Ramayana
Шурпанакха приближается к Раме3.16.17-25
836 / 2464
Ramayana · 3.16.17-25
Devanāgarī

साब्रवीद् वचनं श्रुत्वा राक्षसी मदनार्दिता । श्रूयतां राम वक्ष्यामि तत्त्वार्थं वचनं मम ॥
अहं शूर्पणखा नाम राक्षसी कामरूपिणी । अरण्यं विचरामीदम् एका सर्वभयंकरा ॥
रावणो नाम मे भ्राता राक्षसो राक्षसेश्वरः । प्रवृद्धनिद्रश् च सदा कुम्भकर्णो महाबलः ॥
विभीषणस् तु धर्मात्मा न तु राक्षसचेष्टितः । प्रख्यातवीर्यौ च रणे भ्रातरौ खरदूषणौ ॥
तान् अहं समतिक्रान्ता राम त्वापूर्वदर्शनात् । समुपेतास्मि भावेन भर्तारं पुरुषोत्तमम् । चिराय भव भर्ता मे सीतया किं करिष्यसि ॥
विकृता च विरूपा च न सेयं सदृशी तव । अहम् एवानुरूपा ते भार्या रूपेण पश्य माम् ॥
इमां विरूपाम् असतीं करालां निर्णतोदरीम् । अनेन सह ते भ्रात्रा भक्षयिष्यामि मानुषीम् ॥
ततः पर्वतशृङ्गाणि वनानि विविधानि च । पश्यन् सह मया कान्त दण्डकान् विचरिष्यसि ॥
इत्य् एवम् उक्तः काकुत्स्थः प्रहस्य मदिरेक्षणाम् । इदं वचनम् आरेभे वक्तुं वाक्यविशारदः ॥

Transliteration (IAST)

sābravīd vacanaṃ śrutvā rākṣasī madanārditā | śrūyatāṃ rāma vakṣyāmi tattvārthaṃ vacanaṃ mama ||
ahaṃ śūrpaṇakhā nāma rākṣasī kāmarūpiṇī | araṇyaṃ vicarāmīdam ekā sarvabhayaṃkarā ||
rāvaṇo nāma me bhrātā rākṣaso rākṣaseśvaraḥ | pravṛddhanidraś ca sadā kumbhakarṇo mahābalaḥ ||
vibhīṣaṇas tu dharmātmā na tu rākṣasaceṣṭitaḥ | prakhyātavīryau ca raṇe bhrātarau kharadūṣaṇau ||
tān ahaṃ samatikrāntā rāma tvāpūrvadarśanāt | samupetāsmi bhāvena bhartāraṃ puruṣottamam | cirāya bhava bhartā me sītayā kiṃ kariṣyasi ||
vikṛtā ca virūpā ca na seyaṃ sadṛśī tava | aham evānurūpā te bhāryā rūpeṇa paśya mām ||
imāṃ virūpām asatīṃ karālāṃ nirṇatodarīm | anena saha te bhrātrā bhakṣayiṣyāmi mānuṣīm ||
tataḥ parvataśṛṅgāṇi vanāni vividhāni ca | paśyan saha mayā kānta daṇḍakān vicariṣyasi ||
ity evam uktaḥ kākutsthaḥ prahasya madirekṣaṇām | idaṃ vacanam ārebhe vaktuṃ vākyaviśāradaḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
साब्रवीद् वचनं श्रुत्वाsābravīd vacanaṃ śrutvāона сказала, услышав слово
राक्षसी मदनार्दिताrākṣasī madanārditāракшаси, мучимая Камой
श्रूयतां राम वक्ष्यामिśrūyatāṃ rāma vakṣyāmiслушай, Рама, я скажу
तत्त्वार्थं वचनं ममtattvārthaṃ vacanaṃ mamaистинный смысл моего слова
अहं शूर्पणखा नामahaṃ śūrpaṇakhā nāmaя по имени Шурпанакха
राक्षसी कामरूपिणीrākṣasī kāmarūpiṇīракшаси, меняющая облик по желанию
अरण्यं विचरामीदम्araṇyaṃ vicarāmīdamя брожу по этому лесу
एका सर्वभयंकराekā sarvabhayaṃkarāодна, всем страшная
रावणो नाम मे भ्राताrāvaṇo nāma me bhrātāРавана по имени мой брат
राक्षसो राक्षसेश्वरःrākṣaso rākṣaseśvaraḥракшас, владыка ракшасов
प्रवृद्धनिद्रश् च सदाpravṛddhanidraś ca sadāи всегда с великой сонливостью
कुम्भकर्णो महाबलःkumbhakarṇo mahābalaḥКумбхакарна великосильный
विभीषणस् तु धर्मात्माvibhīṣaṇas tu dharmātmāВибхишана же праведный
न तु राक्षसचेष्टितःna tu rākṣasaceṣṭitaḥно не с поведением ракшаса
प्रख्यातवीर्यौ च रणेprakhyātavīryau ca raṇeи знаменитые силой в битве
भ्रातरौ खरदूषणौbhrātarau kharadūṣaṇauбратья Кхара и Душана
तान् अहं समतिक्रान्ताtān ahaṃ samatikrāntāих я превзошла
राम त्वापूर्वदर्शनात्rāma tvāpūrvadarśanātо Рама, из-за невиданного тебя
समुपेतास्मि भावेनsamupetāsmi bhāvenaя пришла с чувством
भर्तारं पुरुषोत्तमम्bhartāraṃ puruṣottamamк мужу, лучшему из людей
चिराय भव भर्ता मेcirāya bhava bhartā meнадолго будь моим мужем
सीतया किं करिष्यसिsītayā kiṃ kariṣyasiчто ты будешь делать с Ситой
विकृता च विरूपा चvikṛtā ca virūpā caискажённая и уродливая
न सेयं सदृशी तवna seyaṃ sadṛśī tavaона не подходит тебе
अहम् एवानुरूपा तेaham evānurūpā teя одна подходящая тебе
भार्या रूपेण पश्य माम्bhāryā rūpeṇa paśya māmжена по красоте, посмотри на меня
इमां विरूपाम् असतींimāṃ virūpām asatīṃэту уродливую, недостойную
करालां निर्णतोदरीम्karālāṃ nirṇatodarīmстрашную, впалобрюхую
अनेन सह ते भ्रात्राanena saha te bhrātrāвместе с этим твоим братом
भक्षयिष्यामि मानुषीम्bhakṣayiṣyāmi mānuṣīmя съем эту человеческую женщину
ततः पर्वतशृङ्गाणिtataḥ parvataśṛṅgāṇiзатем горные вершины
वनानि विविधानि चvanāni vividhāni caи разные леса
पश्यन् सह मया कान्तpaśyan saha mayā kāntaсозерцая вместе со мной, милый
दण्डकान् विचरिष्यसिdaṇḍakān vicariṣyasiты будешь странствовать по Дандаке
इत्य् एवम् उक्तः काकुत्स्थःity evam uktaḥ kākutsthaḥтак сказанный Какутстха
प्रहस्य मदिरेक्षणाम्prahasya madirekṣaṇāmпосмеявшись над опьяняющеокой
इदं वचनम् आरेभेidaṃ vacanam ārebheэто слово начал
वक्तुं वाक्यविशारदःvaktuṃ vākyaviśāradaḥговорить, искусный в речи
Translation

Услышав его слова, ракшаси, мучимая Камой, сказала: «Слушай, Рама, я скажу истинный смысл моих слов. Я ракшаси по имени Шурпанакха, способная принимать любой облик. Я одна брожу по этому лесу и внушаю страх всем. Мой брат — Равана, владыка ракшасов; есть у меня и великосильный Кумбхакарна, всегда погружённый в сон. Вибхишана праведен и не ведёт себя как ракшас. Есть и два брата, прославленные силой в битве, Кхара и Душана. Но всех их я превзошла, о Рама: увидев тебя, невиданного прежде, я пришла к тебе с желанием, как к мужу, лучшему из людей. Стань моим мужем надолго. Что тебе делать с Ситой? Она уродлива и не подходит тебе. Только я подхожу тебе красотой; посмотри на меня как на жену. Эту уродливую, недостойную, страшную человеческую женщину с впалым животом я съем вместе с твоим братом. А потом, милый, ты вместе со мной будешь ходить по вершинам гор и разным лесам Дандаки». Услышав это, Какутстха, искусный в речи, рассмеялся над опьяняющеокой и начал отвечать.

Version

9c2e4c4d4c49 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with