तम् एवम् अभिभाषन्तम् आकाश इव निर्मलः । भरतः श्लक्ष्णया वाचा गुहं वचनम् अब्रवीत् ॥
मा भूत् स कालो यत् कष्टं न मां शङ्कितुम् अर्हसि । राघवः स हि मे भ्राता ज्येष्ठः पितृसमो मम ॥
तं निवर्तयितुं यामि काकुत्स्थं वनवासिनम् । बुद्धिर् अन्या न ते कार्या गुह सत्यं ब्रवीमि ते ॥
स तु संहृष्टवदनः श्रुत्वा भरतभाषितम् । पुनर् एवाब्रवीद् वाक्यं भरतं प्रति हर्षितः ॥
धन्यस् त्वं न त्वया तुल्यं पश्यामि जगतीतले । अयत्नाद् आगतं राज्यं यस् त्वं त्यक्तुम् इहेच्छसि ॥
शाश्वती खलु ते कीर्तिर् लोकान् अनुचरिष्यति । यस् त्वं कृच्छ्रगतं रामं प्रत्यानयितुम् इच्छसि ॥
tam evam abhibhāṣantam ākāśa iva nirmalaḥ | bharataḥ ślakṣṇayā vācā guhaṃ vacanam abravīt ||
mā bhūt sa kālo yat kaṣṭaṃ na māṃ śaṅkitum arhasi | rāghavaḥ sa hi me bhrātā jyeṣṭhaḥ pitṛsamo mama ||
taṃ nivartayituṃ yāmi kākutsthaṃ vanavāsinam | buddhir anyā na te kāryā guha satyaṃ bravīmi te ||
sa tu saṃhṛṣṭavadanaḥ śrutvā bharatabhāṣitam | punar evābravīd vākyaṃ bharataṃ prati harṣitaḥ ||
dhanyas tvaṃ na tvayā tulyaṃ paśyāmi jagatītale | ayatnād āgataṃ rājyaṃ yas tvaṃ tyaktum ihecchasi ||
śāśvatī khalu te kīrtir lokān anucariṣyati | yas tvaṃ kṛcchragataṃ rāmaṃ pratyānayitum icchasi ||
Бхарата, чистый словно безоблачное небо, мягкой речью ответил Гухе: «Пусть никогда не наступит такое страшное время; тебе не следует подозревать меня. Рагхава — мой старший брат, равный для меня отцу. Я иду, чтобы вернуть Какутстху, живущего в лесу. Не держи другой мысли, Гуха: я говорю тебе правду». Услышав слова Бхараты, Гуха просиял лицом и радостно снова сказал ему: «Блажен ты. На земле я не вижу равного тебе: ты хочешь отвергнуть царство, которое пришло к тебе без усилия. Поистине вечная слава будет ходить по мирам за тобой, ибо ты хочешь вернуть Раму, оказавшегося в беде».
bbb659a9b2eb · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Ответ Бхараты рассеивает подозрение Гухи. Чистота намерения узнаётся не по словам о собственной праведности, а по готовности вернуть власть тому, кто в трудности.