वसिष्ठ उवाच
गच्छंस्त्वमृतुदानाय त्वरया सुतकामुकः । उन्मना नाशृणोः शापं न यन्त्राक्षनिनादतः
तस्याः सुतासुतां धेनुं नन्दिनीं ससुतां मम । आराधयानया वध्वा सार्धं सा दास्यते सुतम्
इत्युक्तवति तत्रर्षौ वसिष्ठे सा तु नन्दिनी । तपोवनात्समायाता वत्सस्नेहस्नुतस्तनी
तां दृष्ट्वा हृष्टहृदयो वसिष्ठो मुनिपुङ्गवः । उवाच भूपतिं भूयो दर्शयित्वा च नन्दिनीम्
राजन्समागता ह्येषा स्मृतमात्रशुभाह्वया । अतो विद्धि समीपस्थां कार्यसिद्धिमिहात्मनः
आराधितानुगत्वेयं त्वयारण्ये तथाश्रमे । वध्वाप्रसादात्ते पुत्रं दास्यते नात्र संशयः
यथा नाभिभवेदेनां जन्तुः कश्चिद्वनोद्भवः । तथा चारय राजेन्द्र वने हिंस्रो धनुर्धरः
तथेति लघुवादिने नृपतये स्नुषायै च स क्षपाशयनहेतवे सदुटजं ददौ तापसः । स तत्र सह भार्यया समधिशय्य दर्भास्तृतां महीमगमयन्निशां नियतमानसो विट्पते
gacchaṃstvamṛtudānāya tvarayā sutakāmukaḥ | unmanā nāśṛṇoḥ śāpaṃ na yantrākṣaninādataḥ
tasyāḥ sutāsutāṃ dhenuṃ nandinīṃ sasutāṃ mama | ārādhayānayā vadhvā sārdhaṃ sā dāsyate sutam
ityuktavati tatrarṣau vasiṣṭhe sā tu nandinī | tapovanātsamāyātā vatsasnehasnutastanī
tāṃ dṛṣṭvā hṛṣṭahṛdayo vasiṣṭho munipuṅgavaḥ | uvāca bhūpatiṃ bhūyo darśayitvā ca nandinīm
rājansamāgatā hyeṣā smṛtamātraśubhāhvayā | ato viddhi samīpasthāṃ kāryasiddhimihātmanaḥ
ārādhitānugatveyaṃ tvayāraṇye tathāśrame | vadhvāprasādātte putraṃ dāsyate nātra saṃśayaḥ
yathā nābhibhavedenāṃ jantuḥ kaścidvanodbhavaḥ | tathā cāraya rājendra vane hiṃsro dhanurdharaḥ
tatheti laghuvādine nṛpataye snuṣāyai ca sa kṣapāśayanahetave saduṭajaṃ dadau tāpasaḥ | sa tatra saha bhāryayā samadhiśayya darbhāstṛtāṃ mahīmagamayanniśāṃ niyatamānaso viṭpate
«Спеша ради дара в положенный срок, желающий сына, ты был рассеян и не услышал проклятия — да и скрип колёсной оси заглушил его. Почитай же её внучку, мою корову Нандини вместе с телёнком, вместе с этой супругою, — и она даст сына». Пока мудрец Васиштха так говорил, та Нандини пришла из леса подвижничества, с выменем, точащим молоко от любви к телёнку. Увидев её, Васиштха, бык среди мудрецов, с обрадованным сердцем показал Нандини царю и сказал ему снова: «О царь, пришла та, чьё благое имя действует от одного памятования; знай же, что исполнение твоего дела здесь близко. Почитаемая тобою и сопровождаемая в лесу и в обители вместе с супругою, она милостью своей даст тебе сына — в том нет сомнения. Паси её в лесу так, о владыка царей, чтобы не одолел её какой-нибудь лесной зверь — хищник или лучник». Царю, коротко ответившему «да будет так», и его невестке подвижник дал добрую хижину для ночного ложа. И там, возлёгши с женою на землю, устланную дарбхой, он провёл ночь с обузданным умом, о владыка вайшьев.
4bed20623e33 · published Sep 3, 2026, 4:14:04 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Проклятие не было услышано — и в этом вся беда: человек годами расплачивался за то, чего не знал. Исправление же назначено самое простое и телесное: ходить за коровой и беречь её, а не поститься и не жертвовать.