्य फलं चास्य यथोचितम् ॥
यथाविधि नरैः कार्या व्रतचर्या यथा भवेत् । आरभ्यते यथापूर्वं समाप्यं हि यथाविधि ॥
यावत्सङ्ख्यं तु कर्तव्यं तत्प्रब्रूहि महेश्वर । व्रतमेतत्सुखश्रीदं विस्तरेण ममानघ ॥
पावके साधु सर्वं ते यत्पृष्टं प्रब्रुवेऽनघ । भक्त्या मतिमतां श्रेष्ठ शृणुष्व गदतो मम ॥
सुराणां च यथा विष्णुस्तपतां च यथा रविः । मेरुः शिखरिणां यद्वद्वैनतेयश्च पक्षिणाम् ॥
तीर्थानां तु यथा गङ्गा प्रजानां तु यथा वणिक् । श्रेष्ठं सर्वव्रतानां तु तद्वन्मासोपवासनम् ॥
bhagavañchrotumicchāmi vratānāmuttamaṃ vratam | vidhiṃ māsopavāsasya phalaṃ cāsya yathocitam ||
yathāvidhi naraiḥ kāryā vratacaryā yathā bhavet | ārabhyate yathāpūrvaṃ samāpyaṃ hi yathāvidhi ||
yāvatsaṅkhyaṃ tu kartavyaṃ tatprabrūhi maheśvara | vratametatsukhaśrīdaṃ vistareṇa mamānagha ||
pāvake sādhu sarvaṃ te yatpṛṣṭaṃ prabruve'nagha | bhaktyā matimatāṃ śreṣṭha śṛṇuṣva gadato mama ||
surāṇāṃ ca yathā viṣṇustapatāṃ ca yathā raviḥ | meruḥ śikhariṇāṃ yadvadvainateyaśca pakṣiṇām ||
tīrthānāṃ tu yathā gaṅgā prajānāṃ tu yathā vaṇik | śreṣṭhaṃ sarvavratānāṃ tu tadvanmāsopavāsanam ||
«О владыка, желаю услышать высший из обетов: устав месячного поста и подобающий его плод. Как должна твориться людьми поступь обета по уставу, как он начинается, как прежде и как по уставу завершается? Сколько числом должно быть сделано — поведай то, о Махешвара; подробно поведай мне этот обет, дающий счастье и благо, о безгрешный». — «Хорошо, о сын Огня, всё то, что тобою спрошено, поведаю, о безгрешный; с преданностью слушай меня, говорящего, о лучший из разумных. Как Вишну среди богов, как солнце среди греющих, как Меру среди вершин, как сын Винаты среди птиц, как Ганга среди тиртх, как купец среди людей — таков и месячный пост, наилучший из всех обетов».
ac4106741707 · published Sep 3, 2026, 4:13:59 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Спрошено не о плоде, а о порядке: как начинается, как завершается, сколько числом. Ответ ставит месячный пост в ряд первых среди своих: Вишну, солнце, Меру, Гаруда, Ганга. Само сравнение обещает не чудо, а первенство внутри понятного разряда — то есть предупреждает, что дальше пойдёт не хвала, а устав.